น้ำตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพร้อมดื่ม นมผงสำหรับเด็ก
โดย webmaster | วันที่ 26 กรกฎาคม 2555
สารบัญ
บทคัดยอขนมและเครืองดืม ่ ่
1
รายงานฐานขอมูลน้าตาล ํ
2
แยกขนมตามประเภท
3
6 การบริโภคเครืองดืมของเด็กไทย ใน 7 การสํารวจเปลือกบรรจุภัณฑขนม 28 การบริโภคขนมและเครื่องดื่มของเด็กไทย ่ ่ 24 ชัวโมง ่ และเครืองดืมทีเ่ ด็กบริโภค พ.ศ. ่ ่ อายุ 3-12 ป พ.ศ. 2548 2548 8 อุปทานขนมและเครื่องดื่ม ของเด็กในโรงเรียน
สํารวจนมกลอง
33 การสํารวจนมผงสําหรับเด็กในทองตลาด ป พ.ศ.2547-2548
4
การสํารวจนมผง
47 การสํารวจนมผงสําหรับเด็ก ในทองตลาด ป พ.ศ.2547-2548
5
รายละเอียดสวนประกอบ นม น้ํา และอาหารเสริมสําหรับเด็ก
6
53 สวนประกอบของนม และผลิตภัณฑของนม 65 ปริมาณน้ําตาลในน้ําอัดลม ประเภทกลุมน้ําสีและนาใส 67 ตารางแสดงปริมาณน้าตาล ํ ในเครื่องดื่มประเภทน้ําหวาน, น้าผลไมรสตาง ๆ ํ 69 ปริมาณน้ําตาลในเครื่องดื่ม ประเภทชา
4
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ขนมและเครืองดืม ่ ่
5
การบริโภคเครืองดืมของเด็กไทยใน 24 ชัวโมง ่ ่ ่
ปยะดา ประเสริฐสม1 ผุสดี จันทรบาง1 อังศณา ฤทธิ์อยู1
บทคัดยอ
การศึ ก ษาการบริ โ ภคขนมและเครื่ อ งดื่ ม ของเด็ ก ใน 24 ชั่วโมง มีวัตถุประสงคเพื่อทราบสถานการณการบริโภคขนม และเครื่องดื่มที่เด็กบริโภคใน 1 วัน ซึ่งจะสามารถสะทอนถึง ขนาดปญหา ความเสี่ยงตอการบริโภคน้ําตาลลนเกินที่ไดรับ ทางออมจากขนมและเครืองดืม ผูสมภาษณภาคสนามไดทาการ ่ ่ ั ํ เก็บขอมูลการบริโภคขนมและเครื่องดื่มของเด็กใน 24 ชั่วโมง จากเด็ก 5764 คน จาก 143 โรงเรียน และศูนยเด็กเล็ก 9 แหง ใน 24 จังหวัด ผลการศึกษา พบวา กลุมตัวอยาง เปนเด็กกอน วัยเรียน 1348 คน (รอยละ 23.38 ) เด็กระดับประถมศึกษา 4416 คน (รอยละ 76.62 ) เด็กกอนวัยเรียนมีอายุเฉลีย 4.65 ป และ ่ กลุมเด็กประถมศึกษามีอายุเฉลี่ย 9.24 ป พบวา เด็กบริโภค ขนม/เครื่องดื่มทั้งสิ้น 27,771 รายการ หรือเฉลี่ย 3.97 รายการ ทั้ ง นี้ จํ า นวนการบริ โ ภคเมื่ อ นั บ ตามบรรจุ ภั ณ ฑ (ชิ้ น /ห อ /ถุ ง / กลอง ฯลฯ) ทังสิน 29,540 บรรจุภณฑ หรือเฉลีย 5.12 บรรจุ ้ ้ ั ่ ภัณฑ/คน รายการทีพบมีการบริโภคสูงสุด คือ เครืองดืม พบวา ่ ่ ่ เด็กจะดืมเครืองดืมอยางนอย 1 รายการ รอยละ 84 รองลงมา ่ ่ ่ คือ ขนมถุงกรุบกรอบ รอยละ 48.4 และลูกอม รอยละ 35.4
1
ปริมาณการบริโภคเครื่องดื่มของเด็กพบ 8867 รายการ คิดเปนรอยละ 31.9 จากรายการทังหมด เครืองดืมหลักของเด็ก ้ ่ ่ คื อ นมจื ด ซึ่ ง แจกในโรงเรี ย นร อ ยละ 21.75 รองลงมาคื อ นมเปรียวรอยละ 18.15 และ น้าอัดลม 15.98 คาเฉลียปริมาณ ้ ํ ่ เครืองดืมทีเ่ ด็กบริโภค คือ 292.98 ซีซี ่ ่ เด็กจํานวน 1582 คน รายงานการดืมน้าอัดลมอยางนอย 1 ่ ํ รายการ โดยพบวาปริมาณ เด็กดืมน้าอัดลมเฉลียวันละ 1 ครัง ่ ํ ่ ้ สูงสุด คือ 3 ครัง ปริมาณการดืมเฉลีย 211.5 ซีซี น้าอัดลมชนิด ้ ่ ่ ํ โคคาเปนชนิดทีเ่ ด็กชอบดืมมากทีสด คือ รอยละ 71.9 การบริโภค ่ ่ ุ ของเด็กกอนวัยเรียนและเด็กประถมศึกษามีสัดสวนใกลเคียงกัน จากผลการศึกษา แสดงใหเห็นวา เด็กไทยมีความเสี่ยงตอ การไดรับน้ําตาลลนเกินจากขนมและเครื่องดื่มโดยเฉพาะอยาง ยิ่งน้ําอัดลม ปริมาณน้ําตาลที่กลุมตัวอยางจากการศึกษาไดรับ จากน้าอัดลมเพียงอยางเดียว คือ 29.6 กรัม หรือ 7.4 ชอนชา ซึง ํ ่ น้ําตาลทั้งหมดนี้เปนน้ําตาลสวนเกินมีการสารคารบอเนตซึ่งทํา ใหมีฤทธิ์เปนกรดและสงผลเสียตอสุขภาพเด็ก โรงเรียนจึงควร มีมาตรการที่ชัดเจนในการงดการจําหนายน้ําอัดลมในโรงเรียน และปลูกฝงบริโภคนิสัยที่ดีใหแกเด็ก
กองทันตสาธารณสุข กรมอนามัย
6
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
การสํารวจเปลือกบรรจุภณฑขนมและเครืองดืมทีเ่ ด็กบริโภค พ.ศ. 2548 ั ่ ่
ปยะดา ประเสริฐสม1 ผุสดี จันทรบาง1 อังศณา ฤทธิ์อยู1
บทคัดยอ
การสํารวจขยะขนมอันไดแกเปลือกบรรจุภัณฑที่เด็กบริโภคใน 24 จังหวัด ทั่วประเทศ ซึ่งดําเนินการ ในพ.ศ. 2548 ทําการสํารวจจากขยะขนมของเด็กที่บริโภค ในวันเปดเรียน 1 วัน และวันปดเรียนจากเด็กนักเรียนโรงเรียนประถมศึกษา 143 แหง และศูนยพัฒนาเด็กเล็ก 9 แหง พบวา เด็กกลุมนี้บริโภคขนมและเครื่องดื่มบรรจุเสร็จ จํานวนถึง 57500 ชิน ปริมาณบรรจุภณฑใกลเคียงกันในวันเปดเรียนและวันหยุด โดย ้ ั เฉลียจํานวนชินบรรจุภณฑทเด็กบริโภค คือ 2.32 ชิน/คน แบงเปนบรรจุภณฑของขนม ่ ้ ั ี่ ้ ั รอยละ 76.7 และบรรจุภณฑของเครืองดืมรอยละ 17.6 ขนมทีเ่ ด็กนิยมบริโภคสูงสุด คือ ั ่ ่ ขนมกรุบกรอบ รอยละ 36.6 ซึ่งมีการปรุงแตงทั้งรสหวานดวยการเคลือบน้ําตาล และ รสเค็ม มัน สัดสวนการบริโภคระหวางรสหวานและเค็มมัน คือ 1: 1.3 รองลงมารอย ละ 12.6เปนกลุมขนมคุกกี้และบิสกิต ไดแกเวเฟอรสอดไสตางๆ ขนมปงกรอบเคลือบ รสตางๆ ยังพบวาเด็กยังคงนิยมบริโภคลูกอมอยู พบเปลือกของลูกอมใกลเคียงกับ เปลือกขนมปงกรอบเวเฟอร คือ รอยละ 12.4 ในเด็กปฐมวัยจะชอบลูกอมเหนียวหนืบ มากกวาลูกอมชนิดละลายชาในปาก ในขณะที่เด็กประถมมีอัตราการบริโภค ลูกอมทัง 2 ชนิดใกลเคียงกัน ตัวอยาง เชน ลูกอมฮอลล ฮารดบีท ซูกส ้ ั มายมินด คูกา เปนตน ค า เฉลี่ ย ราคาขนมและเครื่ อ งดื่ ม ที่ พ บเปลื อ กบรรจุ ภัณฑ คือ 4.41 บาท และน้าหนักเฉลียขนม คือ 24.33 กรัม ํ ่ (ประมาณน้าหนักใกลเคียงกับขนมกรุบกรอบหอละ 5 บาท) ํ
1
น้าหนักเฉลียของเครืองดืม คือ 190.98 ซีซี ํ ่ ่ ่ เมื่ อ คํ า นวณปริ ม าณน้ํ า ตาลเฉลี่ ย ที่ เ ด็ ก ไดรับจากเปลือกบรรจุภัณฑที่เด็กบริโภค คือ 11.28 กรัม หรือคิดเปน 2.82 ชอนชา อย า งไรก็ ต าม การสํ า รวจเปลื อ กบรรจุ ภัณฑมีขอจํากัดที่สามารถดําเนินการได เฉพาะขนมที่มีการระบุสวนประกอบบน ฉลากเทานัน ดังนันจึงทําใหผลการสํารวจ ้ ้ ที่ ไ ด มี ค า ประมาณการต่ํ า กวาการบริโภคจริงของเด็ก
กองทันตสาธารณสุข กรมอนามัย
7
อุปทานขนมและเครืองดืมของเด็กในโรงเรียน ่ ่
ปยะดา ประเสริฐสม1 ผุสดี จันทรบาง1 อังศณา ฤทธิ์อยู1
บทคัดยอ
การศึกษาอุปทานขนมและเครื่องดื่มของเด็กในโรงเรียน และศูนยเด็กเล็กเพื่อประเมินโอกาสการเขาถึงขนมและเครื่อง ดื่ ม ของเด็ ก ซึ่ ง แสดงโอกาสของความเสี่ ย งต อ การเข า ถึ ง ขนม และเครื่องดื่มชนิดตางๆ ขอมูลชนิดขนมและเครื่องดื่มที่ขาย ในรานคาของโรงเรียน 143 โรงเรียนจาก 24 จังหวัดทั่วประเทศ ไดถูกรวบรวมและจัดหมวดของของขนมและเครื่องดื่มที่มีการ วางขาย พบโรงเรียนที่ไมมีรานคา 4 โรงเรียน เปนโรงเรียนใน จังหวัดปราจีนบุรี 2 โรงเรียน และจังหวัดสมุทรสงคราม สุโขทัย และอางทองจังหวัดละ 1 โรงเรียน ผลการศึกษา พบรานคาที่ทําการสํารวจทั้งหมด 335 ราน จาก 141 โรงเรียน จํานวนรายการขนมทั้งหมด 8794 รายการ เปนขนมกรุบกรอบรอยละ 28.0 เครืองดืมรอยละ 17.4 พบวา ่ ่ โรงเรียนมีการจําหนายขนมกรุบกรอบ 132 โรงเรียน มีรานคาที่ จําหนาย 259 ราน 2465 รายการ โรงเรียนที่มีการจําหนายน้ํา อัดลม 75 โรงเรียน มีทั้งสิ้น 117 รานคา ซึ่งโรงเรียนที่มีการ จําหนายขนมกรุบกรอบและน้ําอัดลมพบกระจายอยูทุกจังหวัดที่ ทําการสํารวจ ในขณะที่พบมีการวางจําหนายนมจืดเพียง 28 รานคา ใน 12 จังหวัดเทานัน ้ จํานวนชนิดของน้ําอัดลมที่มีการวางจําหนายมีทั้งสิ้น 357 รายการ โดยน้ําอัดลมจะจําหนายในรูปของขวด (ขนาด 250 ซีซ) รอยละ 46.5 รองลงมาคือการจําหนายเปนแกวรอยละ 27.7 ี รอยละ 19.6 เปนกระปองขนาด 325 ซีซี ราคาน้าอัดลมทีจา ํ ่ํ หนายขวดขนาด 280 cc ราคาระหวาง 7-10 บาท ในขณะทีราน ่ คาจะแบงขายเปนแกว 3 ขนาด คือ ขนาด 100 cc ราคา 2 บาท 150 cc 3 บาท และ 280 cc ราคา 5 บาท(เวลาขายจะไดปริมาณ น้ําอัดลมเพียงครึ่งหนึ่ง) ตามลําดับ สวนการขายในรูปของกระ ปองขนาด 325 cc จะมีราคาอยูระหวาง 12-15 บาท สัดสวนการ วางจําหนายน้าอัดลมรสโคคาสูงสุด คิดเปนรอยละ 47.9 และ ํ พบสัดสวนใกลเคียงกันในทุกรานคาที่วางจําหนายน้ําอัดลม โดยภาพรวมแลวสถานการณดานอุปทานของขนมและเครืองดืม ่ ่ ในโรงเรียนสวนใหญจะวางจําหนายขนมกรุบกรอบ ชนิดแปง พองกรอบและน้ําอัดลมสูงสุดโดยสวนใหญจะเปนเปนรสโคคา สูงสุด ซึ่งสะทอนภาวะความเสี่ยงของเด็กในการไดบริโภคขนม และเครื่องดื่มที่ไมมีคุณภาพ และโอกาสที่เด็กจะไดรับน้ําตาล ลนเกิน
1 กองทันตสาธารณสุข กรมอนามัย
8
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
รายงานฐานขอมูลน้ําตาล
9
10
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
