'ไบไซเคิลทัวร์' ปลูกจิตอาสาให้เยาวชน

โดย
| |
อ่าน : 2,393

ที่มา : หนังสือพิมพ์ไทยโพสต์

ภาพประกอบจากแฟ้มภาพ

\'ไบไซเคิลทัวร์\' ปลูกจิตอาสาให้เยาวชน thaihealth

วันนี้คนไทยในสังคมเกษตรกรรมจำนวนมากกำลังเผชิญหน้ากับปัญหา "สุขภาพ" ที่เกิดจากการปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตไปสู่สังคมเมืองมากขึ้น ประกอบกับกระแสทุนนิยมต่างๆ ที่มุ่งเน้นความง่าย รวดเร็ว และสะดวกสบาย ปุ๋ย ยา และสารเคมีจึงถูกถมใส่เข้าไปในปัจจัยการผลิต โดยไม่ทันคิดว่าผลลัพธ์สุดท้ายที่ได้นั้นอาจจะไม่คุ้มค่าต่อทั้งตัวผู้ผลิตและผู้บริโภคในระยะยาว

บ้านควนโต๊ะเหลง หมู่ 4 ตำบลควนโดน อำเภอควนโดน จังหวัดสตูล เป็นอีกชุมชนหนึ่งที่ประสบปัญหาราคาผลผลิตทางการเกษตรตกต่ำ ซ้ำยังมีต้นทุนการผลิตที่สูงจากค่าปุ๋ยและสารเคมีแบบผ่อนส่ง ประกอบกับพฤติกรรมการใช้ชีวิตที่เปลี่ยนไปนิยมการซื้อวัตถุดิบ โดยเฉพาะพืชผักต่างๆ มากกว่าปลูกเองทั้งที่สามารถทำได้ จนส่งผลให้เกิดปัญหาเศรษฐกิจในครัวเรือนและปัญหาสุขภาพตามมา

"ย้อนวิถีชีวิตแบบดั้งเดิม" จึงเป็นแนวคิดของชุมชนแห่งนี้เพื่อที่จะหลุดพ้นออกจากวังวนของปัญหาการทำการเกษตรและปัญหาสุขภาพ "โครงการหมู่บ้านสีเขียว ปลอดโรค ปลอดสารเคมี ด้วยแนวทางเกษตรอินทรีย์" จึงเกิดขึ้น โดยได้รับการสนับสนุนจาก สำนักสร้างสรรค์โอกาสและนวัตกรรม สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) น้อมนำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงของในหลวง รัชกาลที่ 9 ลงสู่สมาชิกในชุมชน เพื่อสร้างหมู่บ้านสีเขียวที่น่าอยู่ และสามารถพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน

\'ไบไซเคิลทัวร์\' ปลูกจิตอาสาให้เยาวชน thaihealth

นายดนรอหมาน ตาเดอิน ผู้รับผิดชอบโครงการ เปิดเผยว่า จากข้อมูลของอาสาสมัครสาธารณสุขหมู่บ้าน (อสม.) และโรงพยาบาลส่งเสริมสุขภาพตำบลควนโดน พบว่าคนในชุมชนมีปัญหาสุขภาพทั้งโรคอ้วน ความดัน เบาหวาน ฯลฯ และมีปัญหาสำคัญคือเรื่องของการใช้สารเคมีในการทำการเกษตร จากการตรวจเลือดพบมีสารเคมีตกค้างเป็นจำนวนมาก ประกอบกับสภาพพื้นที่เป็นที่ราบลุ่มมีน้ำท่วมเป็นประจำ สารเคมีต่างๆ ที่ใช้ในการเกษตรก็ไหลลงไปในน้ำทำให้คนในชุมชนเป็นโรคผิวหนังกันเยอะมาก แม้กระทั่งสัตว์น้ำยังเป็นแผลเต็มตัว เพราะสารเคมีที่ปนเปื้อนลงไปในคูคลอง จึงเป็นที่มาของการจัดเวทีเพื่อเชื่อมโยงให้เห็นว่า ปัญหาของสารเคมีได้ส่งผลต่อปัญหาเศรษฐกิจของครัวเรือน และยังส่งผลเสียต่อสุขภาพและสภาพแวดล้อม ทางออกของชุมชนคือต้องปรับเปลี่ยนไปเป็นการทำเกษตรอินทรีย์

