รวมพลังชุมชนปัจจัยหลักในการสู้ภัยพิบัติ

โดย
| |
อ่าน : 2,154

 

การที่ประเทศไทยต้องได้รับภัยจากมหาอุทกภัย ครั้งนี้ทำให้มองเห็นว่า "ศักยภาพพลังชุมชน" เป็นปัจจัยหลักของการดำเนินชีวิตในชุมชน ไม่ว่าจะเป็นชุมชนขนาดเล็ก หรือขนาดใหญ่ ดังนั้น การหาหนทางแก้ไขภัยพิบัติที่เกิดขึ้นกับชุมชน จึงไม่ควรมองข้าม "ศักยภาพพลังชุมชนท้องถิ่น"เพื่อการเริ่มต้นกับปัญหาอย่างเป็นระบบอย่างยั่งยืน

ทพ.กฤษดา เรืองอารีย์รัชต์ ผู้จัดการสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)ได้กล่าวในการเสวนาหัวข้อ "ศักยภาพชุมชนท้องถิ่นในการจัดการภัยพิบัติ"ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการประชุมเชิงปฏิบัติการ "สานพลังร่วมสร้างเครือข่ายจัดการภัยพิบัติโดยชุมชนท้องถิ่นภาคใต้" ณ โรงแรมทวินโลตัส จ.นครศรีธรรมราช ซึ่งจัดขึ้นโดยสำนักสนับสนุนสุขภาวะชุมชน (สน.3) สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) โดยมีเครือข่ายร่วมสร้างชุมชนท้องถิ่นน่าอยู่พื้นที่ภาคใต้ เข้าร่วมประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (อปท.) 144 องค์กรรวมผู้เข้าร่วม 450 คน เมื่อวันที่ 13-14 พฤศจิกายน ที่ผ่านมาว่า เหตุที่วันนี้ประเทศไทย ต้องได้รับภัยพิบัติ เพราะสภาพอากาศทั่วโลก รวมถึงประเทศไทยเปลี่ยนแปลงไปมาก แต่ก่อนพื้นที่บางแห่งน้ำไม่ท่วม แต่ตอนนี้ท่วม ดังนั้น การรู้จักแนวทางหลักของการจัดการภัยพิบัติจะสามารถทำให้ปรับเปลี่ยนวิถีชีวิตที่สามารถรับมือกับภัยที่จะมาถึงได้

"วงจรการจัดการภัยพิบัติ มี 4 แนวทาง เริ่มตั้งแต่เตรียมแผนป้องกัน เตรียมการรับมือ และฟื้นฟู ซึ่งตอนนี้กรุงเทพฯ กำลังรับมือเหตุการณ์ที่พบอย่างต่อเนื่อง พื้นที่อพยพที่เตรียมไว้มีน้ำท่วมทำให้ต้องย้ายคน เป็นเหตุการณ์ซ้ำแล้วซ้ำอีก หลายศูนย์พักพิงเกิดเหตุการณ์ประชาชนไม่ยอมอพยพ" ทพ.กฤษดา ย้ำให้ได้ยินกันชัดๆ

สำหรับการป้องกัน ทพ.กฤษดา ให้ความเห็นว่า หากเป็นแนวคิดของสากล การจัดการภัยพิบัติไม่ได้จัดการจากระดับบนต้องเริ่มจัดการในระดับพื้นที่ก่อน โดยใช้ชุมชนท้องถิ่นเป็นที่ตั้งดังตัวอย่างที่มีให้เห็นในประเทศนิวซีแลนด์ และญี่ปุ่น อย่างที่ประเทศญี่ปุ่น มีการทำงานกันทั้ง 3 ระดับ ตั้งแต่ระดับชาติ พื้นที่และบุคคล ทุกบ้าน ข้างในกระเป๋าเขาจะมีอุปกรณ์พื้นฐานจำพวกเสื้อผ้า ไฟฉาย วิทยุรับข่าวสาร และคู่มือสามารถเอามาใช้ได้เลยอันนี้ทุกคนต้องรู้ว่าจะมีการเตรียมตัวอย่างไร ไม่ใช่ที่กทม.ที่มีการรื้อคันกั้นน้ำกันทุกวัน ไม่ให้น้ำท่วมบ้านฉันต้องการรื้อคันกั้นน้ำอันนี้ไม่ใช่ว่าเขาผิด แต่เพราะทุกคนไม่ได้ถูกเตรียมตัวไว้ก่อนสร้างความเข้าใจกันไว้ก่อนในระดับตัวบุคคล

"ดังนั้น คนในท้องถิ่นจึงเป็นหัวใจสำคัญในการทำงานเพื่อจัดการภัยพิบัติ การเตรียมความพร้อมทั้งระดับบุคคล พื้นที่ระดับชาติ จึงต้องมีความสอดคล้องซึ่งกันและกันในการเข้าถึงหนทางแก้ไขปัญหาที่เกิดขึ้น"