การบริโภคขนมและเครืองดืมของเด็กไทยอายุ 3-12 ป พ.ศ. 2548 ่ ่
ปยะดา ประเสริฐสม อังศณา ฤทธิ์อยู ผุสดี จันทรบาง
1. ความสําคัญและประเด็นสุขภาพทีเกียวของ ่ ่
ปญหาอันเนื่องมาจากการบริโภคน้ําตาลลนเกินในประชาชนเปนภาวะคุกคามตอ สุขภาพโดยภาพรวม ปญหาเหลานี้เริ่มตั้งแตวัยเด็ก และตอเนื่องจนเขาสูวัยสูงอายุ ผลกระทบจากการบริโภคน้ําตาลลนเกินสะทอนใหเห็นจากสภาวะโรคตางๆ ตั้งแต วัยเด็ก ไดแก โรคฟนผุซึ่งมีความชุกสูงมากกวารอยละ 80 ในเด็กอายุ 5 ป ปญหา โรคอวนในเด็กซึ่งเพิ่มมากขึ้นเรื่อยๆ การสํารวจสภาวะโภชนาการในกลุมเด็กอนุบาล และเด็กประถมศึกษาป 2542 โดยกองโภชนาการ กรมอนามัย1 พบปญหาโภชนาการ เกินในกลุมเด็กอนุบาลรอยละ 12.9 และในเด็กประถมศึกษารอยละ 13.8 นอกจากนี้ ยังพบปรากฏการณที่นาเปนหวงอยางยิ่ง คือ พบวา เริ่มพบการเปนโรคเบาหวาน (ชนิดที่ 2) ในเด็กทีมอายุเพียง 11 ป เทานัน สถานการณเหลานีมสาเหตุหลักมาจาก ่ ี ้ ้ ี พฤติกรรมการบริโภค และมีผลสืบเนื่องจากการบริโภคน้ําตาลลนเกินตั้งแตวัยเด็ก น้าตาลในปจจุบนไดกลายเปนสวนผสมในอาหารเกือบทุกชนิด โดยเฉพาะในขนม ํ ั ของกินเลน อาหารวาง เครืองดืม เครืองปรุงรส แมกระทังในปจจุบน อาหารปรุงสําเร็จ ่ ่ ่ ่ ั ก็จะมีสวนผสมของน้ําตาลอยูเปนจํานวนมาก น้ําตาลเหลานี้เปนน้ําตาลสวนเกินที่ได มีการเติมเพือการปรุงแตงรสอาหาร ซึงในความเปนจริงแลวอาหารจากธรรมชาติทเี่ ปน ่ ่ วัตถุดบทีใชในการปรุงอาหารจะมีสวนประกอบของน้าตาลอยูแลว ขอมูลจากสํานักงาน ิ ่ ํ คณะกรรมการอ อ ยและน้ํ า ตาลแห ง ชาติ พบว า การกระจายของน้ํ า ตาลทรายใน ประเทศเพิ่มมากขึ้นทุกป และเพิ่มขึ้นอยางรวดเร็วใน 20 ปที่ผานมา โดยอัตราการ บริโภคนําตาลเพิมจาก 12.7 กิโลกรัมตอคนตอปในป 2526 เปน 29.9 กิโลกรัมตอคน ้ ่ ตอปในป 2547 หรือ 20 ชอนชาตอคนตอ วัน คือเพิมขึนถึง 2.3 เทา ทังนีการบริโภค ่ ้ ้ ้ น้ําตาลนั้นจะอยูในรูปของน้ําตาลโดยตรง และโดยออม ทั้งนี้การบริโภคน้ําตาลโดย ออมเพิมสูงขึนเปนลําดับ ทังนีสดสวนการ ่ ้ ้ ้ ั บริโภคทางตรง : ทางออม คือ 3: 22 น้ําตาลทางออมเหลานี้ อีกนัยหนึ่ง เปนน้ําตาลแฝงซึ่งคนสวนใหญจะไมรูตัว เมื่ อ บริ โ ภคในวั น หนึ่ ง ๆ เนื่ อ งจาก ผลิตภัณฑ ตางๆ ที่ใสน้ําตาลเหลานี้จะมี การปรุงแตงรส โดยที่รสชาตินําอาจเปน รสอืน เชน รสเปรียว รสเค็ม ทังๆ ทีมสวน ่ ้ ้ ่ ี ผสมของน้ํ า ตาลอยู สู ง ก็ ต าม ป จ จุ บั น ขอมูลของปริมาณน้ําตาลตอบรรจุภัณฑ ของอาหารที่มีอยูหลากหลายยังไมมีการ ประเมินและจัดเก็บเปนระบบเพื่อที่จะใช ในการประเมิ น การบริ โ ภคน้ํ า ตาลของ คนไทยอยางถูกตอง แมวาจะมีการเก็บ
11
รวบรวมขอมูลทางโภชนาการของขนมอยูในทีตางๆ หากไมมี ่ การเชื่อมโยงขอมูลตางๆอยางเปนระบบเพื่อการใชขอมูลในการ เผยแพรใหความรูแกประชาชนในการดูแลกํากับการบริโภคน้ํา ตาลของตั ว เองและเพื่ อ ที่ จ ะได แ บบแผนการบริ โ ภคน้ํ า ตาล ของคนไทย การศึกษานี้มีวัตถุประสงคเพื่อทบทวนขอมูลการบริโภค น้ําตาลของคนไทยและประเมินสถานการณการบริโภคน้ําตาล ของเด็ก โดยมุงเนนที่เครื่องดื่ม ขนมและอาหารวาง ทั้งนี้เพื่อให ได แ นวทางการกํ า หนดตั ว ชี้ วั ด สํ า คั ญ ในการเฝ า ระวั ง การ บริโภคน้ําตาลสวนเกินของเด็กซึ่งเปนกลุมวัยสําคัญ
2. วัตถุประสงค
1. เพื่อรวบรวมขอมูลการบริโภคของคนไทยโดยภาพรวม จากแหลงขอมูลที่มีการเผยแพรสูสาธารณะ 2. เพื่อประเมินการบริโภคขนม เครื่องดื่มและอาหารวาง 5. ผลการศึกษา ของเด็กกอนวัยเรียนและเด็กวัยเรียน 1. การบริโภคน้ําตาลของคนไทย (ภาพมหภาค)3 3. เพื่อประเมินตัวชี้วัดสําคัญที่เปนแหลงน้ําตาลลนเกิน จากการรวบรวมขอมูลการบริโภคน้ําตาลของคนไทยซึ่ง ที่เด็กบริโภค รายงานโดยสํ า นั ก งานอ อ ยและน้ํ า ตาลทรายนั บ ตั้ ง แต พ.ศ. 3. กลุมเปาหมายและพืนทีดาเนินงาน ้ ่ ํ 2537 จนถึง พ.ศ. 2548 และนํามาคํานวณคาเฉลี่ยในการ 1. เด็ก 3-12 ป ในโรงเรียน/ศูนยเด็กเล็กตัวอยาง พืนที่ 24 บริโภคของคนไทย พบวาคนไทยบริโภคน้ําตาลเพิ่มมากขึ้นทุกป ้ จังหวัด ทัวประเทศ ไดแก ่ จาก 23.16 กิโลกรัม/คน/ป ในป 2537 เปน 32.3 กิโลกรัม/คน/ป 2. ขอมูลที่จะจัดเก็บจะเนนที่ขนมที่เปนที่นิยมที่มีขายใน ใน ป 2548 เพิ่มขึ้นเฉลี่ย 0.8 กิโลกรัม/คน/ป (ภาพที่ 1) หรือ ระดับโรงเรียนและหมูบาน อาจกลาวไดวา ขณะนี้คนไทยบริโภคน้ําตาลเฉลี่ยคนละ 88 กรัม/วัน หรือคิดเปนน้าตาล 22 ชอนชา น้าตาลเหลานีเ้ ปนน้าตาล ํ ํ ํ 4. วิธการ ี สวนเพิมซึงจากน้าตาลทีเราไดรบจากอาหารตางๆ ในธรรมชาติ ่ ่ ํ ่ ั 1. รวบรวมขอมูลเกียวกับน้าตาล อาหาร ขนม ทีเกียวของ ่ ํ ่ ่ อยูแลว หรืออาจกลาวไดวา เปนสวนของน้ําตาลลนเกินซึ่งไม กับน้ําตาลจาก website ตางๆ
12
2. ดําเนินการเก็บขอมูลการบริโภคขนม นม ของเด็กดวย แบบประเมินการบริโภคน้ําตาลที่สรางขึ้นในโรงเรียน โดยดําเนินการใน 12 เขต 24 จังหวัด จังหวัดละ 240 ตัวอยางจาก โรงเรียนและเด็กเล็กในเขตเมือง 80 ตัว อยางและโรงเรียนและศูนยเด็กเล็กในเขตชนบท 160 ตัวอยาง 3. เก็บขอมูลการบริโภคขนมและเครื่องดื่มยอดนิยมของ เด็ก 4. คํ า นวณปริ ม าณน้ํ า ตาลจากฉลากขนมและแบบ ประเมินตนเอง 5. ปรับปรุงฐานขอมูล เพือบันทึกขอมูลทีไดจากการจัดเก็บ ่ ่ 6. เผยแพรขอมูลผานสื่อตางๆ 7. จัดทําเอกสารสรุป สถานการณการบริโภคน้ําตาลของ เด็กไทย
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
มี คุ ณ ค า ทางโภชนาการและอาจก อ ให ที่มีผล ตอเนื่องในการเกิดโรคเบาหวาน เกิดผลกระทบระยะยาวตอสุขภาพของราง หลอดเลือด และหัวใจในวัยตอมา กาย โดยเกิ ด เป น โรคอ ว น และ ฟ น ผุ
35 30 25 กิโลกรัม/คน 20 15 10 5 0 2537 2538 2539 2540 2541 2542 2543 2544 2545 2546 2547 2548 พ.ศ.
25.62 23.16
28.14 26.28 27.63
26.68 27.17
29.05
29.17
30.81
29.35
32.31
ปจจุบน คนไทยบริโภคน้าตาลเฉลีย 22 ชอนชา/คน ั ํ ่ 2. การศึกษาการบริโภคขนมและเครื่องดื่มของเด็กไทย จากการเก็บขอมูลการบริโภคขนมและเครืองดืมของเด็กกลุมกอนวัยเรียน และเด็ก ่ ่ ประถมศึกษาซึงดําเนินการเก็บขอมูล ทังสิน 3 วิธดวยกัน คือ ่ ้ ้ ี 2.1 การเก็บขอมูลการบริโภคขนมและเครื่องใน 24 ชั่วโมงที่ผานมา 2.2 การเก็บขอมูลจากขยะบรรจุภัณฑของขนมที่เด็กไดบริโภคใน 1 วันเปดเรียน 1 วันหยุดเรียน1 2.3 การเก็บขอมูลจากรานคาในและรอบโรงเรียน เด็กนักเรียนในเปาหมายของการเก็บขอมูลทั้งสิ้น 25,400 คนจากโรงเรียนประถม ศึกษา 143 โรงเรียน ศูนยเด็กเล็ก 9 แหง เปนเด็กกอนวัยเรียน 3043 คน คิดเปนรอย ละ 12 เด็กประถมศึกษา 22,357 คิดเปนรอยละ 88 (ตารางที่ 1)
13
ตารางที่ 1 จํานวน โรงเรียน/ศูนยเด็กเล็ก และจํานวนนักเรียนเปาหมายในโครงการ จํานวนโรงเรียน/ศพด. (แหง) ศพด. (9 แหง) รร.ประถมศึกษา(143 แหง) รวม จํานวนเด็กปฐมวัย (คน) 792 2251 3043 จํานวนเด็กประถมศึกษา (คน) 22357 22357 รวม (คน) 792 24608 25400
2.1 การบริโภคขนมและเครืองดืมของเด็กใน 24 ชัวโมง ่ ่ ่ ขอมูลจากการสํารวจการบริโภคขนมและเครื่องดื่มใน 24 ชัวโมงทีผานมา พบวา จํานวนเด็กทีใหขอมูลทังสิน 5764 คน เปน ้ ่ ่ ้ ้ เด็กกอนวัยเรียน 1348 คน (รอยละ 23.38 )เด็กระดับประถม ศึกษา 4416 คน (รอยละ 76.62 ) เด็กกอนวัยเรียนมีอายุเฉลีย ่
4.65 ป (2, 7)เด็กประถมศึกษามีอายุเฉลีย 9.24 ป (5,13 ป) พบวา ่ เด็กบริโภคขนม/เครื่องดื่มทั้งสิ้น 27,771 รายการ เฉลี่ยน้ําหนัก ของขนมที่เด็กบริโภคใน 1 วัน คือ 295.92 กรัมหรือเฉลี่ย 3.97 รายการ ทังนีจานวนการบริโภคเมือนับตามบรรจุภณฑ(ชิน/หอ/ ้ ้ํ ่ ั ้ ถุง/กลอง ฯลฯ) ทังสิน 29,540 บรรจุภณฑ หรือเฉลีย 5.12 บรรจุ ้ ้ ั ่ ภัณฑ/คน ( 0,9 รายการ) รายการที่พบมีการบริโภคสูงสุด คือ เครื่องดื่ม พบวาเด็กจะดื่มเครื่องดื่มอยางนอย 1 รายการ รอย ละ 84 รองลงมา คือ ขนมถุงกรุบกรอบ รอยละ 48.4 และลูกอม รอยละ 35.4 พบเด็กที่บริโภคขนมโดยไมรายงานการบริโภค เครืองดืมอยู 382 คน คิดเปนรอยละ 6.6 ปริมาณน้าตาลเฉลีย ่ ่ ํ ่ ทีเ่ ด็กไดรบจากขนมและเครืองดืมใน 24 ชัวโมง คือ 29.83 กรัม ั ่ ่ ่ หรือคิดเปน 7.5 ชอนชา (ตารางที่ 2,3)
14
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ตารางที่ 2 คาเฉลี่ยน้ําตาลที่เด็กไดรับจากขนมและเครื่องดื่ม ในระยะเวลา 24 ชั่วโมง จําแนกตามชั้นเรียน ชัน ้ จํานวน คาเฉลี่ย สวนเบี่ยงเบน มาตรฐาน
เด็กเล็ก ประถม 1 ประถม 2 ประถม 3 ประถม 4 ประถม 5 ประถม 6 รวม 1348 696 689 713 785 772 761 5764 28.1 31.51 28.31 28.31 30.04 32.30 31.43 29.83 35.86 41.75 32.26 29.86 34.16 36.34 31.64 34.86