โดยคณะทำงานได้จัดกิจกรรมต่างๆ เพื่อพัฒนากลไกการทำงานในพื้นที่ๆ ประกอบไปด้วย กลุ่มแม่บ้าน เด็กและเยาวชน อาสาสมัครสาธารณสุขหมู่บ้าน มีการลงพื้นที่เพื่อจัดเก็บข้อมูลในด้านต่างๆ ทั้งปัญหาสุขภาพ รายรับ รายจ่าย ภาวะหนี้สินของคนในชุมชน มีการกำหนดมาตรการทางสังคมเพื่อดูแลสุขภาพของคนในชุมชน มีกิจกรรมเพื่อปรับพฤติกรรมด้านสุขภาพ เช่น การออกกำลังกาย ลดอาหารหวาน มัน เค็ม เน้นการกินปลาผักและผลไม้ และมีเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้จากเกษตรกรต้นแบบ เพื่อชักชวนคนในชุมชนปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตตามแนวทางเกษตรอินทรีย์ \'ไบไซเคิลทัวร์\' ปลูกจิตอาสาให้เยาวชน thaihealthและความพอเพียง ลด ละ เลิกสารเคมี

ซึ่งจากการใช้จักรยานเพื่อจัดเก็บข้อมูลต่างๆ ของชุมชน ทำให้กลุ่มเด็กและเยาวชนที่เข้าร่วมในโครงการดังกล่าวได้เกิดการรวมตัวและต่อยอดไปสู่กิจกรรม "ไบไซเคิลทัวร์" ที่นอกจากจะใช้การขี่จักรยานเพื่อเก็บข้อมูลแล้ว ยังถือโอกาสนี้ได้ออกกำลังกายควบคู่ไปกับเรียนรู้ชุมชนผ่านแหล่งเรียนรู้ต่างๆ ในพื้นที่ อาทิ "ศูนย์การเรียนรู้หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง" ของเกษตรกรต้นแบบ "นายวาเศษ ตาเดอิน" เพื่อนำความรู้ที่ได้กลับไปทดลองปฏิบัติที่บ้าน ซึ่งจะเป็นอีกแนวทางหนึ่งในการทำให้ครอบครัวของแกนนำเยาวชนและคนชุมชนได้ปรับเปลี่ยนวิถีการดำรงชีวิตไปสู่ความพอเพียง และเป็นชุมชนสีเขียวตามที่ต้องการ รวมทั้งปลูกฝังความมีจิตอาสาให้แก่เด็กและเยาวชน ให้คำนึงถึงประโยชน์ส่วนรวมมากกว่าประโยชน์ส่วนตัว ซึ่งถือเป็นหัวใจหลักของการพัฒนาประเทศชาติ

ด.ญ.อนุตตรีย์ หวังกุลำ หรือ "อนุต" หนึ่งในแกนนำเยาวชน บอกว่า เส้นทางไบไซเคิลทัวร์จะมีจุดเริ่มต้นที่ "โรงเรียนเกษตรกรข้าวในพระราชดำริ" ซึ่งเป็นศูนย์เรียนรู้เรื่องการทำนา หลังจากนั้นแต่ละคนก็จะแบ่งกันไปตามพื้นที่ที่ตัวเองรับผิดชอบเพื่อไปเก็บข้อมูลด้านสาธารณสุขของชุมชน เมื่อได้ข้อมูลก็จะนำไปส่งให้กับพี่ๆ อสม.เพื่อคัดแยกข้อมูลต่างๆ นำมาทำงานตรงนี้ ทำให้เรารู้ว่าในชุมชนเรามีอาชีพอะไรบ้าง และมีปัญหาอะไรบ้าง ซึ่งการลงสำรวจในครัวเรือน ทำให้เราได้รู้จักกับคนในชุมชนมากขึ้น ที่สำคัญการปั่นจักรยานยังเป็นการออกกำลังกายไปในตัว

เช่นเดียวกับ ด.ญ.ฮานีฟ๊ะฮ์ หมาดรา หรือ "นีฟ๊ะฮ์" เล่าว่า มีหน้าที่ขี่จักรยานออกไปติดตามเยี่ยมเยียนผู้ป่วยในชุมชนร่วมกับพี่ๆ อสม. มีบ้านที่รับผิดชอบประมาณ 20 ครัวเรือน จะนัดกันเดือนละ 1-2 ครั้ง เพื่อไปสำรวจข้อมูลต่างๆ เช่น การใช้สารเคมีในการทำเกษตร หรือบางครั้งไปสอบถามเรื่องพฤติกรรมการบริโภคที่เสี่ยงต่อโรคต่างๆ เช่น การกินเค็ม หวาน มัน เกินไปหรือเปล่า และช่วยให้คำแนะนำต่างๆ  ซึ่งกิจกรรมนี้ทำให้เรารู้จักประวัติและความเป็นมาของชุมชน ความรู้ที่ได้รับศูนย์เรียนรู้ก็นำกลับเอาไปปฏิบัติโดยชักชวนคนที่บ้านให้มาร่วมทำด้วย

