ถอดบทเรียน 'พังงา' สู่ภารกิจช่วยชีวิต 'หมูป่า'

| |
อ่าน : 1,457

ที่มา : หนังสือพิมพ์กรุงเทพธุรกิจ

ภาพประกอบจากเว็บไซต์กรุงเทพธุรกิจ

ถอดบทเรียน \'พังงา\' สู่ภารกิจช่วยชีวิต \'หมูป่า\' thaihealth

ตั้งแต่ปี 2557-2560 ผลการ จัดอันดับจังหวัดแห่งความสุขของประเทศไทยพบว่า "พังงา" เป็นจังหวัดที่มีความสุขเป็นอันดับสองของประเทศ

โดย "พังงาแห่งความสุข" ไม่ได้ มาจากเพียงความอุดมสมบูรณ์ของทรัพยากรธรรมชาติ แต่ยังมาจาก  "ความสุขของคุณภาพชีวิตที่ค่อยๆ ถูกพัฒนาขึ้นจนคนในจังหวัดสามารถสัมผัสได้อย่างทั่วถึง" ซึ่งความสุขเหล่านี้ เกิดขึ้นจากเบื้องหลังการทำงานฝ่าฟันอุปสรรคร่วมกันของคนในพื้นที่ทุกภาคส่วน จนก้าวผ่านปัญหาที่ต้องเผชิญ ทั้งการรับมือกับภัยพิบัติทางธรรมชาติ ระบบสวัสดิการที่ไม่ทั่วถึง รวมถึงการต่อสู้เพื่อให้ได้มาซึ่งอำนาจในการต่อรองเชิงเศรษฐกิจดังที่ควรจะเป็น

ด้วยประสบการณ์การเดินทางต่อสู้ของกลุ่มคนพังงา มีบทเรียนที่คนทำงานเพื่อขับเคลื่อนสังคมสามารถเรียนรู้และนำไปปรับใช้ได้โดยเฉพาะ "การสร้างความเข้มแข็งของชุมชนในระดับฐานรากมีความเป็นตัวของตัวเองและมีศักดิ์ศรี" ศ.นพ.ประเวศ วะสี และ ประชา  หุตานุวัตร จึงเห็นว่าควรที่จะมีการตีแผ่แนวคิดและกระบวนการทำงานออกสู่สาธารณชน จึงเกิดเป็นหนังสือถอดบทเรียน "พังงาแห่งความสุข...สุขที่คุณสัมผัสได้" ซึ่งมีการจัดทำโดยโครงการผู้นำแห่งอนาคต คณะวิทยาการเรียนรู้และศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ภายใต้การสนับสนุนของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการ สร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) และจัดงานเปิดตัวพร้อมด้วยเสวนาน่าสนใจ

เริ่มจากการขึ้นเวทีของ ไมตรี จงไกรจักร นายกสมาคมประชาสังคมพังงาแห่งความสุข ได้ถอดบทเรียน การทำงานของตนและคนพังงาว่า "การทำงานเพื่อสังคมของคนพังงา เริ่มจากการทำงานให้ตอบโจทย์ชี้วัดผลสำเร็จของผู้สนับสนุนงบประมาณ ที่ผลักดันการขับเคลื่อนสังคมในทิศทางขององค์กร ทั้งจากมูลนิธิชุมชนไท สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) หรือ พอช. รวมถึงหน่วยงานที่มีพระคุณอีกมากมาย จนมาพบจุดหักเหแนวคิดที่เปลี่ยนการทำงานของคนพังงาครั้งใหญ่

คือ คำพูดชวนคิด 'เป้าหมายควรจะเป็นของเรา...ไม่ใช่ของใครอื่น'  โดย อาจารย์ชัยวัฒน์ ถิระพันธุ์ ตั้งแต่ปี 2556 ทำให้คนพังงาทุกคนต้องตอบคำถามอย่างแท้จริงว่า 'พังงาแห่งความสุขคืออะไร' ซึ่งนำไปสู่การขับเคลื่อนยุทธศาสตร์สู่นโยบายระดับจังหวัด  เพื่อให้การพัฒนาเป็นไปเพื่อความสุขของคนในจังหวัดอย่างแท้จริง... เราทุกคนช่วยกันสร้างกว่า 100  รูปธรรมแห่งความสุขให้เกิดขึ้น ในจังหวัดพังงา"

ขณะที่ ปรีดา คงแป้น กรรมการและเลขานุการมูลนิธิชุมชนไท หนึ่งในผู้ผลักดันหลักให้คุณไมตรีก้าวสู่การทำงานเพื่อสังคม ได้สะท้อนสองปัจจัยความสำเร็จของคนพังงาว่า "ปัจจัยที่หนึ่ง คือ การพยายามบ่มเพาะตนเองและทีมงานให้เกิดความเข้าใจ สามารถวิเคราะห์ และมองเห็นความเชื่อมโยงของปัญหาระดับจังหวัด และพัฒนาให้ไปถึงระดับโครงสร้างโดยตลอด ปัจจัยที่สอง คือ การมีภาวะการเป็นผู้นำร่วม  (Collective Leadership) ของคนทำงานทั้งภาคประชาชน ภาครัฐ และเอกชน ในการทำงานขับเคลื่อนเพื่อความสุขของทุกคนในจังหวัดไปด้วยกัน"

