'ภาวนา' ส่งเสริมการเกื้อกูลชุมชนและสังคม

| |
อ่าน : 5,412

การภาวนาไม่ใช่แต่เพียงการสวดมนต์ หรือเป็นพิธีกรรมทางศาสนาเท่านั้น หากแต่การภาวนาคือ วิถีชีวิตที่เกื้อกูลชุมชมและสังคม

\'ภาวนา\' ส่งเสริมการเกื้อกูลชุมชนและสังคม thaihealth

พระอาจารย์ปราโมทย์ มาโมชโช กล่าวถึงภาวนาไว้ว่า คือ การเรียน รู้ตัวเอง ไม่ใช่การเปลี่ยนแปลงตัวเอง รู้กายลงไป รู้ใจลงไป ดูของจริงในกาย ในใจ  นั้นหมายความว่าการพัฒนาจิต การริเริ่มโครงการภาวนาคือชีวิต วิถีชีวิตที่เกื้อกูลชุมชนและสังคม โดย ดร.ธรรมนนท์ กิจติเวชกุล จากสถาบันบ่มเพาะจิตสู่การเปลี่ยนสังคม ภายใต้มูลนิธิการพัฒนาที่ยั่งยืน เพื่อสื่อสารให้สังคมเข้าใจการภาวนาไม่ใช่เพียงการสวดมนต์ หรือเพียงพิธีกรรมทางศาสนาที่สังคมเข้าใจ

"มองว่าการภาวนาคือการดูแลจิตใจของเรา ให้ชีวิตเราไม่ให้วูบวาบแทนทีจะสุขก็สุข แต่เมื่อทุกข์ก็ดิ่งลง แต่การภาวนามีหลักเหมือนสัตว์ที่ถูกล่ามแล้วตอกหลักไว้ เมื่อวิ่งไปจะวิ่งไม่ไกลเพราะมีหลักอยู่ แม้ความคิดจะสั่งให้หนีจากความทุกข์ แต่ถ้าเราทนอยู่กับมันได้อย่างไม่ทรมาน มีความรู้สึกตระหนัก เศร้าก็ รู้โกรธก็รู้เราก็จะมีความสุข"   พี่นิตย์ หรือ ดร.ธรรมนนท์ ขยายความเรื่องจิตภาวนา

พี่นิตย์มุ่งหวังให้โครงการภาวนาคือชีวิตเป็นพลังส่งให้กลุ่มที่ทำงานเพื่อสังคม กลุ่มทำงานจิตสาธารณะมีการตระหนักรู้ทุกข์รู้สุข โดย สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ได้มอบทุนสนับสนุนโครงการนี้ ซึ่งโครงการนี้ได้ทำต่อเนื่องมาแล้ว 1 ปีครึ่ง เพราะเข้าใจกลุ่มคนที่ทำงานกับชุมชน เช่นคนทำงานที่ต่อสู้เพื่อสิ่งแวดล้อม การเสนอเกษตรทางเลือกท่ามกลางเกษตรอุตสาหกรรม เป็นตัวตัดสินใจที่ทำให้ชาวบ้านเลี่ยงยาก ขณะที่คนทำงานก็ท้อถอย  การทำงานลักษณะนี้มีทั้งหมด 15 กลุ่ม เป็นเป้าหมายการทำงานของพี่นิตย์เพื่อเข้าไปสร้างวิธีที่จะตระหนักรู้กับปัญหาที่วนเวียนเข้ามา

"การตระหนักรู้ต้องเกิดจากข้างในก่อน ทำให้เราเห็นได้เอง ช่วยดึงพลังออกมาเพราะเราเป็นผู้เลือก เช่นเมื่อเราเติบโตมาในยุคของการกินไก่ทอด พิซซ่า เป็นสรณะ การกินข้าวมันทรมาน แต่ถ้าเราได้ตระหนักรู้ทำให้เรากินอาหารที่หลากหลายขึ้น กินผักเพื่อสุขภาพ เพราะความตระหนักอยู่ข้างใน ตระหนักรู้สูงส่งกว่าความรู้ มันมีความเป็นหัวใจอยู่" พี่นิตย์เปรียบเทียบ