การดืมเครืองดืมของเด็ก ่ ่ ่
เด็กสวนใหญ รอยละ 84 บริโภคเครืองดืมชนิดใดชนิดหนึง ่ ่ ่ ทั้งนี้พบวาเด็กกลุมนี้ดื่มเครื่องดื่มทั้งสิ้น 8867 รายการ คิดเปน ร อ ยละ 31.9 จากรายการทั้ ง หมด หรื อ เฉลี่ ย 1,5 รายการ เครืองดืมหลักของเด็กคือ นมจืดซึงแจกในโรงเรียน รอยละ 21.75 ่ ่ ่ รองลงมาคื อ นมเปรี้ ย วร อ ยละ 18.15 และน้ํ า อั ด ลม 15.98 (ตารางที่ 4) ตารางที่ 4 รายการเครื่องดื่มที่เด็กดื่มมากใน 24 ชั่วโมง ชนิดเครื่องดื่ม
นมจืด นมเปรียว ้ น้าหวาน/น้าผลไมเติมน้าตาล ํ ํ ํ น้าอัดลมลดโคคา ํ น้าอัดลมสีตางๆ ํ นมรสหวาน 723 เครืองดืมรสช็อคโกแลต ่ ่ นมถัวเหลืองเติมน้าตาล ่ ํ ชาเขียว อืนๆ ่ รวม
ตารางที่ 3 รอยละของรายการหมวดขนมและเครื่องดื่มที่เด็ก บริโภคใน 24 ชัวโมง ่ หมวดขนม เด็ก เด็กวัยเรียน รวม กอนวัยเรียน (ป 1-ป 6)
เครืองดืม ่ ่ ขนมถุงกรุบกรอบ ลูกอม บิสกิต ไอศกรีม เยลลี่ เบเกอรี่ โปรตีน ธัญพืช อืนๆ ่ รวม ไมไดบริโภค 85.6 44.6 31.7 28.9 25.1 14.3 13.0 8.3 6.5 19.4 99.6 0.4 (6 คน) 83.5 49.6 36.5 27.8 29.5 10.6 12.2 11.0 8.1 21.1 99.7 0.3 (13 คน) 84.0 48.4 35.4 27.6 28.5 11.5 12.4 10.4 7.7 20.7 99.7 0.3 (19)
จํานวนรายการ
1929 1610 1280 916 483 8.15 605 549 302 470 8867
รอยละ
21.75 18.16 14.4 10.33 5.45 6.82 5.85 3.41 5.30 100 15
คาเฉลี่ยปริมาณเครื่องดื่มที่เด็กบริโภค คือ 292.98 ซีซี ตารางที่ 5 คาเฉลียปริมาณเครืองดืมทีเ่ ด็กบริโภคใน 24 ชัวโมง ่ ่ ่ ่ (ตารางที่ 5) ปริมาณน้าตาลเฉลียทีเ่ ด็กไดรบจากเครืองดืมเฉลีย ํ ่ ั ่ ่ ่ ชัน ้ คาเฉลีย (กรัม) คาต่ําสุด คาสูงสุด ่ 27.84 กรัม หรือคิดเปน 6.96 ชอนชา (ตารางที่ 6) อาจกลาวไดวา น้ําอัดลมเปนแหลงน้ําตาลหลักที่เด็กไดรับใน 1 วัน จากการ กอนวัยเรียน 288.38 0 1810.0 สํารวจพบวาเด็กจํานวน 1582 คน (รอยละ 27.45) รายงาน ประถม 1 318.02 0 1583.0 การดื่มน้ําอัดลมอยางนอย 1 รายการ โดยพบวาปริมาณ เด็ก ประถม 2 299.48 0 1583.5 ดืมน้าอัดลมเฉลียวันละ 1 ครัง สูงสุด คือ 3 ครัง ปริมาณการดืม ่ ํ ่ ้ ้ ่ ประถม 3 292.19 0 1774.0 เฉลี่ย 211.5 ซีซี น้ําอัดลมชนิดโคคาเปนชนิดที่เด็กชอบดื่ม ประถม 4 294.34 0 1290.1 มากที่สุด คือ รอยละ 71.9 การบริโภคของเด็กกอนวัยเรียนและ ประถม 5 284.77 0 1663.5 ประถม 6 279.98 0 1257.0 เด็กประถมศึกษามีสัดสวนใกลเคียงกัน (ตารางที่ 7) ตารางที่ 6 คาเฉลี่ยปริมาณน้ําตาลที่เด็กไดรับจากเครื่องดื่ม ใน 24 ชัวโมง ่
ชัน ้ กอนวัยเรียน ประถม 1 ประถม 2 ประถม 3 ประถม 4 ประถม 5 ประถม 6 คาเฉลีย (กรัม) ่ 26.68 30.35 26.56 26.12 27.83 29.87 28.33 คาต่ําสุด 0 0 0 0 0 0 0 คาสูงสุด 708.0 371.0 281.5 176.9 380.0 317.0 175.9
ตารางที่ 7 รอยละการบริโภคน้ําอัดลมรสตางๆของเด็กใน 24 ชั่วโมง
ชนิดน้าอัดลม ํ ชันเรียน ้ กอนวัยเรียน น้าอัดลมรสโคคา ํ 66.4(211) น้าอัดลมรสอืนๆ 1 รายการ 31.8(101) ํ ่ น้าอัดลมรสอืนๆ 2 รายการ ํ ่ 0 น้าอัดลมรสโคคา +รสอืนๆ ํ ่ 1.9 (6) น้าอัดลมรสโคคา 2 รายการ ํ 0 น้าอัดลมรสโคคา+รสอืน ํ ่ 0 2 รายการ น้าอัดลมรสโคคา 2 รายการ ํ 0 + รสอืน ่ รวม 100 (318) ประถม 69.7(881) 27.1(342) 0.2 (3) 2.0 (25) 0.9 (11) 0.1 (1) 0.1 (1) 69 (1092) 28.0 (443) 0.2 (3) 2.0 (31) 0.7 (11) 0.1 (1) 0.1 (1) รวม
100(1264) 100(1582)
16
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
2.2 การเก็บขอมูลจากขยะบรรจุภัณฑของขนมที่เด็กบริโภค การสํ า รวจจากขยะขนมของเด็ ก ที่ 57500 ชิ้น ปริมาณบรรจุภัณฑใกลเคียง บริโภคเปนอีกชองทางหนึงทีสามารถประเมิน กันในวันเปดเรียนและวันหยุด โดยเฉลี่ย ่ ่ ปริ ม าณน้ํ า ตาลที่ เ ด็ ก ได รั บ ได ด ว ยการ จํ า นวนชิ้ น บรรจุ ภั ณ ฑ ที่ เ ด็ ก บริ โ ภค คื อ อานรายละเอียดสวนประกอบบนฉลาก 2.32 ชิ้ น /คน (ตารางที่ 8) แบ ง เป น บรรจุภัณฑ การเก็บขอมูลไดดําเนินการ บรรจุ ภั ณ ฑ ข องขนมร อ ยละ 76.7 และ ในวันเปดเรียน 1 วัน และวันปดเรียนโดย บรรจุ ภั ณ ฑ ข องเครื่ อ งดื่ ม ร อ ยละ 17.6 ใหเด็กนําฉลากบรรจุภณฑมาทิงในภาชนะ ขนมที่เด็กนิยมบริโภคสูงสุด คือ ขนมถุง ั ้ ที่จัดไว ขอมูลจากเด็กนักเรียนโรงเรียน กรุบกรอบ รอยละ 36.6 ซึ่งมีการปรุงแตง ประถมศึกษา 143 แหง และศูนยพฒนา ทั้งรสหวานดวยการเคลือบน้ําตาล และ ั เด็กเล็ก 9 แหง พบวา เด็กกลุมนีบริโภค รสเค็ม มัน สัดสวนการบริโภคระหวาง ้ ขนม และเครื่องดื่มบรรจุเสร็จ จํานวนถึง รสหวานและเค็มมัน คือ 1: 1.3 ยังพบวา ตารางที่ 8 คาเฉลี่ยจํานวนบรรจุภัณฑที่เด็กบริโภคในวันธรรมดาและวันหยุด
ชัน ้ จํานวนรวม กอนวัยเรียน ประถม รวม 3875 25001 7281 วันธรรมดา คาเฉลีย(ชิน/คน) ่ ้ 2.81 2.47 2.44 คาสูงสุด 155 90 155
เด็กยังคงนิยมบริโภคลูกอมอยู พบเปลือก ของลูกอมใกลเคียงกับเปลือกขนมปงกรอบ เวเฟอร คือ รอยละ 12.6 ในเด็กปฐมวัยจะ ชอบลูกอมเหนียวหนืบมากกวาลูกอมชนิด ละลายชาในปาก ในขณะที่เด็กประถม มี อั ต ราการบริ โ ภคลู ก อมทั้ ง 2 ชนิ ด ใกลเคียงกัน ตัวอยาง เชน ลูกอมฮอลล ฮารดบีท ซูกัส มายมินด คูกา เปนตน รองลงมาคือ กลุมขนมคุกกีและบิสกิตโดย ้ พบเปลือกบรรจุภัณฑรอยละ 12.2 ไดแก เวเฟอร ส อดไส ต า งๆ ขนมป ง กรอบ เคลือบรสตางๆ (ตารางที่ 9 ,10)
วันหยุดเรียน
จํานวนรวม 3406 25217 50218
คาเฉลีย(ชิน/คน) ่ ้ 2.11 2.16 2.30
คาสูงสุด 29 200 200
17
ตารางที่ 9 จํานวนบรรจุภัณฑจําแนกตามกลุมขนมที่เด็กบริโภค
กลุมขนม กอนวัยเรียน ลูกอม เยลลี่ ขนมถุงกรุบกรอบ ขนมปงกรอบ/บิสกิต/เวเฟอร ขนมเบเกอรี่ ธัญพืช ขนมทีทาจากโปรตีนสัตว ่ ํ เครืองดืม ่ ่ ไอศกรีม/หวานเย็น อืนๆ ่ รวม ลําดับที่ 1 2 3 4 5 6 7 ประเภทขนม ขนมทอดกรอบ เชน ขาวเกรียบกุง อาหารเชาซีเรียล ขนมทีทาจากเกล็ดขาวโพดเติม / ่ ํ เคลือบน้าตาล เชน ขาวโพดอบกรอบ ํ ลูกอมแบบแข็ง เชน ฮอลล ฮารทบีท นมเปรียว ดัชมิลล ้ เวเฟอรไสตางๆ เชนเวเฟอรสอดไสครีม รสชอคโกแลตตราทิวลี่ น้าหวาน/น้าผลไม เชน น้าหวานดิโด ํ ํ ํ ขนมทีมสวนผสมโปรตีนสัตว เชน ่ ี ปลาเสนทาโร ปลาแผนอบปรุงรสปลาหมึกตราฟชโช 847 (11.63) 375 (5.15) 2157 (26.63) 797 (10.94) 198 (2.72) 164 (2.25) 218 (3.0) 1972 (27.08) 441 (6.05) 112 (1.53) 7281 (100) ชันเรียน ้ ประถม 7841 (15.61) 1629 (3.24) 16648 (33.15) 6030 (12.00) 1437 (2.86) 2410 (4.80) 2084 (4.15) 8921 (17.74) 2760 (5.50) 459 (8.80) 50218 (100) รอยละ 11.0 (4334) 6.7 (1699) 5.0 (1255) 4.8 (1224) 4.6 (1426) 4.6 (1175) 4.1 (1031) ลําดับที่ 8 9 10 11 12 13 8687 (15.10) 2004 (3.48) 18805 (32.70) 6827 (11.87) 1635 (2.84) 2574 (4.47) 2302 (4.00) 10892 (18.94) 3201 (5.57) 571 (0.99) 57500 (100) ประเภทขนม ลูกอมแบบเหนียว เชน คูกา ขนมมารชเมลโล บะหมีกงสําเร็จรูป ชางนอย มามา ่ ึ่ ไวไว(313+314) ขนมปงเนือนุมเชน เลเยอรเคกตราเอลเซ ้ ขนมปงไสถวดําตราซี พี เบเกอรี่ ั่ ขนมปงสังขยา ตรา ศรีสดา ุ ไอศกรีมหวานเย็น ไอศกรีมทีมสวนผสมของกะทิ/นม ่ ี มันฝรังแททอดกรอบ เชน เลย เทสโต ่ รอยละ 3.9 (989) 3.8 (951) 3.2 (837) 2.6 (649) 2.5(637) 2.3 (596) รวม
ตารางที่ 10 ขนมที่พบมีการบริโภคสูงมากในเด็ก ตามลําดับการบริโภค
18
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
พบเด็กในจังหวัดภาคกลางและภาคใต บริโภคขนมและเครืองดืมสูงกวาในจังหวัด ่ ่ อืนๆ คาเฉลียจํานวนบรรจุภณฑ พบสูงสุด ่ ่ ั ทีจงหวัดอางทอง ภูเก็ต และปราจีนบุรี คือ ่ั 9.03 8.04 และ 5.42 ชิ้น/คน ตามลําดับ (ตารางที่ 11) ตารางที่ 11 จํานวนบรรจุภัณฑขนมและเครื่องดื่มเฉลี่ยในแตละจังหวัด
จังหวัด เหนือ นครสวรรค เชียงใหม เพชรบูรณ พะเยา สุโขทัย อุทยธานี ั กลาง สมุทรปราการ สมุทรสงคราม สิงหบรี ุ อางทอง พระนครศรีอยุธยา ปราจีนบุรี นครปฐม ลพบุรี กอนวัยเรียน จํานวนรวม คาเฉลีย(ชิน/คน) ่ ้ 327 352 158 523 135 284 NA 257 272 298 1192 65 559 191 3.59 2.16 2.36 2.65 1.45 2.43 NA 3.02 2.00 9.03 1.75 5.42 2.96 2.30 คาสูงสุด 67 70 15 18 4 30 NA 21 8 29 45 10 20 15 ประถมศึกษา จํานวนรวม คาเฉลีย(ชิน/คน) ่ ้ 2157 1245 1293 3409 1140 2245 4375 1612 3380 2929 3851 737 2055 1408 3.47 1.74 2.08 2.06 1.65 2.38 4.10 1.72 1.98 5.19 1.32 2.60 3.41 2.10 คาสูงสุด 70 31 17 33 28 90 20 19 55 60 15 20 20 14
19