ส่วน ธีรพล สุวรรณรุ่งเรื่อง พอช. ได้เน้นย้ำสิ่งที่คุณปรีดาสะท้อนว่า "จุดแข็งสำคัญของที่นี่ คือ การที่คนพังงาไม่ได้มีฐานคนทำงานเพียง 10 หรือ 20 คน แต่เป็นการผนึกกำลังการทำงานของคนหมู่มากที่รวมตัวกันเพื่อจะพัฒนาถิ่นฐานบ้านเกิดอย่างยั่งยืน"

ถอดบทเรียน \'พังงา\' สู่ภารกิจช่วยชีวิต \'หมูป่า\' thaihealth

นอกจากการเสวนาโดยผู้มีส่วนร่วมในการขับเคลื่อนจังหวัดพังงาสู่ยุทธศาสตร์พังงาแห่งความสุขแล้ว ศ.นพ.ประเวศ วะสี ยังให้เกียรติ ปาฐกถาพิเศษ โดยได้ถอดบทเรียนการทำงานของ "พังงาแห่งความสุข"  และ "การช่วย 13 ชีวิตหมูป่าออกจากถ้ำหลวง" เหตุการณ์ซึ่งพึ่งเกิดขึ้น ในช่วงต้นเดือนว่า มีปัจจัยความสำเร็จเหมือนกัน 8 ข้อ ดังนี้

1.การแก้ไขปัญหาดำเนินการหลักโดยคนในพื้นที่ ซึ่งเป็นผู้เผชิญและมีความเข้าใจต่อปัญหา 2.ร่วมมือเป็นหนึ่งเพื่อเป้าหมายเดียวกัน 3.ไม่มีการแบ่งแยกในการทำงาน ไม่ว่าจะด้วยองค์กร อาชีพ หรือเชื้อชาติ

4.เกิดการเรียนรู้ร่วมกันจากการปฏิบัติงานในสถานการณ์จริง  (Interactive learning and action) ทำให้เกิดปัญญาร่วมและอัจฉริยภาพกลุ่ม  5.มีการแสวงหาผู้เชี่ยวชาญและเทคโนโลยีได้เหมาะสมกับปัญหา

6.ผู้ประสานงานและดำเนินการในพื้นที่มองเห็นปัญหาแบบภาพรวม และสามารถสื่อสารเพื่อสร้างความเป็นเอกภาพท่ามกลางความหลากหลาย

7.อ่อนน้อมถ่อมตน ยกย่องผู้อื่น ทำงานเพื่อส่วนรวม

8. มีการสื่อสารสู่สาธารณะ ซึ่งเป็นเครื่องมือหนึ่งในการกำกับทิศทางการทำงานให้อยู่บนความถูกต้อง

นี่เป็นเพียงส่วนหนึ่งของบทเรียนการทำงานของ "พังงาแห่งความสุข"  ที่ทำงานร่วมกันมากว่า 20 ปีเท่านั้น ภายในหนังสือยังมีประสบการณ์การล้มลุกคลุกคลาน จุดแข็ง จุดอ่อน  หรือแนวทางในการทำงานของชุมชน

ผู้ที่สนใจสามารถดาวน์โหลดหนังสือ "พังงาแห่งความสุข...สุขที่คุณสัมผัสได้" ได้ทางช่องทางออนไลน์ ที่เว็บไซต์โครงการผู้นำแห่งอนาคต www.leadershipforfuture.com

แสดงความคิดเห็น

กรุณารอสักครู่ ระบบกำลังประมวลผลอยู่ค่ะ
  • ชีวิตดีเริ่มที่เรา -
  • โครงการประกวดนวัตกรรมสร้างเสริมสุขภาพ ครั้งที่ 2 -
  • รายการทีวีออนไลน์ รอลูกเลิกเรียน -
  • หลักธรรมาภิบาลในการวางแผนดำเนินการประจำปีงบประมาณ 2563 ของ สสส. -
  • 5 คู่มือการดูแลผู้สูงวัย -
  • ระบบบันทึกรายรับ-รายจ่ายสำหรับ ภาคี สสส. -
  • เขตสุขภาพเพื่อประชาชน -
  • ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ - ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ
  • รายงานผลการดำเนินงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) - รายงานผลการดำเนินงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)
  • จิตอาสาพลังแผ่นดิน -
  • พระราชบัญญัติควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบ พ.ศ.2560 -

สุขใจปลายปากกา

+ ดูเพิ่มเติม

ปฏิทินกิจกรรม

+ ดูเพิ่มเติม
วันที่ประกาศ
หัวข้อเรื่อง

ปฏิทินกิจกรรม

+ ดูเพิ่มเติม