การปฏิบัติภาวนายังคงแก่นสาระที่ใช้ในการพัฒนาคน ที่นิยมอย่างมากโดยเฉพาะในสังคมตะวันตกที่ใช้การภาวนามารับมือสุขภาพ (ทั้งกายและจิต) ดังจะเห็นได้จาก จอน คา บาทซิน  (Jon Kabat-Zinn)พัฒนากระบวนการที่เรียกว่า "การใช้สติเพื่อลดความเครียด"  หรือจอนห์ แมคคอนเนล ได้ใช้การเจริญสติภาวนากับงานสันติวิธีมาอย่างต่อเนื่อง และได้เผยแพร่หนังสือที่ได้รับการแปลเป็นไทยว่า คลายเครียดด้วยลมหายใจ

ดร.ธรรมนันท์ บอกว่า การเริ่มต้น กิจกรรมภาวนาคือชีวิตฯ เริ่มจากสุขภาพ อาทิ นำเอาธรรมชาติบำบัดของหมอเขียวเข้ามาดูแลกายและใจ  นอกจากนั้นยังเน้นการเจริญสติภาวนาทั้งในรูปแบบและนอกรูปแบบ ตั้งแต่การเดินและเคลื่อนไหว 14 จังหวะตามแนวทางหลวงพ่อเทียน การใช้จิตตลีลา (ยูริทมี่) โยคะ การวาดภาพระบายสีมานดาลา การเคลื่อนไหวประกอบดนตรีตามแนนีโอฮิวแมทิส  เพื่อให้ทุกคนเข้าถึงได้และมีประสบการณ์ในการเจริญสติภาวนา จนตระหนักว่าเป็นส่วนสำคัญของชีวิต

สราวุฒิ พลตื้อ หรือ "ครูตู้" จากโรงเรียนหัวหินวัฒนาลัย อ.ห้วยเม็ก จ.กาฬสินธุ์ ผู้บุกเบิก โครงการจักรยานคุณธรรม ตั้งแต่ปี 2551 ได้เข้าร่วมโครงการภาวนาคือชีวิต เล่าว่าได้รวมกลุ่มเด็กมัธยม จ.กาฬสินธุ์ ที่มีจิตอาสาทำโครงงานขึ้นมา  โดยเอาจักรยานเป็นตัวตั้ง  พร้อมตั้งโจทย์ว่าเมื่อปั่นจักรยานไปยังสถานที่ต่าง ๆ จะเกิดกิจกรรมบำเพ็ญประโยชน์ เน้นปั่นในพื้นที่ชุมชน ให้จักรยานที่ใช้เป็นจักรยานมือ 2 ของญี่ปุ่น ซึ่งแรกเริ่มเป็นจักรยานของครูตู้ ต่อมาเมื่อคนเริ่มเห็นกิจกรรมก็บริจาคมา

ครูตู้บอกว่า จักรยานให้ประสบการณ์กับเด็กมาก อย่างแรกคือเขาได้รู้วิธีที่จะซ่อมแซมจักรยาน ได้เห็นชีวิตความเป็นอยู่ของท้องถิ่นที่เขาอยู่ ซึ่งเส้นทางปั่นจะเน้นให้ปั่นแบบวงกลมเพื่อให้เด็กได้ความรู้สึกตื่นเต้น ระยะทางการปั่นแต่ละครั้งราว 20 กม.

จนกระทั่งในปี 2555 ได้นำภาวนาคือชีวิตเข้าไปในกิจกรรมด้วย ให้เด็กรู้จักคำว่า ภาวนาที่ไม่ใช่เพียงการสวดมนต์ทำได้โดยผ่านศิลปะ เช่นการทำมานดาลา เป็นศิลปะแบบทิเบตเพื่อให้รู้จักดึงสติให้กลับมาอยู่กับตัวเอง เมื่อปั่นจักรยานเสร็จก็มาย้อนเล่าความรู้สึกของแต่ละคนว่าเหนื่อยตรงไหน เห็นอะไร รู้สึกอย่างไรก็พูดไปอย่างนั้น ทำบ่อย ๆ เข้าทำให้เด็กกล้าพูดกล้าแสดงความรู้สึก