นายอนุชา สามารถ หรือ "กีกี้" เล่าว่า เส้นทางปั่นจักรยานระยะทาง 4-5 กิโลเมตรนั้น จะผ่านทั้งทุ่งนา สวนยางพารา สวนผลไม้ สวนผัก ทำให้ได้เห็นวิถีชีวิตต่างๆ ของชาวบ้านโดยเฉพาะการได้ปั่นจักรยานไปเยี่ยมเยียนและพูดคุยกับคุณ\'ไบไซเคิลทัวร์\' ปลูกจิตอาสาให้เยาวชน thaihealthตาสะอาด หมาดทิ้ง ซึ่งเป็นผู้สูงอายุต้นแบบของชุมชน ทำให้ได้เรียนรู้รากเหง้า ประเพณี วัฒนธรรมของชุมชน และความเป็นมาของชื่อควนโต๊ะเหลง ซึ่งมีเรื่องเล่าและตำนานว่า เกิดขึ้นจากการที่คนโบราณมองเห็นเสือเฒ่ายืนเหลงอยู่บนควน

นางธิดา เหมือนพะวงศ์ ที่ปรึกษาโครงการ กล่าวเสริมว่า กิจกรรมไบไซเคิลทัวร์เป็นนวัตกรรมที่เกิดจากการรวมตัวของเด็กๆ เพื่อใช้เวลาว่างให้เป็นประโยชน์ โดยมีทีมของ อสม.เป็นพี่เลี้ยงในรูปแบบของการเก็บข้อมูล การติดตาม เยี่ยมเยียน ดูแลผู้ป่วยกลุ่มต่างๆ นอกจากนี้ เด็กๆ จะได้รับความรู้จากปราชญ์ชาวบ้าน ครูภูมิปัญญาท้องถิ่น และสามารถนำแนวทางต่างๆ ที่ได้รับไปปรับใช้ในการดำรงชีวิตประจำวันได้

"ไบไซเคิลทัวร์ได้สร้างให้เกิดแกนนำคนรุ่นใหม่ในการสร้างเสริมสุขภาวะให้เกิดขึ้นในพื้นที่ เพราะการพัฒนาชุมชนนั้นจะต้องสร้างคนแต่ละรุ่นขึ้นมา เพื่อสืบสานให้เกิดความต่อเนื่องและยั่งยืน ซึ่งเด็กกลุ่มนี้ก็จะเป็นเหมือนตัวแทนกลุ่มคนรุ่นใหม่ ที่จะก้าวขึ้นมาพัฒนาในเรื่องอื่นๆ ของชุมชนต่อไปในอนาคต"

"ไบไซเคิลทัวร์" ของเยาวชนบ้านควนโต๊ะเหลง จึงไม่ได้เป็นแค่การขี่จักรยานเพื่อความสนุกเพียงอย่างเดียว แต่เป็นการเข้าไปเรียนรู้เพื่อให้เกิดความเข้าใจตนเอง ควบคู่ไปกับการปลูกฝัง "จิตอาสา" เพื่อพัฒนาคนรุ่นใหม่ในการขับเคลื่อนชุมชนแห่งนี้และส่วนรวมให้น่าอยู่อย่างยั่งยืน.

แสดงความคิดเห็น

กรุณารอสักครู่ ระบบกำลังประมวลผลอยู่ค่ะ
  • โครงการประกวดนวัตกรรมสร้างเสริมสุขภาพ ครั้งที่ 2 -
  • รายการทีวีออนไลน์ รอลูกเลิกเรียน -
  • หลักธรรมาภิบาลในการวางแผนดำเนินการประจำปีงบประมาณ 2563 ของ สสส. -
  • 5 คู่มือการดูแลผู้สูงวัย -
  • ระบบบันทึกรายรับ-รายจ่ายสำหรับ ภาคี สสส. -
  • เขตสุขภาพเพื่อประชาชน -
  • ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ - ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ
  • รายงานผลการดำเนินงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) - รายงานผลการดำเนินงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)
  • จิตอาสาพลังแผ่นดิน -
  • พระราชบัญญัติควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบ พ.ศ.2560 -

สุขใจปลายปากกา

+ ดูเพิ่มเติม

ปฏิทินกิจกรรม

+ ดูเพิ่มเติม
วันที่ประกาศ
หัวข้อเรื่อง

ปฏิทินกิจกรรม

+ ดูเพิ่มเติม