มหาอุทกภัยครั้งนี้จึงเป็นบทเรียนสะท้อนให้เห็นถึงปัญหาของประเทศที่ชัดเจนมากกว่าเดิม เพราะเหตุการณ์นี้เป็นเหมือนฟางเส้นสุดท้ายที่ทุกคนต้องยอมรับว่า ประเทศไทยต้องมีการเปลี่ยนแปลงได้แล้ว ก่อนที่ประชาชนหลายล้านคนต้องประสบอุทกภัยโดยไม่มีการวางแผนรับมือ เพราะถึงเวลาแล้วที่ทุกภาคส่วนต้องมีการกระจายการจัดการอย่างเป็นระบบโดยเริ่มต้นจากชุมชนท้องถิ่น

เช่นเดียวกับ คุณ "สมพร ใช้บางยาง" ประธานคณะกรรมการองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อการปฏิรูป ได้ให้ความเห็นสอดคล้องในทางเดียวกันว่า วันนี้ไม่เพียงแค่เรื่องภัยพิบัติ การจะทำงานให้ประเทศไทยอยู่รอดต้องดูที่ท้องถิ่น ต้องขึ้นมาจากฐานล่างมาเป็นฐานหลักคือ ประชาชน และฐานรอง รองรับอำนาจประชาชนก็คือ องค์กรระดับประเทศตั้งขึ้นมาเพื่อทำหน้าที่สนองตอบต่อความต้องการของประชาชน

"ภัยพิบัติทำให้พี่น้องเราเดือดร้อน เราคนพื้นที่ไม่มีใครรู้ดีเท่าเรา ประวัติ วิถีชีวิต วัฒนธรรม รวมทั้งเหตุการณ์ คนในท้องถิ่นต้องเป็นหลักในการจัดการให้ชุมชนสามารถอยู่รอดได้เราต้องพึ่งชุมชน เราจำเป็นต้องร่วมกันแก้ไข ปรับเปลี่ยนวิธีคิดกันถ้าไม่เปลี่ยนปัญหามันจะยิ่งหนักขึ้น" คุณสมพร ยืนยัน

ถ้าจะทำให้ชุมชนมีความเข้มแข็ง สิ่งสำคัญที่ต้องเริ่มทำตั้งแต่วันนี้ คือต้องให้ความสำคัญกับข้อมูล และการรู้จักวางแผนอย่างเป็นระบบในการรับมือกับภัยพิบัติ หากรู้จักจัดการและวางแผนอย่างเป็นระบบนอกจากจะทำให้ชุมชนท้องถิ่นมีความเข้มแข็งแล้วก็จะสามารถเป็นที่พึ่งของเครือข่ายช่วยเหลือซึ่งกันและกันได้ด้วย

นอกจากนี้การมองถึงปัจจัยที่เป็นรากฐานสำคัญ ซึ่งจะทำให้การจัดการท้องถิ่นขับเคลื่อนไปได้อย่างรวดเร็ว นั่นคือ เรื่องของงบประมาณกองทุนท้องถิ่น

"หากเกิดภัยพิบัติสามารถใช้งบประมาณที่มีอยู่ได้เลยเนื่องจากภัยพิบัติเป็นภัยที่รอไม่ได้ หวังพึ่งภาครัฐก็คงนาน ถ้ามีกองทุนท้องถิ่นไว้บริหารกองทุนได้มากเท่าไหร่ก็เป็นประโยชน์มากเท่านั้น" สมพร กล่าวเสริม

"เครือข่ายชุมชนของเราทุกตำบลมีความสำคัญมาก เราช่วยกันได้เครือข่ายที่ไม่ประสบภัย แต่มีอุปกรณ์ มีเงิน และเครื่องมือเราก็ช่วยกัน สมัยก่อนเรียกลงแขกช่วยกัน สิ่งนี้ช่วยได้มาก ถึงเวลาน้ำท่วมจริงๆ เราช่วยตัวเองไม่ได้ เราต้องคิดองค์รวมคิดแยกส่วนไม่ได้ ต้องคิดด้วยกัน แม้อาจมีความเสียหายจากภัยพิบัติบ้างแต่เราก็สามารถช่วยกันให้ลดน้อยและไม่ตายเลยได้ อันนี้เราสามารถช่วยเหลือกันได้ในอนาคต"

การเริ่มต้นจากจุดเล็กๆ จะก่อเกิดเป็นพลังที่ยิ่งใหญ่ได้ในอนาคต ถ้าการเริ่มลงมือทำมาจากการวางแผนและเตรียมความพร้อมอย่างเป็นระบบโดยอาศัย "เครือข่ายร่วมสร้างชุมชนท้องถิ่นน่าอยู่" เพราะพลังดังกล่าวนี้จะเป็นพลังของคนในท้องถิ่นที่สามารถประสานความร่วมมือช่วยเหลือกันได้ง่ายและรวดเร็วที่สุด เพื่อให้เกิดศักยภาพเครือข่ายของคนในชุมชนอย่างแท้จริง

 

 