จังหวัด ตะวันออกเฉียงเหนือ นครราชสีมา บุรรมย ีั ศรีสะเกษ หนองคาย อุบลราชธานี อุดรธานี ใต ชุมพร นราธิวาส ครัง ภูเก็ต
กอนวัยเรียน จํานวนรวม คาเฉลีย(ชิน/คน) ่ ้ 463 290 441 52 217 68 256 310 352 217 1.98 2.34 3.22 1.62 2.15 2.72 2.10 1.86 2.16 8.04 คาสูงสุด 24 12 20 6 14 9 27 10 70 74
ประถมศึกษา จํานวนรวม คาเฉลีย(ชิน/คน) ่ ้ 2478 1812 1914 1539 1203 1925 1602 1403 1245 2303 1.80 2.15 3.12 1.89 1.85 3.01 1.80 1.77 1.74 4.78 คาสูงสุด 22 15 35 30 16 30 20 15 31 20
คาเฉลียราคาขนมและเครืองดืมทีพบเปลือกบรรจุภณฑ คือ ่ ่ ่ ่ ั 4.41 บาท และน้ําหนักเฉลี่ยขนม คือ 24.33 กรัม (ประมาณ น้ําหนักใกลเคียงกับขนมกรุบกรอบหอละ 5 บาท) น้ําหนักเฉลี่ย ของเครื่องดื่ม คือ 190.98 ซีซีเมื่อคํานวณปริมาณน้ําตาลเฉลี่ย ที่เด็กไดรับจากเปลือกบรรจุภัณฑที่เด็กบริโภค คือ 11.28 กรัม หรือคิดเปน 2.82 ชอนชา อยางไรก็ตาม การสํารวจเปลือก บรรจุภัณฑมีขอจํากัดที่สามารถดําเนินการไดเฉพาะขนมที่มี การระบุสวนประกอบบฉลากเทานั้น 2.3 การเก็บขอมูลจากรานคาในและรอบโรงเรียน การสํารวจนี้เปนการประเมินอุปทานของขนมและเครื่องดื่ม ที่ เ ด็ ก สามารถเข า ถึ ง ได โดยทํ า การเก็ บ รายการขนมและ
20
เครื่องดื่มที่มีการจําหนายในและบริเวณรอบโรงเรียน ขอมูล ชนิ ด ขนมและเครื่ อ งดื่ ม ที่ ข ายในร า นค า ของโรงเรี ย น ได ถู ก รวบรวมและจัดหมวดของของขนมและเครื่องดื่มที่มีการวางขาย พบโรงเรียนที่ไมมีรานคา 4 โรงเรียน เปนโรงเรียนในจังหวัด ปราจีนบุรี 2 โรงเรียน และจังหวัดสมุทรสงคราม สุโขทัยและ อางทองจังหวัดละ 1 โรงเรียน พบร า นค า ที่ ทํ า การสํ า รวจทั้ ง หมด 335 ร า น จาก 141 โรงเรียน จํานวนรายการขนมทั้งหมด 8794 รายการ เปนขนม กรุบกรอบรอยละ 28.0 ลูกอม รอยละ 17.4 และเครืองดืมรอยละ ่ ่ 17.0 (ตารางที่ 12, 13) ราคาเฉลียของขนมและเครืองดืมทีวาง ่ ่ ่ ่ จําหนายอยูระหวาง 1- 45 บาท เฉลีย 4.51 บาท พบวา ภาคกลาง ่
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
มีคาเฉลียราคาขนมสูงสุด รองลงมาไดแก ่ ภาคใต ภาคเหนื อ และภาคตะวั น ออก เฉี ย งเหนื อ ตามลํ า ดั บ จั ง หวั ด ที่ พ บค า เฉลี่ ย ราคาขนมสู ง สุ ด คื อ พระนครศรี อยุธยา ต่าสุด คือ จังหวัดสุโขทัย (ตารางที่ ํ 14) พบว า โรงเรี ย นมี ก ารจํ า หน า ยขนม กรุ บ กรอบ 132 โรงเรี ย น มี ร า นค า ที่ จํ า หน า ย 259 ร า น 2465 รายการ โรงเรี ย นที่ มี ก ารจํ า หน า ยน้ํ า อั ด ลม 75 โรงเรียน มีทงสิน 117 รานคา ราคาขาย ั้ ้ ต่ําสุด 1 บาท (พบเพียงโรงเรียนเดียวใน จั ง หวั ด นครราชสี ม า) สู ง สุ ด 28 บาท ซึงโรงเรียนทีมการจําหนายขนมกรุบกรอบ ่ ่ ี และน้ํ า อั ด ลมพบกระจายอยู ทุ ก จั ง หวั ด ที่ ทํ า การสํ า รวจ ในขณะที่ พ บมี ก ารวาง จําหนายนมจืดเพียง 28 รานคา ใน 12 จั ง หวั ด เท า นั้ น คิ ด เป น ร อ ยละ 16.37 ของร า นค า ที่ ทํ า การสํ า รวจทั้ ง หมด (ตารางที่ 15) จํานวนชนิดของน้ําอัดลมที่มีการวาง จําหนายมีทั้งสิ้น 357 รายการ โดยน้ํา อัดลมจะจําหนายในรูปของขวด (ขนาด 250 ซีซี) รอยละ 46.5 รองลงมาคือการ จําหนายเปนแกวรอยละ 27.7 รอยละ 19.6 เปนกระปองขนาด 325 ซีซี ราคา น้ําอัดลมที่จําหนายขวดขนาด 280 ซีซี ราคาระหวาง 7-10 บาท ในขณะทีรานคา ่
ทั่วไปจะแบงขายเปนแกว 3 ขนาด คือ ขนาด 100 cc ราคา 2 บาท 150 ซีซี 3 บาท และ 280 ซีซี ราคา 5 บาท (เวลาขาย จะได ป ริ ม าณน้ํ า อั ด ลมเพี ย งครึ่ ง หนึ่ ง ) ตามลํ า ดั บ ส ว นการขายในรู ป ของ กระป อ งขนาด 325 ซี ซี จะมี ร าคาอยู ระหว า ง 12-15 บาท สั ด ส ว นการวาง จําหนาย น้าอัดลมรสโคคาสูงสุด คิดเปน ํ รอยละ 47.9 และพบสัดสวนใกลเคียงกัน ในทุกรานคาที่วางจําหนายน้ําอัดลม ตารางที่ 12 กลุมขนมและเครื่องดื่มที่พบในรานคาทั่วไปบริเวณโรงเรียน
กลุมขนม/เครืองดืม ่ ่ ลูกอม (1529) เยลลี่ (279) ขนมถุงกรุบกรอบ (2465) ขนมปงกรอบ/บิสกิต/เวเฟอร ( 1192) เบเกอรี่ ( 356) ผลิตภัณฑจากเมล็ดพืช (379) โปรตีนสัตว เชน ปลาหมึก ลูกชิน ไสกรอก (294) ้ เครืองดืมตางๆ (1498) ่ ่ ไอศกรีม/หวานเย็น (366) อืนๆ (339) ่ ไมระบุ (97) รวม (8794) ( ) จํานวนรายการ รอยละ 17.4 3.2 28.0 13.6 4.0 4.3 3.3 17.0 4.2 3.9 1.1 100
21
ตารางที่ 13 รายการเครื่องดื่มที่มีวางขายในรานคา บริเวณใน - นอกโรงเรียน
ชนิดเครืองดืม ่ ่ น้าหวาน/น้าผลไมสาเร็จรูปเติมน้าตาล (323) ํ ํ ํ ํ นมเปรียว (253) ้ น้าอัดลมรสโคคา (171) ํ น้าอัดลมรสอืนๆ (186) ํ ่ นมหวาน/นมปรุงแตง (132) เครืองดืมชา/กาแฟ/ชาเขียว เติมน้าตาล (129) ่ ่ ํ นมถัวเหลืองสูตรเติมน้าตาล (127) ่ ํ เครืองดืมรสช็อกโกแลตชนิดผง (67) ่ ่ เครืองดืมรสช็อกโกแลตสําเร็จรูป (19) ่ ่ โยเกิรตรสตางๆ (48) นมจืด (28) เครืองดืมผสมบุก (15) ่ ่ รวม (1498) รอยละ 21.6 16.9 11.4 12.4 8.8 8.6 8.5 4.5 1.3 3.2 1.9 1.0 100
ตารางที่ 14 คาเฉลี่ยราคาขนมในแตละภาค/จังหวัด
ภาค/จังหวัด
เหนือ เชียงใหม นครสวรรค พะเยา เพชรบูรณ สุโขทัย อุทัยธานี กลาง นครปฐม ปราจีนบุรี พระนครศรีอยุธยา ลพบุรี สมุทรปราการ สมุทรสงคราม สิงหบุรี อางทอง ตะวันออกเฉียงเหนือ นครราชสีมา บุรีรัมย ศรีสะเกษ หนองคาย อุดรธานี อุบลราชธานี ใต ชุมพร ตรัง นราธิวาส ภูเก็ต รวมทังสิน ้ ้
จํานวนรายการ
2036 513 341 450 322 91 319 2783 399 119 280 317 203 482 459 524 2714 483 512 514 346 296 563 1182 377 424 290 91 8715
คาเฉลีย ่
4.09 5.14 3.35 3.76 3.45 2.66 4.70 5.33 5.89 5.71 7.89 4.44 4.69 5.02 4.58 5.18 3.74 3.21 3.56 3.54 3.58 4.43 4.29 5.06 5.17 5.73 3.77 5.57 4.51
คาสูงสุด
31 25 31 20 15 12 25 40 25 20 40 40 19 30 17 40 45 20 45 18 12 25 25 28 28 20 27 15 45
22
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ตารางที่ 15 จํานวนรานคาที่พบมีการจําหนายนมจืด ในโรงเรียนของพืนที่ 12 จังหวัด ้
จังหวัด เชียงใหม ตรัง 14 นครปฐม นครราชสีมา นราธิวาส พระนครศรีอยุธยา พะเยา ภูเก็ต ลพบุรี สมุทรสงคราม อางทอง อุบลราชธานี รวม จํานวนรานคา ทังหมด ้ 12 2 17 13 16 6 12 8 14 13 16 30 171 จํานวนราน ทีจาหนายนมจืด ่ ํ 2 8 2 1 2 1 1 2 4 2 1 28
6.อภิปรายและสรุปผล
โดยภาพรวมแลวสถานการณการบริโภคน้ําตาลของคนไทย มีแนวโนมสูงขึ้นอยางตอเนื่องนับตั้งแต พ.ศ. 2537 เปนตนมา และมีคาเฉลียของการบริโภคคอนขางสูง คือ 22 ชอนชา/คน/วัน ่ ในขณะทีองคการอนามัยโลกไดแนะนําใหบริโภคน้าตาลแตเพียง ่ ํ เล็กนอย คือ ประมาณ 10% ของปริมาณพลังงานที่แนะนํา/วัน หากเราใช เ กณฑ ป ริ ม าณพลั ง งานที่ แ นะนํ า ที่ 1600-2000 กิโลแคลอรี่/วัน ปริมาณพลังงานที่จะไดรับจากน้ําตาลจะอยูที่ 160-200 กิโลแคลลอรี่ ซึ่งเมื่อคํานวณเปนปริมาณน้ําตาล คือ
40-50 กรัม หรือประมาณ 10-12.5 ชอนชา/วัน หากแตคนเรา ไดรับน้ําตาลจากอาหารหลักที่บริโภคอยูแลว ดังนั้น นักวิชาการ ในเครือขายรณรงคเพื่อเด็กไทยไมกินหวานจึงไดแนะนําวา ควร บริโภคที่ 6 ชอนชา/วัน ดังนันดวยสถานการณการบริโภคน้าตาล ้ ํ ของคนไทยในปจจุบัน จึงพบวาสูงกวาคาแนะนําถึง 3.6 เทา และกลุมเสี่ยงที่สําคัญอยางยิ่งตอการบริโภคหวานลนเกิน คือ เด็ ก โดยเฉพาะเด็ ก ตั้ ง แต ป ฐมวั ย (ก อ นวั บ เรี ย น) และเด็ ก ประถมศึกษา ซึ่งเปนกลุมเปาหมายหลักของสินคาจําพวกขนม และเครื่องดื่มสําเร็จรูปในระดับอุตสาหกรรม เด็กไทยมีความเสี่ยงตอการไดรับน้ําตาลลนเกินจากขนม และเครื่องดื่มโดยเฉพาะอยางยิ่งน้ําอัดลม ปริมาณน้ําตาลที่ กลุ ม ตั ว อย า งจากการศึ ก ษาการบริ โ ภคใน 24 ชั่ ว โมงพบว า ไดรบจากน้าอัดลมเพียงอยางเดียว คือ 29.6 กรัม หรือ 7.4 ชอนชา ั ํ ซึ่งน้ําตาลทั้งหมดนี้เปนน้ําตาลสวนเกินมีการสารคารบอเนต ซึงทําใหมฤทธิเปนกรดและสงผลเสียตอสุขภาพเด็ก ซึงจากการ ่ ี ์ ่ เก็ บ ข อ มู ล ด ว ยการอ า นฉลากบรรจุ ภั ณ ฑ แ สดงแนวโน ม การ บริโภคของเด็กในทิศทางเดียวกัน คือ เด็กทั้งกลุมวัยกอนเรียน และเด็กประถมศึกษา จะนิยมบริโภค ลูกอม ขนมถุงกรุบกรอบ น้าอัดลม และ นมเปรียว เนืองจากการเขาถึงขนมใน 4 หมวดนี้ ํ ้ ่ เปนไปโดยงาย ทังในดานราคา และการวางจําหนาย ซึงสามารถ ้ ่ พบไดในทุกรานคาของโรงเรียน จากการประเมินการไดรับน้ําตาลจากขนมและเครื่องดื่ม อาจกลาวไดวา เด็กไดรับน้ําตาลจากขนมและเครื่องดื่มมากถึง 10.2 ชอนชา/วัน หรือประมาณรอยละ 50 ของน้ําตาลเฉลี่ยที่ คนไทยบริโภคอยูในปจจุบน โดยแหลงน้าตาลหลัก คือ เครืองดืม ั ํ ่ ่ จํ า พวกน้ํ า อั ด ลม นมเปรี้ ย วและน้ํ า หวาน/น้ํ า ผลไม สํ า เร็ จ รู ป ซึ่งสัดสวนการไดรับน้ําตาลจากเครื่องดื่ม : ขนม คือ 7.4 : 2.8
