sook by สสส

ติดต่อเรา สสส.

สรุปองค์ความรู้ : กิจกรรม Brain Gym

Brain Gym หรือออกกำลังกาย ยกกำลังสมอง โดยวิทยากร คุณขวัญฤดี ผลอนันต์ วิทยากรฝึกอบรม หลักสูตร Mind Mapping (Think Buzan Licensed Instructor) คนที่สองของประเทศไทย และหลักสูตรการบริหาร สมอง หรือ Brain Gym ซึ่งเป็นเทคนิคการออกกำลังกาย ที่นอกจากจะทำให้ร่างกายแข็งแรงแล้ว ยังช่วยให้สมอง แจ่มใสอีกด้วย เนื่องจากสมองเป็นส่วนที่สั่งการมายังร่างกาย การฝึกฝนร่างกายจึงช่วยกระตุ้นและบริหารสมอง ด้วยเช่นกัน การออกกำลังกายที่เหมาะสมจะช่วยพัฒนาศักยภาพการเรียนรู้ความจำ ประสิทธิภาพในการคิด ดึง ศักยภาพของสมองออกมาใช้ สามารถนำไปปรับใช้ได้ทั้งในวัยเด็ก วัยทำงาน และผู้สูงอายุ


สมอง คืออะไร สมองมีสองซีก คือซีกซ้าย ด้านเหตุผล ตรรกะ และซีกขวา ด้านอารมณ์ ศิลปะ ต้องใช้ สมองสองซีกไปพร้อมๆ กัน ต้องเรียนรู้อย่างมีอารมณ์ร่วม เรียนรู้อย่างมีความสนุก ความสุข แล้วจะทำให้จดจำ ได้ดีขึ้น ดังนั้นเราต้องเรียนรู้ เก็บเกี่ยวความรู้จากทุกประสาทสัมผัส ตาดู หูฟัง มือทำ และสัมผัส เพิ่มการรับรู้ ให้ได้จดจำดียิ่งขึ้น และอยากให้ตัวเรามีความรู้แม่นยำขึ้น ต้องใช้ปากพูด หรือการถ่ายทอดต่อ หรือการเล่าต่อ จะทำให้เราจำได้ แม่นยำขึ้น

สมองมีขนาดเท่าสองกำปั้นมือ มีน้ำหนักเพียง 2% ของร่างกาย มีส่วนประกอบของน้ำ และอ็อกซิเจน แต่ใช้พลังงานมาก สมองมีการทำงาน ซับซ้อนมาก ทำให้คนเราสามารถจดจำ แปรความรู้ เพื่อปรับตัวเข้ากับสังคม และสิ่งแวดล้อม ซึ่งที่ผ่านมาผู้ที่ ประสบความ สำเร็จนั้นใช้สมองสองซีกเท่าๆกัน คนเรานั้นใช้ศักยภาพของสมอง เพียงแค่ 1% ต่อปีเท่านั้น ซึ่งในปัจจุบันนี้ เราพยายามพัฒนาวิธีการในการดึงความสามารถของสมองมาใช้ให้เพิ่ม มากขึ้น โดยใช้แนวทาง mind map เพราะ สมองสร้างเซลส์ประสาทเกาะกันตลอดเวลา และสมองต้องการ การใช้งานตลอดเพื่อกระตุ้นการ ใช้งาน ตลอดเวลา เพราะเมื่อไหร่ที่เราหยุดใช้สมอง สมองก็จะสูญเสียศักยภาพไป การเคลื่อนไหวเชื่อมโยงกัน สมอง มีปลายประสาท รับเข้าและส่งออก ตลอดเวลา( Active Cells) หรือยิ่งใช้ สมองก็ยิ่งดี Use It or Lose It

การพัฒนาสมองง่ายๆ โดยการเล่มเกมส์ โดยเฉพาะกิจกรรมเกมส์พวก Board Games เล่นร่วมกับผู้อื่น มีปฎิสัมพันธ์กับผู้อื่น และบริหารสมอง แต่ต้องไม่มีความเครียด ปล่อยให้สมองพัฒนาแบบสบายๆ ไม่เร่งรีบ เพราะคลื่นสมองเร่งรีบ หรือเคร่งเครียด (คลื่นเบต้า) ไม่เหมาะกับการเรียนรู้ แต่คลื่นสมองที่สบายๆ ไม่เคร่งเครียด จะเหมาะกับการเรียนรู้ การทำงานได้มากกว่า (คลื่นอัลฟ้า) อาจจะใช้เทคนิคการปรับคลื่นสมองได้ด้วยการเปิด เพลงฟัง เพื่อปรับคลื่นสมอง

เทคนิคสำคัญ การพัฒนาท่าทาง เพื่อการบริหารสมอง หรือ Brian GYM จำนวน 10 ท่า
1. เนื่องจากมีเส้นเลือดที่จะไปเลี้ยงสมอง คือต้องดื่มน้ำ แบบจิบน้ำบ่อยๆ เพื่อเติมน้ำให้กับสมอง ควรเป็นน้ำเปล่า น้ำที่มาจากแหล่งธรรมชาติ
2. หาจุดสำคัญเพื่อกระตุ้นสมอง เป็นจุดที่ต่ำกว่ากระดูกไหปลาร้า 2 นิ้ว ตรงกลางหน้าอก เป็นร่องปุ๋ม นวดเบาๆ ด้วย 1 มือ และใช้อีก 1 มือจับตรงส่วนกลางของร่างกายบริเวณสะดือ (ปุ่มสมอง)
3. ยืนตรง และเคลื่อนไหวสลับข้างกัน ยกมือขวาเตะเท้าซ้าย สลับด้านหน้า สลับด้านหลัง
4. ท่าเกี่ยวตะขอ ไขว้เท้า ขวาทับซ้าย ซ้ายทับขวา และไขว้มือเกี่ยว แล้วม้วนมือไขว้เข้ามาแตะหน้าอก (สงบนิ่ง)
5. นวดใบหู นิ้วโป้งอยู่ด้านหน้าติ่งหู อีก4 นิ้วนวดด้านหลัง นวดจากบนลงล่าง (หมวกความคิด)
6. นวดหน้าบริเวณแก้ม แล้วออกเสียง อ้า เหมือนหาว (หาวเพิ่มพลัง)
7. ท่าหายใจเข้าเข้าพุงป่อง หายใจออกพุงแพ็ป (อ็อกซิเจนเลี้ยงสมอง)
8. สองมือแตะหน้าฝากพร้อมกัน
9. ใช้มือสองข้างวาดรูปครึ่งวงกลม เพื่อเป็นการประสานกล้ามเนื้อมือ และสมอง ทั้งสองด้าน
10. เขียนกลับด้าน หรือใช้มือข้างที่ไม่ถนัดเขียน

อ้างอิงจาก
ถอดความรู้ เสาร์สร้างสุข ตอน Brain Gym วันเสาร์ที่ 16 กันยายน 2560 ณ สำนักงานกองทุน สนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส) ซอยงามดูพลี