ที่มา : หนังสือพิมพ์แนวหน้า โดย ปานมณี

โพล

คุณคิดอย่างไรกับการนำเสนอข่าว/บทความนี้

ชอบ
ไม่ชอบ
เห็นด้วย 0 คน
0 %
ไม่เห็นด้วย 0 คน
0 %

แสดงความคิดเห็น

กรุณารอสักครู่ ระบบกำลังประมวลผลอยู่ค่ะ
  • ข้อมูลประกอบการประเมินพระราชบัญญัติกองทุนสนับสนุน                                                                                                                                          การสร้างเสริมสุขภาพ พ.ศ. 2544 -
  • การรับฟังความคิดเห็นประกอบการประเมินผลสัมฤทธิ์ของ พระราชบัญญัติกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ พ.ศ. ๒๕๔๔ -
  • คู่มือและชุดความรู้เพื่อการส่งเสริมกิจกรรมทางกายในเด็กและเยาวชนไทย -
  • ขอแจ้งประชาสัมพันธ์การเปิดใช้ระบบบริการศูนย์ข้อมูลข่าวสารครบวงจร (THCC) - ขอแจ้งประชาสัมพันธ์การเปิดใช้ระบบบริการศูนย์ข้อมูลข่าวสารครบวงจร (THCC)
  • ขอเชิญชวนส่งบทความเพื่อตีพิมพ์ใน วารสารการสร้างเสริมสุขภาพไทย Thai Health Promotion Journal -
  • PERSONA HEALTH คัดข้อมูลสุขภาพที่ใช่ ให้ตรงกับตัวคุณ -
  • ไทยรู้สู้โควิด -
  • คู่มือ การจัดตั้งศูนย์แยกกักตัวในชุมชน Community Isolation (ฉบับปฏิบัติการ) -
  • คู่มือแยกกักตัวที่บ้าน เรื่องควรรู้ที่คุณหมอรวบรวมมาให้ -
  • หลักธรรมาภิบาลในการวางแผนการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2565 -
  • ชัวร์โควิดและวัคซีน -
  • คู่มือวัคซีนสู้โควิด ฉบับภาษาอังกฤษ -
  • คู่มือวัคซีนสู้โควิด ฉบับภาษาลาว -
  • คู่มือวัคซีนสู้โควิด ฉบับภาษาพม่า -
  • คู่มือวัคซีนสู้โควิด ฉบับภาษากัมพูชา -
  • คู่มือ วัคซีนสู้โควิด (ฉบับประชาชน) -
  • คู่มือ การบริหารจัดการโครงการสร้างเสริมสุขภาพ -
  • ประกาศเตือนภัย -
  • เรื่องโควิด-19 รู้ให้ชัวร์! - เรื่องโควิด-19 รู้ให้ชัวร์!
  • บทบาทและการปรับการดำเนินงานของ สสส. ในภาวะวิกฤติโควิด-19 - บทบาทและการปรับการดำเนินงานของ สสส. ในภาวะวิกฤติโควิด-19
  • แจ้งการตรวจรับงานและเบิกจ่ายเงินในช่วงสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคไวรัสโคโรนา 2019 - แจ้งการตรวจรับงานและเบิกจ่ายเงินในช่วงสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคไวรัสโคโรนา 2019
  • ประกาศรายชื่อกฎหมาย หน่วยงานของรัฐที่รับผิดชอบ และกำหนดเวลาแล้วเสร็จในการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย - ประกาศรายชื่อกฎหมาย หน่วยงานของรัฐที่รับผิดชอบ และกำหนดเวลาแล้วเสร็จในการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย
  • ประกาศรายชื่อผู้ที่ได้รับการสรรหาเป็นผู้จัดการกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ - ประกาศรายชื่อผู้ที่ได้รับการสรรหาเป็นผู้จัดการกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ
  • ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ - ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ

สุขใจปลายปากกา

+ ดูเพิ่มเติม

ป้ายคำ(Tag)

สสส. สร้างสุข สุขภาพ สุขภาวะ thaihealth จดหมายข่าวชุมชนคนรักสุขภาพ ฉบับสร้างสุข ปริศนา รายชื่อผู้โชคดี คุณทำได้ ร่วมสร้างประเทศไทยให้น่าอยู่ งดเหล้าเข้าพรรษา  วันคล้ายวันประสูติ ตรัสรู้ และปรินิพพานของพระพุทธเจ้า  ดูแลควบคุม  อาหารเพื่อสุขภาพ  นรีเวชศาสตร์  ประชุมนานาชาติด้านการ สร้างเสริมสุขภาพ  ควรหลีกเลี่ยง  วันชาติ ศุภจัตุรัส  คอยรักษา  สุขภาพดีวิถีชีวิตไทย  โรคน้ำกัดเท้า  ไม่สนใจ  กลุ่มเครือข่ายเด็ก  นางระรินทิพย์ ศิโรรัตน์  พนักงานการเงินและบัญชี  เจ้าหน้าที่ข้อมูลและการสื่อสาร  ผิวเครียด  ภัยร้ายใกล้ตัว  ปั๊มปลอดภัย  วัยรุ่นและเยาวชนไทย  

ปฏิทินกิจกรรม

+ ดูเพิ่มเติม
วันที่ประกาศ
หัวข้อเรื่อง

ปฏิทินกิจกรรม

+ ดูเพิ่มเติม