ชุมชนลุ่มน้ำตรังผนึกรักษ์สิ่งแวดล้อม

โดย
| |
อ่าน : 6,767

"แม่น้ำตรัง" นอกจากจะเป็นแม่น้ำสายที่ยาวที่สุดใน จ.ตรัง แล้ว ยังเสมือนเส้นเลือดใหญ่ของชุมชนต่างๆ 2 ฟากฝั่งลำน้ำที่มีความยาว 195 กิโลเมตร เนื่องจากมีความหลากหลายทางชีวภาพ และทรัพยากรธรรมชาติประกอบไปด้วยป่าไม้ พรรณพืชและสิ่งมีชีวิตในระบบนิเวศถึง 3 น้ำ คือ น้ำจืด น้ำกร่อย และน้ำเค็ม

ชุมชนลุ่มน้ำตรังผนึกรักษ์สิ่งแวดล้อม

แม่น้ำตรังจึงมีความสำคัญต่อการประกอบอาชีพเกษตรกรรมประมง และการท่องเที่ยว เกี่ยวโยงกับวิถีชีวิต อาชีพ และเศรษฐกิจของผู้คนจำนวนมากตลอดลำน้ำ

แต่ปัจจุบันแม่น้ำตรังกำลังประสบปัญหาตื้นเขิน ลำน้ำเปลี่ยนทางกัดเซาะตลิ่งและที่ทำกินของชาวบ้าน จากปัญหาการดูดทราย การปล่อยน้ำเสียจากโรงงานอุตสาหกรรม การตัดไม้ทำลายป่า ลักลอบทำประมงผิดกฎหมาย ส่งผลกระทบต่อวิถีชีวิตของชุมชนต่างๆ ที่ต้องพึ่งพาแม่น้ำสายนี้หล่อเลี้ยงชีวิต

"เครือข่ายองค์กรชุมชนลุ่มน้ำตรัง" ที่ประกอบด้วยชุมชนในพื้นที่ ต.วังมะปรางต.ท่าสะบ้า อ.วังวิเศษ, ต.หนองตรุด ต.ทับเที่ยงอ.เมือง, ต.บางหมาก ต.ย่านซื่อ ต.บางเป้าอ.กันตัง ที่มีอาณาเขตพื้นที่ครอบคลุมแม่น้ำตรังตลอดทั้งสาย ตั้งแต่ต้นน้ำจนถึงปลายน้ำ ก่อนไหลออกสู่ทะเลอันดามัน จึงจัดทำโครงการ"การจัดการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมโดยองค์กรชุมชนลุ่มน้ำตรัง" เพื่อร่วมกันเฝ้าระวังดูแลรักษาทรัพยากรธรรมชาติตลอดลำน้ำตรัง ฟื้นฟูและเสริมสร้างเศรษฐกิจชุมชนให้เข้มแข็ง และพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน โดยได้รับการสนับสนุนจากสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.)

นายรอเก็ก หัดเหมนายรอเก็ก หัดเหม หัวหน้าโครงการ บอกว่า ปัญหาที่เกิดขึ้นในลุ่มน้ำตรัง ที่ส่งผลกระทบต่อชุมชน และถือว่าเป็นประเด็นหลักในขณะนี้คือปัญหาน้ำเน่าเสีย เพราะมีโรงงานอุตสาหกรรมจำนวนมาก ชุมชนประมงได้รับผลกระทบชัดเจน แต่พอเกิดกลุ่มขึ้นมาเพื่อช่วยกันดูแลกุ้งหอยปูปลาต่างๆ ก็เริ่มกลับมาอุดมสมบูรณ์อีกครั้ง

ขณะที่ลุ่มน้ำตรังตอนกลางค่อนขึ้นไปตอนบน จะมีปัญหาเรื่องการดูดทราย ที่ทำให้กระแสน้ำเปลี่ยนทางน้ำกัดเซาะ ทำให้ตลิ่งพังที่ทำกินของชาวบ้านหายไป

ส่วนชาว ต.บางหมาก ที่อยู่ตอนกลางค่อนไปยังตอนล่างของลำน้ำ มีวิถีชีวิตที่เกี่ยวพันกับแม่น้ำตรังอย่างแยกไม่ออก เพราะมี "ป่าต้นจาก"ผืนมหึมาตลอด 2 ฝั่งลำน้ำ ชาวบ้านมีรายได้จากการแปรรูปผลผลิตจากต้นจาก อาทิ น้ำตาลจากตับจากมุงหลังคา และลูกจากเชื่อม

ชาวบ้านอีกส่วนหนึ่งก็ประกอบอาชีพประมงชายฝั่ง แต่ทั้งหมดได้รับผลกระทบโดยตรง หากคุณภาพของแม่น้ำตรังปนเปื้อนสารเคมี ทุกสัปดาห์แกนนำชาวบ้านจะพายเรือออกไปกลางแม่น้ำ เพื่อตรวจวัดคุณภาพของน้ำในขณะนั้นว่ามีสภาพเป็นอย่างไร เพื่อนำมาเปรียบเทียบกันกับช่วงที่ผ่านมา