23
ชอนชา น้ําตาลทั้งหมดนี้เปนน้ําตาลสวนเกินที่เปนสาเหตุ ของ การเกิดโรคอวนและโรคเรื้อรังอื่นๆ ในวัยตอมา การศึกษาของ อุไรพร จิตตแจงและคณะ พ.ศ. 2547 ไดรายงานสถานการณ การบริ โ ภคอาหารว า งและขนมของเด็ ก 3-15 ป โดยพบว า ในกลุมเด็กปริมาณพลังงานที่เด็กไดรับจากขนมและอาหารวาง ใน 1 วัน คิดเปนสัดสวนสูงถึงรอยละ 27 ซึ่งเปนสถานการณ ที่นาเปนหวงเนื่องจากพลังงานเหลานี้เปนพลังงานที่ไมใหคุณคา ทางโภชนาการแตอยางไร จะทําใหเด็กบริโภคอาหารไดนอยลง เสี่ยงตอภาวะโภชนาการเกินและขาดไดในทั้ง 2 กรณี ขอมูลจากการศึกษายังแสดงใหเห็นวา เด็กใชจายเปนคา ขนมเฉลี่ ย ประมาณ 8-10 บาท/วั น และเป น ค า เครื่ อ งดื่ ม อีกประมาณ 5 บาท/วัน หรือโดยรวมประมาณ 13-15 บาท/คน/ วัน ซึ่งหากคํานวณจํานวนเด็กในชวงอายุ 3-12 ป ทั่วประเทศ ซึงมีประมาณชวงอายุละ 900,000 คน การใชจายของเด็กไทย ่ เพื่ อ เป น ค า ขนมและเครื่ อ งดื่ ม ประมาณ วั น ละ 117-135 ล า นบาทที เ ดี ย ว จึ ง อาจกล า วได ว า ตลาดขนมและเครื่ อ งดื่ ม ของเด็กเปนตลาดขนาดใหญมากและการปลอยใหการบริโภค ของเด็กยังตงเปนไปตามการกระตุนตามกระแบริโภคนิยมจะ ทํ า ให เ กิ ด การสู ญ เสี ย เงิ น มหาศาลเพื่ อ แลกกั บ ภาระโรคที่ จ ะ ตามมาอีกเปนทวีคูณเมื่อเด็กโตเปนผูใหญ ภาครัฐ ชุมชน และโรงเรียนจึงควรมีมาตรการที่ชัดเจนใน การกําหนดการจําหนายขนมปละเครื่องดื่มในโรงเรียนและควร จัดการเรียนรูใหเด็กมีทักษะชีวิตเพียงพอที่จะสามารถเลือกและ บริโภคอาหารไดถูกตอง ตลอดจนควรมีการปลูกฝง บริโภคนิสัย ที่ดีใหแกเด็กตั้งแตเยาววัย การศึกษานีไดมการออกแบบใหมการเก็บขอมูลการบริโภคขนม ้ ี ี เครื่ อ งดื่ ม ละการเข า ถึ ง ขนมและเครื่ อ งดื่ ม ด ว ยวิ ธี ก ารเก็ บ 3
24
รูปแบบดวยกัน พบวา ผลการศึกษาใหรายการขนมและเรื่องดื่ม ทีเ่ ด็กนิยมบริโภคในทิศทางเดียงกัน ตลอดจนเปนหมวดขนมและ เครื่องดื่มที่มีสัดสวนน้ําตาลที่เด็กไดรับใน 1 วัน สูงสุด ซึ่งไดแก ลูกอม ขนมถุงกรุบกรอบและน้าอัดลม ดังนัน จึงอาจกลาวไดวา ํ ้ หากตองการเฝาระวังการบริโภคน้ําตาลของเด็กสามารถใชการ สํารวจอยางเร็ว(quick survey) โดยใชรายการขนมและเครืองดืม ่ ่ ทั้ง 3 รายการนี้เปนตัวชี้วัดสําคัญเพื่อติดตามพฤติกรรมการ บริโภคของเด็กและประเมินแนวโนมการไดรับน้ําตาลของเด็ก ไดดวย
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
เอกสารอางอิง
1 กองโภชนาการ กรามอนามัย กระทรวงสาธารณสุข. การสํารวจสภาวะโภชนาการในกลุมเด็กอนุบาลและวัยเรียน พ.ศ. 2542 2 ปยะดา ประเสริฐสม. สถานการณโรคฟนผุในเด็กปฐมวัยกับการบริโภคน้าตาล วิทยาสารทันตสาธารณสุข ปที่ ํ 7 ฉบับที่ 1 หนา 70-81 3 ฝายวิชาการและแผนงาน ศูนยบริหารการผลิต การจําหนายและการขนยายน้ําตาลทราย สํานักงานคณะกรรมการ ออยและน้ําตาลทราย. ปริมาณการจําหนายน้ําตาลทรายเพื่อการบริโภคภายในประเทศ. www.sugarzone.in.th สืบคนวันที่ 25 พฤษภคม 2549 4 บุญเอื้อ ยงวานิชากร ผุสดี จันทรบาง. รายงานการศึกษา : การบริโภคขนมเด็ก ประถมศึกษาในจังหวัดนนทบุรี. วารสารการสงเสริมสุขภาพและอนามัยสิ่งแวดลอม ฉบับที่ 28 กรกฏาคม-กันยายน 2546 5 World Health Organization. Diet, Nutrition and the Prevention of Chronic Diseases. Geneva 2003. pp 56. 6 เครือขายรณรงคเพื่อเด็กไทยกินหวาน. กินหวานอยางไรใหพอดี ใน : เอกสาร Fact sheet เพื่อเผยแพรความรู แกประชาชนและสื่อมวลชน 7 อุไรพร จิตตแจง ประไพศรี ศิรจกรวาล กิตติ สรณเจริญพงศ ปยะดา ประเสริฐสม ผุสดี จันทรบาง. การศึกษา ิั พฤติกรรมการบริโภคขนมและอาหารวางของเด็ก 3-15 ป เอกสารรายงานการศึกษาของเครือขายรณรงคเพื่อเด็กไทย ไมกินหวาน 8 กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย. www.dopa.go.th/xstat/popyear.html สืบคนวันที่ 9 กุมภาพันธ 2550
25
26
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
แยกขนมตามประเภท
27
ตัวอยางขนม ที่ไดจากการเก็บ ขอมูลจาก 210 โรงเรียนใน 14 จังหวัด ลูกอมแบบแข็ง โดยเก็บจากหอ/เปลือกขยะขนมที่เด็ก ไดแก ทอฟฟเปนเม็ดน้ําตาลแข็งหรือน้ําตาลอัดเปนเม็ด ที่อมใหละลายในปาก กินแลวนําไปทิ้งในถุงขยะที่เตรียมไวให ยีหอ ่ ชนิด นน.(กรัม) ปริมาณน้าตาล % คิดเปนน้าตาล ํ ํ ในสวนของยีหอ น้าหนักขนม ปริมาณ ่ ํ (ชอนชา) น้ํ า ตาล คั ด มาเฉพาะที่ พ บเป น 3.5 97 0.85 สวนมาก ซึงในความเปนจริงขนมแตละ ฮอลล ลูกอม เมนโลลิปตัส ่ ฮอลล ลูกอมน้าผึงผสมมะนาว ํ ้ 3.5 94 0.82 ยีหอทีผลิตออกมามีความหลากหลายมาก ่ ่ ฮารทบีท ลูกอม 3.2 99 0.79 เชน ลูกอมฮอลล มีหลายรสชาติ แตละ โกปโก ลูกอมกาแฟ 3 94 0.71 รสชาติมีปริมาณน้ําตาลที่แตกตางกัน โกปโก ลูกอมรสนม 3 83.8 0.63 หรือคลอเร็ทเปนทังหมากฝรังและลูกอม โอเล ้ ่ ลูกอม 3.5 99 0.87 น้าหนักขนมและปริมาณน้าตาลก็มความ เอ็กซโอ ลูกอมรสบัตเตอรคาราเมล ํ ํ ี 3.5 87 0.76 แตกตางกัน เอ็กซโอ ลูกอมรสบลูมนต ิ 2.5 98 0.61
โรสเชลา โคลา โคลาเชด ครอเร็ท ทรีบอร เซียงไฮ แฮคส อมีรา น้าตาลอัดเม็ด ํ ลูกอม น้าตาลอัดเม็ด ํ ลูกอม ลูกอมรสสมสอดไสเชอรเบต ลูกอมรสบวย ลูกอม ลูกอมรสมะขาม 5 3 5 2.5 3.2 3.5 3.5 3.5 96.5 88.5 96.5 97 98 94.23 98.5 95.42 1.21 0.66 1.21 0.61 0.78 0.82 0.86 0.83
28
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ลูกอมแบบเหนียว/ลูกอมเคี้ยวหนึบ ไดแก ทอฟฟเปนเม็ดน้ําตาลมีลักษณะนิ่ม ที่อมใหละลายในปากหรือเคี้ยว
ยีหอ ่ ไมลดี้ มายมินท ้ คูกา ลัช เมลโลทวิน ซูกัส ฮตโต ไดนาไมท ทอมมี่ ตรานก เมนทอส เมนทอส จุปป ชนิด ขนมมารชเมลโลสอดไสชอคโกแลต ็ ลูกอมเคียวหนึบ ้ ลูกอมรสนม ลูกอมเคียวนุมสอดไสชอคโกแลต ้ ขนมมารชเมลโล ลูกอมเคียวหนึบ ้ ลูกอมเคียวหนึบ ้ ลูกอมรสมินทสอดไสชอคโกแลต ้ ลูกอมเคียวหนึบ ้ ทอฟฟรสโกโกนม ลูกอมรสมินท ้ ลูกอมรสองุน ลูกอมเคียวนุม ้ นน. ปริมาณ คิดเปนน้าตาล ํ (กรัม) น้าตาล % ํ (ชอนชา) 4.4 3.5 3.5 3.5 4 3 3.2 4.5 3.3 15 2.7 2.7 9 81 90 80.8 93 77 91 95 89.3 67.37 85 97.9 93 95 0.89 0.79 0.71 0.81 0.77 0.68 0.76 1.00 0.56 3.19 0.66 0.63 2.14
อมยิ้ม ไดแกทอฟฟเปนเม็ดน้ําตาลแข็ง มักจะมีกานเสียบสําหรับจับ ที่อมใหละลายในปาก
ยีหอ ่ โดมิปอป ปอปซา โกโกสติก ๊ บับบับสติ๊ก อมยิมรสผลไม ้ อมยิม ้ อมยิมรสโกโก ้ อมยิมรสโกโก ้ ชนิด นน. ปริมาณ คิดเปนน้าตาล ํ (กรัม) น้าตาล % ํ (ชอนชา) 10 12 10 10 85 85 ไมระบุ ไมระบุ 2.12 2.55
29
30
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
บทคัดยอ
การสํ า รวจข อ มู ล นม, ผลิ ต ภั ณ ฑ เ ครื่ อ งดื่ ม ประเภทนม สําหรับเด็ก ๆ และผูใหญครั้งนี้ มีวัตถุประสงคเพื่อที่จะสํารวจ ปริ ม าณน้ํ า ตาลในเครื่ อ งดื่ ม เหล า นี้ ว า มี ป ริ ม าณน้ํ า ตาลเป น สวนประกอบมากนอยเพียงใด และเพื่อที่จะศึกษาวาผลิตภัณฑ เครื่ อ งดื่ ม เหล า นี้ มี ก ารลดปริ ม าณน้ํ า ตาลในส ว นประกอบ ผลิตภัณฑหรือไม หลังจากที่กระแสของการรณรงคไมกินหวาน ไดดําเนินการมาอยางตอเนื่องตั้งแต ป 2545
ผลการสํารวจขอมูลนมและผลิตภัณฑเครืองดืมประเภทนม ่ ่ สําหรับเด็กและผูใหญ
โดยแบงออกเปนดังนี้ นมกลองประเภท UHT รสจืด 26 ชนิด , รสหวาน 32 ชนิด, รสชอคโกแลต 12 ชนิด, นมเปรียวพรอมดืม 20 ชนิด ้ ่ โดยนมเปรี้ยวมีสวนประกอบ น้ําตาลมากที่สุด คือ ยาคูลท ขนาด 80 cc. มีนาตาลถึง 3.6 ชอนชา นมรสหวานจะมีปริมาณ ้ํ น้าตาล 3 - 5.7 ชอนชา ํ นมประเภทพาสเจอรไรซ ประกอบดวยนม ชนิดจืด 8 ชนิด, ชนิ ด หวาน 25 ชนิ ด , นมเปรียว 42 ชนิด ้ โดยมี สั ด ส ว นในการผลิ ต ที่ จํ า หน า ยในท อ งตลาด คื อ นมจื ด : นมหวาน : นมเปรี้ ย ว = 1 : 3 : 5 เท า นมหวานที่เติมชอคโกแลตขนาด 400 มิลลิลิตร มีน้ําตาลเปน สวนประกอบ 5 ชอนชา ถาเปนพวกที่เติมไมโล ขนาด 450