"กิจกรรมของเราจะไม่แตะเรื่องการเรียนของเขาแต่จะเพิ่มทักษะการพูด การเขียน การฟังอย่างตั้งใจ เด็กนำไปรับไปใช้ในการเรียนของเขา มีเด็กบางคนที่มาร่วมกิจกรรมแม้เรียนในระดับมัธยมศึกษาแต่ไม่สามารถอ่านออกเขียนได้ แต่เมื่อได้ผ่านกระบวนการที่เราทำทำให้เขามีความพยายามตอนนี้เขาก็สามารถอ่านออกเขียนได้" ครูตู้เล่า

พลังแห่งภาวนานั่นก่อให้เกิดความมหัศจรรย์ให้กับชีวิตได้

 

 

ที่มา: หนังสือพิมพ์เดลินิวส์

ภาพประกอบจากเว็บไซต์เดลินิวส์

 

แสดงความคิดเห็น

กรุณารอสักครู่ ระบบกำลังประมวลผลอยู่ค่ะ
  • คู่มือ การบริหารจัดการโครงการสร้างเสริมสุขภาพ -
  • รับสมัครผู้ตรวจสอบการใช้จ่ายเงินโครงการ สสส. -
  • การแสดงความเห็นต่อ (ร่าง) ทิศทาง เป้าหมายและยุทธศาสตร์ ระยะ 10 ปี (พ.ศ.2565-2574) กองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ - การแสดงความเห็นต่อ (ร่าง) ทิศทาง เป้าหมายและยุทธศาสตร์ ระยะ 10 ปี (พ.ศ.2565-2574) กองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ
  • ประกาศเตือนภัย -
  • รับสมัครหรือเสนอชื่อบุคคลเพื่อเข้ารับการสรรหาเป็นผู้อำนวยการศูนย์กิจการสร้างสุข -
  • เรื่องโควิด-19 รู้ให้ชัวร์! - เรื่องโควิด-19 รู้ให้ชัวร์!
  • หลักธรรมาภิบาลในการวางแผนการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2564 - หลักธรรมาภิบาลในการวางแผนการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2564
  • บทบาทและการปรับการดำเนินงานของ สสส. ในภาวะวิกฤติโควิด-19 - บทบาทและการปรับการดำเนินงานของ สสส. ในภาวะวิกฤติโควิด-19
  • แจ้งการตรวจรับงานและเบิกจ่ายเงินในช่วงสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคไวรัสโคโรนา 2019 - แจ้งการตรวจรับงานและเบิกจ่ายเงินในช่วงสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคไวรัสโคโรนา 2019
  • ประกาศรายชื่อกฎหมาย หน่วยงานของรัฐที่รับผิดชอบ และกำหนดเวลาแล้วเสร็จในการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย - ประกาศรายชื่อกฎหมาย หน่วยงานของรัฐที่รับผิดชอบ และกำหนดเวลาแล้วเสร็จในการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย
  • ประกาศรายชื่อผู้ที่ได้รับการสรรหาเป็นผู้จัดการกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ - ประกาศรายชื่อผู้ที่ได้รับการสรรหาเป็นผู้จัดการกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ
  • ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ - ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ

สุขใจปลายปากกา

+ ดูเพิ่มเติม

ป้ายคำ(Tag)

สินค้าเกษตรอินทรีย์  ม.หอการค้า  ครอบครัวคือหัวใจแห่งการเยียวยา  การอบรมวิเคราะห์ต้นทุนทางเศรษฐศาสตร์จากการสูบบุหรี่ระดับจังหวัด  ประกาศเตือน  sukjaiorganic  สสส. สร้างสุข สุขภาพ สุขภาวะ thaihealth สำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ สช. รับสมัครงาน ตำแหน่งผู้ชำนาญการด้านการพัฒนานโยบายสาธารณะ คณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ คสช. สานพลัง สร้างสุขภาวะ  ผู้ขายบริการทางเพศ  มูลนิธิหัวใจอาสา Happy ให้ การช่วยเหลือกัน หัวใจ  ในหลวง  ช่วงหยุดยาว  คนหนุ่มสาว  มลพิษอากาศ  อาคารศูนย์เรียนรู้สุขภาวะ  เป็นมิตร  สถาบันครอบครัว  ความปลอดภัยทางท้องถนน  พลังงานทางเลือก  งานวันเด็กปลอดเหล้า  การฟื้นฟู  

ปฏิทินกิจกรรม

+ ดูเพิ่มเติม