ชุมชนลุ่มน้ำตรังผนึกรักษ์สิ่งแวดล้อม

ส่วน นายดน หมาดเด็นอายุ 58 ปี แกนนำชาวบ้าน ต.บางหมาก สะท้อนว่า ปัญหาหลักของชุมชนตอนกลาง ถึงปลายน้ำ คือเรื่องน้ำเน่าเสียที่เกิดจากโรงงานอุตสาหกรรม และในอดีตยังมีปัญหาเรื่องของการจับสัตว์น้ำอย่างผิดวิธี ด้วยการเบื่อปลา ทำให้สัตว์น้ำลดจำนวนลงอย่างรวดเร็ว

"แต่เมื่อมีการรวมกลุ่มเฝ้าระวัง และทำความเข้าใจกับชุมชนโดยรอบ ปัญหาเรื่องการเบื่อปลาก็หมดไป เหลือแต่เรื่องน้ำเสียที่ทำให้ปลาตาย ที่ทำให้ชาวบ้านที่ประกอบอาชีพประมงขาดรายได้" นายดน ระบุแกนนำชาวบ้านระบุด้วยว่า จากปัญหาน้ำเน่าเสียจากโรงงานอุตสาหกรรม ทางเครือข่ายองค์กรชุมชนลุ่มน้ำตรังประสานงานกับหน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวข้องอย่างต่อเนื่องทันทีที่พบว่าคุณภาพของน้ำลดต่ำลง และมีการปนเปื้อนของสารเคมี ก็จะแจ้งให้หน่วยงานเข้าตรวจสอบโรงงาน เพื่อแจ้งให้หยุดปล่อยน้ำเสียแต่ก็ได้ผลเป็นครั้งคราวเท่านั้น

"น้ำเน่าเสียยังเป็นปัญหาใหญ่ที่ทางกลุ่มไม่สามารถแก้ไขได้โดยลำพัง บางโรงงานเมื่อเราแจ้งไปก็หยุดแต่พอเผลอก็แอบปล่อยน้ำเสียออกมาอีกเรื่องโรงงานอุตสาหกรรมต้องเป็นการคุยกันในเวทีระดับจังหวัดอยากให้ผู้ว่าราชการจังหวัดมาเป็นประธาน โดยให้ทุกฝ่ายและเครือข่ายของเราได้ร่วมกันพูดคุยหาทางออก"

ชุมชนลุ่มน้ำตรังผนึกรักษ์สิ่งแวดล้อม

"ชุมชนต่างๆ ตลอดลำน้ำตรัง ที่ตอนนี้มีเป้าหมายสำคัญร่วมกัน คือจะต้องขับเคลื่อนการทำงาน และหาหนทางการป้องกันการปล่อยน้ำเสียของโรงงานอุตสาหกรรม ลงสู่แม่น้ำตรังให้ประสบความสำเร็จ"นายประวิทย์ ผลิผลอายุ 51 ปี แกนนำเครือข่ายองค์กรชุมชนลุ่มน้ำตรัง เสนอแนวทาง

ขณะที่ นายช่วย โปหลงอายุ 65 ปี ประธานกลุ่มอนุรักษ์คลองลำพู ต.บางหมาก ร่วมเล่าว่าหลังจากรวมตัวกันเป็นเครือข่ายองค์กรชุมชนลุ่มน้ำตรังแล้ว ยังต่อยอดจนเกิดเป็น "กลุ่มอนุรักษ์คลองลำพู" ลำคลองสาขาที่ไหลลงสู่แม่น้ำตรัง เพื่อขยายผลการดำเนินงานไปสู่เด็ก และเยาวชนในชุมชนของตนเอง

"ทางกลุ่มร่วมกับเครือข่ายองค์กรชุมชนลุ่มน้ำตรัง จัดกิจกรรมต่างๆ ร่วมกับเยาวชนอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้เด็กๆ ในชุมชนได้เรียนรู้ และเห็นความสำคัญเรื่องการดูแลรักษาสิ่งแวดล้อม เพราะการทำงานด้านการอนุรักษ์ ถ้าจะให้ยั่งยืนได้จะต้องส่งต่อการทำงานไปยังคนรุ่นต่อไป ซึ่งเยาวชนคนในพื้นที่เป็นความหวังในการดูแลแม่น้ำตรังต่อไปในอนาคต" นายช่วย กล่าวนี่คือสิ่งที่คนลุ่มน้ำตรัง ผนึกกำลังรักษาสภาพแวดล้อมและทรัพยากรของชุมชน