มิลลิลิตร มีปริมาณน้ําตาล 8.77 ชอนชา แตนมเปรี้ยวจะมี ปริมาณน้ําตาลสูงกวาคือ ขนาด 450 มิลลิลิตร จะมีปริมาณ น้ําตาลเปนสวนประกอบสูงถึง 14.63 ชอนชา คือ นมเปรี้ยว เมจิไพเกน ผลิตภัณฑจากนมถั่วเหลือง มีอยูเปนจํานวน 17 ชนิด มีขนาดบรรจุตั้งแต 250 - 300 มิ ล ลิ ลิ ต ร นมถั่ ว เหลื อ งขนาด 300 มิ ล ลิ ลิ ต ร มี ป ริ ม าณ น้าตาลอยูถง 6 ชอนชา คือ นมถัวเหลืองไวตามิลคบรรจุขวด ํ ึ ่ ผลิตภัณฑประเภทโยเกิรต มี อ ยู ป ระมาณ 31 ชนิ ด ชนิ ด ที่ ร ะบุ ว า เป น โยเกิ ร ต รสธรรมชาติยังมีปริมาณน้ําตาลอยูถึง 2.5 ชอนชา สวนพวกที่ ผสมธั ญ ญาพื ช จะมี ป ริ ม าณน้ํ า ตาลสู ง ถึ ง 8.5 ช อ นชา ผสมวุนมะพราว หรือ สตรอเบอรี่จะมีปริมาณน้ําตาลสูงถึง 5 ชอนชา ถึงแมวาจะระบุไวทขวดวา 0% Fat แตกมปริมาณน้าตาล ี่ ็ ี ํ สูงถึง 4.7 ชอนชา ซึงผูบริโภคควรทําความเขาใจใหดวาเปน 0% ่ ี Fat ไมใช 0% น้าตาล ํ ผลิตภัณฑทระบุขางกลองวา Low sugar, No sugar, ี่ สูตรน้ําตาลนอย, Light ปจจุบนนีเ้ ราจะเห็นไดวามีผลิตภัณฑเครืองดืมตาง ๆ มักจะ ั ่ ่ ระบุวาเปนสูตร น้ําตาลนอยLow Sugar, No Sugar, Light เพราะเนื่องจากประชาชนหันมาใสใจสุขภาพกันมากขึ้น บริษัท ผูผลิต จึงไดทําการผลิตสินคาเหลานี้มาสนองความตองการ ของลูกคา แตถงแมวา จะระบุวาเปนสูตรน้าตาลนอย ขนาด 180 ึ ํ cc .ก็ยังมีปริมาณน้ําตาลเปนสวนประกอบอยูถึง 2.25 ชอนชา แตถาเปนประเภทนมถัวเหลืองสูตรน้าตาลนอย หรือ light ขนาด ่ ํ 250 มิลลิลิตร จะมีปริมาณน้ําตาลเปนสวนประกอบอยู 2.80 ชอนชา
31
การสํารวจนมกลอง
32
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
การสํารวจผลิตภัณฑอาหารประเภทนม และเครืองดืมประเภทนม ่ ่
วิไลลักษณ บังเกิดสิงห
หลักการและเหตุผล
คนไทยมีพฤติกรรมการบริโภคที่แตกตางไปจากเดิม ซึ่งเปนผลจากการยอมรับ วัฒนธรรม การบริโภคจากชาวตะวันตก ประกอบกับความเรงรัดในเรื่องของเวลา เพื่อการดํารงชีวิตในสังคมปจจุบัน ทําใหหันมานิยมการบริโภคอาหารสําเร็จรูปและ ผลิตภัณฑเครื่องดื่มตางๆ ในรานสะดวกซื้อมากยิ่งขึ้น แมแตในตําบลหรือหมูบาน อาหารและเครื่องดื่มประเภทเหลานี้ก็เขาถึงผูบริโภคไดงาย ประกอบกับการโฆษณา สินคานั้นๆ ทางสื่อโทรทัศนมีผลอยางยิ่งตอแรงจูงใจใหผูบริโภคหันมาสนใจและนิยม เครืองดืมเหลานี้ ซึงมักจะมีสวนผสมของน้าตาลสูง ซึงทําใหมรสชาติอรอย เด็กเล็ก ๆ ่ ่ ่ ํ ่ ี บริโภคไดมาก อวนทวน สมบูรณ แตการบริโภคน้าตาลบอยๆ และเปนประจําจะเปน ํ สาเหตุของโรคฟนผุ เพราะน้ําตาลเปนอาหารของเชื้อจุลินทรียในชองปาก ทําใหฟน มีการสูญเสียแรธาตุออกจากผิวฟนจากการกินน้ําตาลบอยๆ และนอกจากนี้ น้ําตาล ทีบริโภคสวนเกินจะถูกเก็บสะสมไวไดในรูปของไขมัน ซึ่งเปนสาเหตุโดยตรงตอโรค เรื้อรังอื่น ๆ ตามมาเชน โรคเบาหวาน, โรคหัวใจ และหลอดเลือด, ความดันโลหิตสูง เปนตน ผลิตภัณฑอาหารประเภทนม และผลิตภัณฑของนม เปนอาหารที่รับประทาน ไดงาย มีคุณคาทางโภชนาการสูง แตการเลือกซื้อผลิตภัณฑนมและเครื่องดื่มประเภท นมที่ มี ส ว นประกอบของน้ํ า ตาลสู ง ก็ จ ะมี ผ ลต อ สุ ข ภาพ ดั ง ที่ ไ ด ก ล า วมาแล ว ดั ง นั้ น การการจํ า กั ด การบริ โ ภคน้ํ า ตาลจึ ง เป น ที่ จ ะต อ งเริ่ ม ต น ตั้ ง แต วั น นี้ พ อ แม และผูเลี้ยงดูเด็ก เปนผูเลือกอาหารใหเด็กจึงควรตระหนักถึงปญหาสุขภาพที่จะเกิดกับ ตัวเด็กในวันขางหนาอีกดวย ดังนั้น การที่จะทําใหพอแมผูปกครอง และผูเลี้ยงดู, ประชาชนทั่วไปมีความรู ความเข า ใจในการเลื อ กซื้ อ ผลิ ต ภั ณ ฑ ป ระเภทนม และเครื่ อ งดื่ ม ประเภทนม
จึ ง จํ า เป น ต อ งทํ า การสํ า รวจผลิ ต ภั ณ ฑ อาหารประเภทนม และเครื่องดื่มประเภท นมเหลานี้วามีสวนประกอบของน้ําตาล เปนจํานวนเทาใด ? และจะไดนําขอมูล เหล า นี้ ไ ปเผยแพร ท างสื่ อ สาธารณะแก ประชาชนเพื่ อ เป น ความรู ความเข า ใจ และเป น ทางเลื อ กสํ า หรั บ ประชาชนใน การตัดสินใจเลือกซื้อผลิตภัณฑดังกลาว ประกอบกับ การดําเนินงานรณรงคของ เด็กไทยไมกนหวาน ดําเนินการมาตังแตป ิ ้ 2545 โดยเนนการลดน้ําตาลในอาหาร ดั ง นั้ น การสํ า รวจอย า งต อ เนื่ อ งทุ ก ป จะทํ า ให เ ห็ น ทิ ศ ทางการเปลี่ ย นแปลง ของผลิตภัณฑได
33
วัตถุประสงค
1. เพือสํารวจขอมูลเครืองดืมประเภทนม ผลิตภัณฑของนม ่ ่ ่ ว า มี ก ารเปลี่ ย นแปลงของส ว นประกอบของน้ํ า ตาล วิธีการศึกษา ไดออกทําการสํารวจผลิตภัณฑนมประเภทเครื่องดื่มที่มี ในผลิตภัณฑ 2. เพื่ อ สํ า รวจปริ ม าณน้ํ า ตาลในเครื่ อ งดื่ ม ประเภทนม จําหนายในทองตลาด ในหางสรรพสินคาขนาดใหญแหงหนึ่ง ผลิตภัณฑของนม และดูวามีการเปลียนแปลง ของสวน ซึ่ ง มี น มเกื อ บทุ ก ยี่ ห อ และบางส ว นก็ ไ ด จั ด หาโดยการซื้ อ ่ ผลิ ต ภั ณ ฑ ม าทํ า การวิ เ คราะห เ มื่ อ เดื อ นพฤศจิ ก ายน 2548 ประกอบน้ําตาล ที่ลดลงในผลิตภัณฑหรือไม ที่ผานมานั้น โดยแบงการสํารวจออกเปน ดังนี้ ขอบเขตของการศึกษา - นมกลองประเภท UHT รสจืด เปนการศึกษาโดยการสํารวจผลิตภัณฑนมและเครื่องดื่ม - นมกลองประเภท UHT รสหวาน เติมน้าตาล หรือน้าผึง ํ ํ ้ ประเภทนม เมื่อเดือนพฤศจิกายน 2548 ณ หางสรรพสินคา - นมเปรียว ประเภทกลอง UHT ้ ขนาดใหญแหงหนึ่ง ดวยวิธีการอานฉลากขางกลอง และจด - นมกลองประเภท UHT รสหวาน เติมชอคโกแลต บั น ทึ ก โดยดู เ ฉพาะส ว นประกอบที่ เ ป น น้ํ า ตาลที่ บ รรจุ อ ยู ใ น -นมประเภทพาสเจอรไรซ รสจืด ผลิตภัณฑแตละชนิดวามีปริมาณน้ําตาลเปนจํานวนเทาใด - นมประเภทพาสเจอรไรซ รสหวาน เติมน้าตาล ํ ผลิตภัณฑนมประเภทเครื่องดื่ม หมายถึงผลิตภัณฑนมที่ใช - นมเปรียว ประเภทพาสเจอรไรซ ้ บริโภคในลักษณะที่เปนเครื่องดื่ม อยูในรูปของเหลวสามารถดื่ม -ผลิตภัณฑจากนมถั่วเหลืองประเภท UHT ไดทนที เชน นมสดพาสเจอรไรส, สเตอริไรสหรือ UHT หรือบาง ั -เครื่องดื่มที่มีสูตรน้ําตาลนอย -ผลิตภัณฑโยเกิรต
ประเภทอาจตองนํามาละลายน้ํากอนจึงจะดื่มได เชน นมผง, นมขน
34
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ตารางที่ 1 การสํารวจขอมูลนมและผลิตภัณฑนมที่มีสวน ประกอบของน้ําตาล
ประเภทนม นมจืด นมหวาน นมชอคโกแลต นมเปรียว ้ นมถัวเหลือง ่ โยเกิรต เครืองดืมทีมสตรน้าตาลนอย ่ ่ ่ ีู ํ มีจานวน / ชนิด ํ 34 51 20 62 17 31 13 % น้าตาล (ชอนชา) ํ ป 2547 ป 2548 1.125 - 3.31 2.25 - 5.62 2.25 - 14.63 1.37 - 5.25 1.37 - 2.81 3.65 - 5 หมายเหตุ
35
ผลการศึกษา
การศึกษาครังนีเ้ ปนการสํารวจขอมูลนมผลิตภัณฑนมวามีสวนประกอบทีเ่ ปนปริมาณ ้ น้ําตาลจํานวนเทาใด และมีการลดปริมาณน้ําตาลในผลิตภัณฑเปนอยางใดบาง และ ตองการที่จะนําผลการสํารวจไปใชประโยชนในการเผยแพรขอมูลใหประชาชนรับทราบ เพื่อเปนทางเลือกสําหรับประชาชน ในการบริโภคเครื่องดื่มเหลานี้ ซึ่งผูศึกษาได ออกไปทําการสํารวจขอมูลนม โดยวิธีการ คือ บันทึกสวนประกอบของนม จากการ อานฉลาก และผลิตภัณฑของนม ประเภทเครื่องดื่ม ณ หางสรรพสินคาขนาดใหญ ที่ มี ผ ลิ ต ภั ณ ฑ น มทุ ก ประเภทแห ง หนึ่ ง โดยการสํ า รวจและบั น ทึ ก ข อ มู ล ผลิ ต ภั ณ ฑ ที่ ข า งกล อ งผลิ ต ภั ณ ฑ แ ต ล ะชนิ ด และในตู แ ช น มของห า ง และได ดํ า เนิ น การซื้ อ ผลิตภัณฑนม และเครื่องดื่มบางสวน เพื่อนํามาทําการศึกษาวิเคราะห ผลการสํารวจขอมูลนมและผลิตภัณฑของนมสําหรับเด็กและผูใหญ สรุปไดดงนี้ ั ประเภทที่ 1 นมกลองประเภท UHT รสจืด นมกลองประเภท UHT รสจืดนั้นคือ นมสดที่บรรจุอยูในกลองสีน้ําเงิน หรือสีแสด สามารถเก็บไวไดนาน 3 - 6เดือน โดยไมตองแชตูเย็น เปดกลองดื่มไดทันที จากการ สํารวจพบวานมกลองประเภท UHT ชนิดรสจืดทีมจาหนายในทองตลาดมีจานวนถึง 26 ่ ีํ ํ ชนิ ด ผลิ ต ภั ณ ฑ น มในกลุ ม นี้ ร ะบุ ว า เป น นมโคอยู 19ชนิ ด และเป น นมโคผงรสจื ด ละลายน้าอยู 7 ชนิดเหมาะสําหรับผูปกครองทีจะเลือกผลิตภัณฑนมในกลุมนีใหแก ํ ่ ้ บุตรหลานดืมเพือการเจริญเติบโตแข็งแรงและสําหรับผูใหญทรกษาสุขภาพก็ควรทีจะเลือก ่ ่ ี่ ั ่ ดื่มนมประเภท นมพรองมันเนยรสจืดเชนกัน ซึ่งในยุคที่ผานมาไมมีการสกัดไขมัน ออกจากนม ทํ า ให ป ระชาชนไม อ ยากดื่ ม นม เพราะกลั ว จะมี ผ ลต อ สุ ข ภาพ แตในยุคปจจุบันประชาชนมีทางเลือกในการบริโภคนมไดมากยิ่งขึ้น ประเภทที่ 2 นมกลองประเภท UHT รสหวานเติมน้าตาล หรือน้าผึง ํ ํ ้ ผลิตภัณฑในกลุมนีมจานวนทังสิน 32 ชนิด เปนผลิตภัณฑ นมโคธรรมชาติอยู 22 ้ ีํ ้ ้ ชนิด และทํามาจากนมผง 10 ชนิด ผลิตภัณฑนมในกลุมนี้เรียกวานมปรุงแตงทั้งสิ้น คือมีการปรุงแตง สี ,กลิ่น ,รสใหมีความหวานไมวาโดยการเติม น้ําตาล หรือน้ําผึ้ง เพือใหมรสชาติอรอย และมีการเติม ชาเขียว, กาแฟ , โอวัลติน , มอลตทาใหผลิตภัณฑ ่ ี ํ
36
มี สี ส รร เชิ ญ ชวนให น า รั บ ประทานมาก ยิ่งขึ้น นมหวานที่มีสวนผสมของน้ําตาล ในขนาดบรรจุ 180 มิลลิลตรจะมีปริมาณ ิ น้ํ า ตาลเป น ส ว นประกอบอยู ใ นกล อ ง ตั้ ง แต 1.13 ช อ นชา - 1.86 ช อ นชา สวนผลิตภัณฑนมหวานทีระบุวามีสวนผสม ่ ของน้ํ า ผึ้ ง ในขนาดบรรจุ 180 - 250 มิลลิลตรจะมีปริมาณน้าตาลเปนสวนผสม ิ ํ ทีมากกวาคือตังแต 2- 3.31 ชอนชา ่ ้ ประเภทที่ 3 นมกลองประเภท UHT รสหวาน เติมชอคโกแลต ผลิตภัณฑนมในกลุมนีมจานวนทังสิน ้ ีํ ้ ้ 12 ชนิ ด เป น ผลิ ต ภั ณ ฑ น มที่ ทํ า มาจาก นมโคสดแท ทั้ ง หมดและมี ก ารเติ ม ผง ชอคโกแลตและน้ําตาลลงไปในนมพื่อให มี ร สชาติ อ ร อ ย ผลิ ต ภั ณ ฑ น มที่ เ ติ ม ชอคโกแลตนี้ จ ะมี น้ํ า ตาลที่ ม ากกว า ผลิตภัณฑนมประเภทรสหวานทีเ่ ติมน้าตาล ํ หรื อ น้ํ า ผึ้ ง อย า งเดี ย ว คื อ จะมี ป ริ ม าณ น้ําตาลเปนสวนประกอบอยู ตั้งแต 2.53.25 ชอนชา ซึ่งเด็กๆ ชอบที่จะเลือก บริโภคนมประเภทนี้กันมาก ถึงแมวาบาง ผลิตภัณฑจะใชนมพรองมันเนยแทนแตก็ ยังมีปริมาณน้ําตาลสูงมากถึง 2 ชอนชา / กลอง ขนาด 180 มิลลิลตร ิ
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ประเภทที่ 4 นมเปรียวประเภทกลอง UHT ้ ผลิตภัณฑนมในกลุมนีเ้ ปนนมเปรียวพรอมดืม จํานวนทังสิน ้ ่ ้ ้ 16 ชนิดมีขนาดบรรจุ 110 มิลลิลตรและขนาด 180 มิลลิลตร ิ ิ แตมีปริมาณน้ําตาลผสมอยูสูงถึง 2.2 ชอนชา และขนาด 180 มิลลิลตร มีปริมาณน้าตาลคือ 2.25 ชอนชา ิ ํ ประเภทที่ 5 นมประเภทพาสเจอรไรซ [ Pasturized fresk milk ] ชนิดจืด จากการสํ า รวจนมประเภทนมพาสเจอร ไ รสซ ช นิ ด จื ด นี้ จะพบวานมชนิดนี้วางอยูในตูแชขนาดใหญตามรานสะดวกซื้อ และห า งสรรพสิ น ค า ทั่ ว ไป ซึ่ ง เป น จุ ด ที่ ว างผลิ ต ภั ณ ฑ น ม พาสเจอรไรซไวทั้งหมดและเปนนมรสจืดทั้งหมดมีอยูจํานวน 8 ชนิ ด เท า นั้ น แต ที่ น า สั ง เกตก็ คื อ นมพาสเจอร ไ รซ ช นิ ด หวาน ที่มีขายอยูในทองตลาดขณะนี้มีสัดสวนในทองตลาดมากกวา เปนจํานวนถึง 3 เทา ของนมพาสเจอรไรซชนิดจืด ประเภทที่ 6 นมประเภทพาสเจอร ไ รซ ร สหวานที่ เ ติ ม น้ําตาล จากการสํารวจพบวา นมประเภทนีมเปนจํานวนมากถึง 25 ้ ี ชนิดมีหลายขนาดทังขนาด 200, 225,400,450 มิลลิลตร ขนาด ้ ิ 200 มิลลิลิตร จะมีปริมาณน้ําตาล 2.5 ชอนชา ขนาด 400 มิลลิลิตร มีปริมาณน้ําตาล 4 ชอนชา ขนาด 450 มิลลิลิตร มี ป ริ ม าณน้ํ า ตาลถึ ง 8. 77 ช อ นชา จะเห็ น ได ว า ขนาดบรรจุ ที่ มี ข นาดใหญ ขึ้ น ปริ ม าณน้ํ า ตาลในส ว นประกอบก็ จ ะเพิ่ ม มากขึ้นตามมาอีกดวย ประเภทที่ 7 นมเปรียวประเภท Pasturized ้ จากการสํารวจนมประเภทนีในทองตลาดพบวามีจานวนมากถึง ้ ํ 42 ชนิด มีขนาดเล็กสุด 80 มิลลิลต, 120มิลลิลตร ,180 มิลลิลตร ิ ิ ิ
และ 450 มิลลิลตร ซึงขนาด 80 มิลลิลตร มีปริมาณน้าตาลถึง ิ ่ ิ ํ 3.6 ขอนชา ,ขนาด 120 มิลลิลตร มีปริมาณ น้าตาล 3.45 ชอนชา ิ ํ , ขนาด 180 มิ ล ลิ ลิ ต ร มี ป ริ ม าณ น้ํ า ตาล 4.95 ช อ นชา, บางชนิดมีขนาด 450 มิลลิลิตร มีปริมาณน้ําตาลอยูมากถึง 14.63 ชอนชา ประเภทที่ 8 ผลิตภัณฑจากถัวเหลือง ประเภทกลอง UHT ่ ผลิ ต ภั ณ ฑ จ ากนมถั่ ว เหลื อ งไม ถื อ ว า เป น ผลิ ต ภั ณ ฑ น ม จากการสํารวจพบวาเครื่องดื่มประเภทนมถั่วเหลืองที่มีจําหนาย ในทองตลาดมีจํานวนถึง 17 ชนิด มีทั้งชนิดที่เติมน้ําตาลและ ไมเติมน้าตาล มีขนาดบรรจุ ตังแต 110 มิลลิลตร - 250 มิลลิลตร ํ ้ ิ ิ เป น ผลิ ต ภั ณ ฑ ถั่ ว เหลื อ งประเภท ยู เอช ที ทั้ ง สิ้ น และมี สวนประกอบของน้ําตาลคอนขางสูงถึง 5.25 ชอนชา ในสวนที่ เปนผลิตภัณฑ ถั่วเหลืองที่ระบุขางกลองวาเปนสูตรน้ําตาลนอย ขนาด 250 มิลลิลิตร แตก็ยังมีปริมาณน้ําตาลผสมอยูถึง 2.81 ชอนชา ประเภทที่ 9 ผลิตภัณฑเครืองดืมประเภททีระบุขางกลองวา ่ ่ ่ สูตรน้ําตาลนอย หรือประเภทที่ระบุวาไมเติมน้ําตาล จากการสํ า รวจผลิ ต ภั ณ ฑ เ ครื่ อ งดื่ ม ในท อ งตลาด พบว า ในป จ จุ บั น นี้ มี ผ ลิ ต ภั ณ ฑ ที่ อ อก มาใหม ใ นท อ งตลาดเป น ผลิตภัณฑเครื่องดื่มที่มีสูตรน้ําตาลนอยหรือผลิตภัณฑที่ระบุวา ไมเติมน้าตาล ( Low sugar / No Sugar ) และบางผลิตภัณฑระบุ ํ วาใชน้ําตาลแอลกอฮอลประเภทซอรบิทอลเปนความหวานแทน น้ําตาลทราย และซึ่งมีความหวานเหมือนน้ําตาลทราย แตให พลังงานทีนอยกวาถึงแมวาทีขางกลองจะระบุวาเปนสูตรน้าตาลนอย ่ ่ ํ ขนาด 180 ซี ซีจะมีปริมาณน้าตาลเปนสวนผสมอยู 2.25 ชอนชา ํ มีเพียงผลิตภัณฑชนิดเดียวที่ระบุวาไมผสมน้ําตาลเลย ( No Sugar ) คือผลิตภัณฑถวเหลือง V Soy Hi Calcium No Sugar ั่
37
จากการทีไดพบเห็นผลิตภัณฑ ่ ตางๆ ในทองตลาดประเภท สูตรน้ําตาล นอยและไมเติมน้ําตาล อาจวิเคราะหได ว า จากกระแสของการรณรงค เ ครื อ ข า ย เด็ ก ไทยไม กิ น หวาน ซึ่ ง ได ดํ า เนิ น การ รณรงคไมกินหวานมาอยางตอเนื่องเปน ระยะเวลา 3 ป ที่ ผ า นมานี้ จึ ง ทํ า ให ประชาชนมีความตระหนักในเรืองของการ ่ กินหวานซึ่งจะกอใหเกิดโรคเรื้อรังตางๆ ตามมา บริษัทผูผลิตก็ตองการตอบสนอง ความตองการของผูบริโภคจึงไดทาการผลิต ํ ผลิตภัณฑเครื่องดื่มประเภท Low Sugar , No Sugar ทําใหประชาชนมีทางเลือก ในการบริโภคมากยิ่งขึ้น ประเภทที่ 10 ผลิตภัณฑโยเกิรต จากการสํ า รวจผลิ ต ภั ณ ฑ โ ยเกิ ร ต ในท อ งตลาดพบว า มี จํ า นวน 32 ชนิ ด บางชนิ ด มี ก ารเติ ม น้ํ า ตาล, น้ํ า เชื่ อ ม, น้ํ า ผลไม , น้ํ า เชื่ อ มข า วโพด, ฟรุ ต โตส โยเกิรตทุกชนิดจะบรรจุอยูในถวยพลาสติก ขนาด 140 - 150 กรัม จากการสํารวจพบวาโยเกิรตรสธรรมชาติ ไมระบุวามีสวนประกอบของน้ําตาล แต ในตารางแสดงคุณคาทางโภชนาการบอกวา มีน้ําตาลอยู 10 กรัม หรือประมาณ 2.5 ชอนชา พวกทีเ่ ติมผลไมเชือมจะมีปริมาณ ่ น้ําตาล 5 - 8.25 ชอนชา สวนพวกที่เติม
38
วุ น มะพร า ว จะมี ป ริ ม าณน้ํ า ตาลเป น ส ว นประกอบถึ ง 9.25 ช อ นชา แต ถ า เปรียบเทียบผลิตภัณฑโยกิรตชนิดทีมรสชาด ่ ี เดี ย วกั น (เช น โยเกิ ร ต รสสตรอเบอรี่ , วุนมะพราว, สม) ของแตละบริษทผูผลิต ั พบว า ปริ ม าณน้ํ า ตาลที่ เ ติ ม ลงไปใน โยเกิรตของแตละผลิตภัณฑกจะไมเทากัน ็ ดั ง นั้ น ผู บ ริ โ ภคควรอ า นฉลากและราย ละเอียดขางกลองใหเขาใจดีกอนตัดสินใจ เลือกซื้อผลิตภัณฑโยเกิรตไปรับประทาน
อภิปรายผล
จากการศึกษาการสํารวจสวนประกอบ ของนมและผลิตภัณฑนม (Milk Product) ทีมขายทัวไปในทองตลาด ไมวาจะเปนนม ่ ี ่ ประเภทพาสเจอรไรส, สเตอริไรส หรือ ประเภท UHT ซึงเปนนมทีเ่ หมาะสําหรับ ่ ทุ ก เพศทุ ก วั ย ตั้ ง แต วั ย เด็ ก , วั ย เรี ย น, วัยทํางาน จนถึงผูสูงอายุ พบวา ที่เปน นมรสจืดทังประเภทพาสเจอไรสและประเภท ้ UHT นั้ น มี จํ า นวนทั้ ง สิ้ น 34 ชนิ ด สวนที่เปนนมรสหวานและรสชอคโกแลต มีจํานวนทั้งสิ้น 61 ชนิด และที่เปน นม เปรี้ยวมีจํานวนถึง 62 ชนิด จะเห็นไดวา สัดสวนของนมจืด : นมหวาน : นมเปรียว ้ จะเปน 1 : 3 : 5 ซึ่งจากสภาพที่เห็นใน ทองตลาดทัวไป นมรสจืดจะมีจานวนชนิด ่ ํ
ที่ น อ ยกว า ตลอดจนมี ก ารพั ฒ นาใน การผลิตโดยการเติมกลิน, รสตาง ๆ ลงไป ่ ในนมรสหวาน ไมวาจะเปนใบเตย, กลิ่น วนิลา, กลิ่นมอลต, ชาเขียว เพื่อดึงดูด ความสนใจของประชาชนในการเลือกซื้อ แต ใ นป จ จุ บั น นี้ เ ราจะสั ง เกตเห็ น ได ว า ผลิตภัณฑนมตางๆ ไมวาจะเปนประเภท นมพร อ มดื่ ม หรื อ นมกล อ ง UHT จะมี ขอความระบุไวทขางกลองวาเปนนมประเภท ี่ 0% ไขมัน หรือ 0% Fat, Low Sugar, No Sugar หรื อ สู ต รน้ํ า ตาลน อ ย, Light มี จํ า นวนทั้ ง สิ้ น 13 ชนิ ด เนื่ อ งจาก ในปจจุบันนี้ ประชาชนสนใจ และหวงใย สุขภาพกันมากขึ้น บริษัทผูผลิตจึงไดหัน มาผลิตสินคาตาง ๆ เหลานี้ออกมาสนอง ความตองการของลูกคา สวนประเภทที่ ระบุ ว า เป น Low Sugar หรื อ สู ต ร น้ํ า ตาลน อ ย ในบรรจุ ภั ณ ฑ ข นาด 180 มิ ล ลิ ลิ ต ร ก็ ยั ง มี ป ริ ม าณน้ํ า ตาลเป น สั ด ส ว นประกอบอยู 2 - 2.5 ช อ นชา ในส ว นของผลิ ต ภั ณ ฑ ที่ ร ะบุ ว า เป น No Sugar มีเพียงประเภทเดียวเทานั้น คือ นมถั่ ว เหลื อ ง V Soy Hi Calcium ในสวนของผลิตภัณฑโยเกิรตจะมีจํานวน ทั้งสิ้น 32 ชนิด สวนใหญจะเปนโยเกิรต ที่ บ รรจุ อ ยู ใ นถ ว ย โดยนํ า ไปกวนกั บ น้าเชือม หรือน้าผลไม หรือพวกธัญญาพืช ํ ่ ํ