ชุมชนลุ่มน้ำตรังผนึกรักษ์สิ่งแวดล้อม ชุมชนลุ่มน้ำตรังผนึกรักษ์สิ่งแวดล้อม

จากการพูดคุยกับแกนนำเครือข่ายองค์กรชุมชนลุ่มน้ำตรัง พบว่าเป้าหมายคืออยากเห็นความเปลี่ยนแปลงที่ดีเกิดขึ้นตลอดลำน้ำสายนี้ โดยต้องการให้เกิดการบูรณาการทำงานร่วมกัน ระหว่างภาครัฐที่เกี่ยวข้อง นักวิชาการ และองค์กรชุมชน เมื่อมีปัญหาก็จะได้ยื่นข้อเสนอสู่เวทีระดับจังหวัด ผลักดันให้เกิดแนวทางแก้ปัญหาที่ชัดเจนได้

เนื่องจากชาวบ้านทุกคนตั้งใจและมุ่งมั่นรักษาชุมชนของพวกเขา หากหน่วยงานภาครัฐ และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเข้ามาหนุนเสริมการทำงานของชาวบ้าน ก็จะสามารถต่อยอดการดำเนินงานได้อย่างต่อเนื่อง สร้างความเข้มแข็งให้ทุกๆ ชุมชนได้




ที่มา: หนังสือพิมพ์ข่าวสด

โพล

คุณคิดอย่างไรกับการนำเสนอข่าว/บทความนี้

ชอบ
ไม่ชอบ
เห็นด้วย 0 คน
0 %
ไม่เห็นด้วย 0 คน
0 %

แสดงความคิดเห็น

กรุณารอสักครู่ ระบบกำลังประมวลผลอยู่ค่ะ
  • PERSONA HEALTH คัดข้อมูลสุขภาพที่ใช่ ให้ตรงกับตัวคุณ -
  • ไทยรู้สู้โควิด -
  • เปิดรับโครงการ หน่วยจัดการระดับจังหวัดสำหรับโครงการสร้างเสริมสุขภาพขนาดเล็ก จังหวัดพิจิตร -
  • เปิดรับโครงการ หน่วยจัดการระดับจังหวัดสำหรับโครงการสร้างเสริมสุขภาพขนาดเล็ก จังหวัดระนอง -
  • คู่มือ การจัดตั้งศูนย์แยกกักตัวในชุมชน Community Isolation (ฉบับปฏิบัติการ) -
  • คู่มือแยกกักตัวที่บ้าน เรื่องควรรู้ที่คุณหมอรวบรวมมาให้ -
  • หลักธรรมาภิบาลในการวางแผนการดำเนินงานประจำปีงบประมาณ พ.ศ.2565 -
  • ชัวร์โควิดและวัคซีน -
  • คู่มือวัคซีนสู้โควิด ฉบับภาษาอังกฤษ -
  • คู่มือวัคซีนสู้โควิด ฉบับภาษาลาว -
  • คู่มือวัคซีนสู้โควิด ฉบับภาษาพม่า -
  • คู่มือวัคซีนสู้โควิด ฉบับภาษากัมพูชา -
  • คู่มือ วัคซีนสู้โควิด (ฉบับประชาชน) -
  • คู่มือ การบริหารจัดการโครงการสร้างเสริมสุขภาพ -
  • ประกาศเตือนภัย -
  • เรื่องโควิด-19 รู้ให้ชัวร์! - เรื่องโควิด-19 รู้ให้ชัวร์!
  • บทบาทและการปรับการดำเนินงานของ สสส. ในภาวะวิกฤติโควิด-19 - บทบาทและการปรับการดำเนินงานของ สสส. ในภาวะวิกฤติโควิด-19
  • แจ้งการตรวจรับงานและเบิกจ่ายเงินในช่วงสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคไวรัสโคโรนา 2019 - แจ้งการตรวจรับงานและเบิกจ่ายเงินในช่วงสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคไวรัสโคโรนา 2019
  • ประกาศรายชื่อกฎหมาย หน่วยงานของรัฐที่รับผิดชอบ และกำหนดเวลาแล้วเสร็จในการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย - ประกาศรายชื่อกฎหมาย หน่วยงานของรัฐที่รับผิดชอบ และกำหนดเวลาแล้วเสร็จในการประเมินผลสัมฤทธิ์ของกฎหมาย
  • ประกาศรายชื่อผู้ที่ได้รับการสรรหาเป็นผู้จัดการกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ - ประกาศรายชื่อผู้ที่ได้รับการสรรหาเป็นผู้จัดการกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ
  • ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ - ผลการดำเนินการกองทุนสนับสนุน การสร้างเสริมสุขภาพ

สุขใจปลายปากกา

+ ดูเพิ่มเติม

ปฏิทินกิจกรรม

+ ดูเพิ่มเติม