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ตาง ๆ ขึ้นอยูกับสูตร ดังนั้นจะเห็นไดวาโยเกิรตนั้นตั้งตนจาก นมสดแท 100% แตสดทายแลว จะมีเนือนมมากหรือนอยขึนอยู ุ ้ ้ กับวาถูกผสมใหเจือจางลงไปเทาใด โยเกิรตประเภทที่เติม ธัญญาพืชจะมีปริมาณน้าตาลเปนสวนประกอบอยู 5.75 ชอนชา ํ สวนประเภทที่เติมวุนมะพราวจะมีปริมาณน้ําตาลที่มากกวา ถึงแมวาจะระบุวาเปนโยเกิรตรสธรรมชาติ แตตารางการแสดง คุณคาทางโภชนาการที่ขางกลองระบุวามีปริมาณน้ําตาลอยูถึง 2 ชอนชา ดังนั้นผูบริโภคควรจะพิจารณาใหดีกอนเลือกซื้อ ผลิตภัณฑโยเกิรตมาบริโภค ดังนั้น นมจึงเปนอาหารที่ยอมรับวามีประโยชน เพราะ นอกจากจะใหโปรตีนแลวยังเปนแหลงทีดีของแคลเซียมที่จําเปน สําหรับเสริมสรางกระดูกและฟนในเด็ก นอกจากนี้หลาย ๆ หนวยงานก็มการรณรงคแนะนําใหดมนมไปตลอดจนถึงวัยผูใหญ ี ื่ ในวัยเด็กการดืมนมก็เพือการเจริญเติบโตและแข็งแรงในวัยผูใหญ ่ ่ ก็เพื่อปองกันการเกิดโรคกระดูกพรุนในวัยผูสูงอายุ เพราะเมื่อ ล ม หรื อ ถู ก กระแทก ก็ จ ะเกิ ด แตกหั ก ของกระดู ก ได ง า ย ก็ จ ะ ส ง ผลเสี ย ต อ การดํ า รงชี วิ ต ต อ ไป ดั ง นั้ น ถ า ต อ งการให เ กิ ด ประโยชน ทั้ ง ในแง สุ ข ภาพและเศรษฐกิ จ ของประเทศ ก็ ต อ ง ชวยกันสงเสริมการดื่มนมโคสดแทรสจืดกันอยางตอเนื่องตอไป จากการสํ า รวจข อ มู ล นมและผลิ ต ภั ณ ฑ ป ระเภทนมและ เครื่องดื่มสําหรับผูใหญในครั้งนี้ จะเห็นไดวายังคงมีสัดสวนของ ผลิ ต ภั ณ ฑ ต า ง ๆ ที่ เ ติ ม น้ํ า ตาลในปริ ม าณที่ สู ง อยู ม ากมาย หลายชนิด ดังนั้นภาคีเครือขายที่เกี่ยวของควรรวมมือในการ รณรงคไมกินหวานอีกตอไป และผูบริโภคก็ควรแสวงหาความรู โดยการไดรับขาวสารทางสื่อสาธารณะ เพื่อกอใหเกิดความ เข า ใจในการเลื อ กซื้ อ ผลิ ต ภั ณ ฑ ดั ง กล า ว โดยการอ า นฉลาก ขางกลองใหเขาใจอยางถี่ถวนกอนตัดสินใจเลือกซื้อผลิตภัณฑ
เครื่ อ งดื่ ม ทุ ก ครั้ ง เพื่ อ ประโยชน ต อ สุ ข ภาพของตนเองและ ครอบครัวที่ยั่งยืนตอไป
ขอเสนอแนะ
ควรนําขอมูลในเรืองของการสํารวจเครืองดืมประเภทนมและ ่ ่ ่ ผลิตภัณฑของนมเหลานี้ไปใชเผยแพรเพื่อสรางความรู ความ เขาใจแกผูบริโภค โดยทางสื่อสาธารณะทุกประเภท ไดใชเปน แนวทางในการเลื อ กการบริ โ ภค และเลื อ กซื้ อ ผลิ ต ภั ณ ฑ เครื่องดื่มอยางถูกตองแกตนเองและบุตรหลาน พอ แม ผูเ ลียงดูเด็ก ควรมีความรู ความเขาใจอยางถูกตอง ้ ในเรื่องของการเลือกการบริโภคนม และผลิตภัณฑเครื่องดื่ม ประเภทนม และควรสรางนิสัยและสงเสริมพฤติกรรมการกิน ของเด็กอยางถูกตอง ตั้งแตแรกเกิดและวัยเรียน เพื่อปลูกฝง พฤติกรรมการไมกินหวานตั้งแตเด็กจนถึงวัยผูใหญ จากกระแสของการรณรงคของเครือขายเด็กไทยไมกนหวาน ิ ซึงดําเนินการมาตังแตป พ.ศ.2545 จนถึงปจจุบนและประกอบกับ ่ ้ ั ประชาชนเริ่มใสใจในสุขภาพมากยิ่งขึ้น จึงทําใหมีผลิตภัณฑ เครืองดืมประเภทตาง ๆ ประเภท No Sugar, Low Sugar ออก ่ ่ วางจําหนายมากยิงขึน ทําใหประชาชนมีทางเลือกในการบริโภค ่ ้ มากยิ่งขึ้น จากการเปรียบเทียบขอมูลของสวนประกอบของน้ําตาลใน นมและผลิตภัณฑเครืองดืมประเภทนม เมือป 2547 กับป 2548 ่ ่ ่ พบวาสวนใหญแลวยังมีสวนประกอบของน้ําตาลในปริมาณที่สูง อยูเ ปนจํานวนมาก จึงควรจัดประชุมบริษทผูผลิตเครืองดืมตางๆ ั ่ ่ เพือใหความรูและชีใหเห็นถึงผลเสียตอสุขภาพในการบริโภคอาหาร ่ ้ หวานและขอความรวมมือบริษัทผูผลิตลดปริมาณน้ําตาลใน ผลิตภัณฑตางๆ ลง
39
บรรณานุกรม
หนังสืออาหารและโภชนาการ สาขาวิชาคหกรรมศาสตร มหาวิทยาลัยสุโขทัย ธรรมาธิราช ปที่ หนังสืออาหารเพื่อสุขภาพ ผศ.ดร.วงสวาท ศัลวัฒน สถาบันวิจัยโภชนาการ มหาวิ ท ยาลั ย มหิ ด ล จากการประชุ ม วิ ช าการเรื่ อ ง อาหารและโภชนาการ : แนวคิดสูการปฏิบตเิ พือผูบริโภค 24 - 26 เมษายน 2545 ณ โรงแรมมารวยการเดนท ั ่ กรุงเทพมหานคร บทความ "วันนี้คุณดื่มนมแลวหรือยัง" จากนิตยสาร Food Paaer ฉบับที่ 18 16 พฤศจิกายน 2548 - 15 ธันวาคม 2548 โดย อาจารย์ยงศักดิ์ ่ิ ตารางแสดงคุ ณ ค า ทางโภชนาการ ของอาหารไทย ของกองโภชนาการ กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข ปทพมพ 2544 ี่ ิ หนั ง สื อ เรื่ อ ง น้ํ า ตาล โดย รศ.ดร.ฤดี สุ ร าฤทธิ์ สนั บ สนุ น การพิ ม พ โ ดย เครือขายเด็กไทยไมกินหวาน สํานักงานกองทุนสนับสนุนการสรางเสริมสุขภาพ และ ทันตแพทยสภา พิมพครังที่ 1 พ.ศ.2549 ้ บทความเรือง "น้าตาลแพง" จากหนังสือพิมพ ขาวสด ฉบับวันอังคารที่ 14 มีนาคม ่ ํ พ.ศ.2549 หนังสือการศึกษา ทบทวนองคความรูเกี่ยวกับอาหารหวาน โดย พญ.สุนทรี รั ต นชู เ อก และ รศ.พญ.ชุ ติ ม า ศิ ริ กุ ล ชยานนท สนั บ สนุ น การพิ ม พ โดย เครือขายเด็กไทยไมกินหวาน สํานักงานกองทุนสนับสนุนการสรางเสริมสุขภาพ และ ทันตแพทยสภา พิมพครังที่ 1 พ.ศ. 2549 ้ บทความเรื่อง "อาหารเพื่อสุขภาพ" โดย ดร.อาณดี นิติธรรมผง สถาบันวิจัย โภชนาการ มหาวิทยาลัยมหิดล จากนิตยสารแมบาน ปที่ 30 ฉบับที่ 443 เมษายน 2549
ควรมีการผลักดันเชิงนโยบายระดับ ประเทศอยางตอเนื่องและประสานกับทุก ภาคีเครือขาย ในการรณรงคเพื่อลดการ บริโภคอาหารหวานของเด็กไทย
40
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
41
ผลิ ต นมเพิ่ ม มากขึ้ น จึ ง ได มี ก ารผลิ ต นมและผลิ ต ภั ณ ฑ น ม ในรูปแบบของกระบวนการใชความรอนฆาเชื้อโรคที่ปะปนมา ความหมายของนมและกรรมวิธีการผลิตนม กับนมและการถนอมรักษาผลิตภัณฑนม โดยทั่วไปแบงออกได เปน 4 ประเภทคือ ผลิตภัณฑ พาสเจอรไรซ, ผลิตภัณฑ สเตอริไรส ในป จ จุ บั น นมและผลิ ต ภั ณ ฑ น มเข า มามี บ ทบาทในการ , ผลิตภัณฑยเู อชที และผลิตภัณฑนมผง ซึงผลิตภัณฑนมเหลานี้ ่ สงเสริมสุขภาพของคนไทยเพิ่มมากขึ้นนับจากอดีต ดังจะเห็นได ตามพระราชบัญญัติอาหารป พ.ศ. 2522 กําหนดวาเปนอาหาร จากนโยบายของรัฐที่สงเสริมในเรื่องการผลิตและการบริโภคนม ควบคุมเฉพาะ โดยสวนใหญใชชื่อวา "นมโค" การกําหนดนโยบายของโครงการนมโรงเรียนทั่วประเทศ สําหรับ เด็ ก เล็ ก และเด็ ก ระดับประถมศึ กษา คนไทยโดยทั่ว ไปก็นิยม นมโคหรือนมวัว บริ โ ภคนมและผลิ ต ภั ณ ฑ น มเพิ่ ม มากขึ้ น โดยทั่ ว ไปแล ว เรา การนํ า นมวั ว มาแปรรู ป เป น ผลิ ต ภั ณ ฑ น ม ที่ จํ า หน า ยใน ถื อ ว า นมเป น อาหารตามธรรมชาติ ที่ มี ค วามสํ า คั ญ ต อ ชี วิ ต ท อ งตลาดมี ม ากมายหลายประเภท ได แ ก นมสดหรื อ นม โดยในระยะแรกของชีวิตนมแมเปนแหลงอาหารที่สําคัญเพียง พรอมดื่ม แหล ง เดี ย วที่ ใ ห ส ารอาหารที่ มี คุ ณ ค า ทางโภชนาการสู ง นมสดทุกชนิดมีประโยชนและมีคุณคาทางโภชนาการพอ ๆ มีสารอาหารที่ครบถวน ที่จําเปนในการเจริญเติบโตของทารก กัน ไมวาจะบรรจุอยูในรูปแบบประเภทใด แตระยะเวลาในการ ทังทางรางกายและการพัฒนาสมอง รวมทังนมแมมภมตานทาน เก็บรักษานมจะเก็บไดนานไมเทากัน ขึ้นอยูกับกระบวนการใช ้ ้ ี ู ิ ให แ ก ท ารก และเมื่ อ เด็ ก อยู ใ นวั ย ที่ กํ า ลั ง เจริ ญ เติ บ โตจึ ง ความรอนในการฆาเชื้อจุลินทรียในนมที่แตกตางกันดังนี้ สามารถใชนมวัวเปนอาหารเสริมแทนนมแมได ดังนั้นนมโคหรือ นมวัวที่ผานกระบวนการพาสเจอรไรซ (Pasteurized fresh นมวัวถือวาเปนแหลงโปรตีนที่สําคัญและมีคุณภาพดีสําหรับเด็ก Milk) คือการนําน้านมดิบ ผานกรรมวิธฆาเชือโรคดวยความรอน ํ ี ้ และผูใหญ ในปจจุบันถือวาเปนแหลงอาหารสําคัญของวิตามิน ปานกลาง โดยใชเวลาไมนานนัก จึงทําใหคุณคาอาหารในนม และแรธาตุ โดยเฉพาะแคลเซียม รวมทั้งมีปริมาณของวิตามิน สู ญ เสี ย น อ ย นมชนิ ด นี้ ต อ งเก็ บ ไว ที่ อุ ณ หภู มิ ต่ํ า กว า 8 ชนิ ด ต า งๆ โดยเฉพาะวิ ต ามิ น บี และแร ธ าตุ ที่ สํ า คั ญ อื่ น ๆ องศาเซลเซียส และสามารถเก็บได 3 - 7 วัน แตกฎหมายกําหนด ค อ นข า งสู ง เช น ปริ ม าณแคลเซี ย ม โดยเฉพาะสั ด ส ว นของ ระยะเวลาที่ จํ า หน า ยต อ งไม เ กิ น 3 วั น นั บ จากวั น ที่ บ รรจุ ใ น ฟอสฟอรั ส และฟอสฟอรั ส ในนมมี อั ต ราส ว นที่ ส มดุ ล ภาชนะบรรจุเรามักจะพบนมประเภทนี้อยูในตูเย็นขนาดใหญ และมีปริมาณสูง จึงมีประโยชนอยางยิ่งในการเสริมสรางกระดูก ตามหางสรรพสินคา หรือตูเย็นที่มีตูกระจกใสตามรานคาเล็ก ๆ และฟน นอกจากนี้นมยังเปนอาหารที่ยอยไดเกือบสมบูรณ ใกลบาน และรางกายสามารถดูดซึมไดดี ในอดีตที่ผานมาประชาชนจะ นมวัวทีผานกระบวนการสเตอริไรส (Sterilized fresh Milk) ่ บริโภคนมในรูปของนมวัวสด แตตอมาไดมีการพัฒนาในการ คือการนําน้ํานมดิบผานกรรมวิธีการฆาเชื้อจุลินทรียที่อยูในนม
42
ภาคผนวก
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
โดยใช ค วามร อ นสู ง นมชนิ ด นี้ มั ก บรรจุ อยูในกระปองโลหะ ทีปดฝาสนิทเก็บไวได ่ นาน 3 เดือน สีและกลินของนมสดชนิดนี้ ่ จะเปลี่ ย นแปลงไป โดยมี ก ลิ่ น คล า ย นมตม สวนคุณคาทางโภชนาการจะดอย กวานมสดพาสเจอรไรซ โดยแบงเปน 3 ประเภท 1. นมสดพรอมดื่ม 2. นมขนไมหวาน 3. นมขนหวาน นมสดพรอมดื่ม คือ นมสดธรรมชาติ ที่บรรจุกระปอง นมขนไมหวาน มีกระบวนการผลิตโดยใชความรอน เพือระเหยน้าออกจากนมสดธรรมดา เพือ ่ ํ ่ ใหมีความเขมขนเพิ่มขึ้น และเมื่อนําไป บริโภคในรูปของน้ํานมสด จะตองเติมน้ํา ไปในอัตราสวน 1 : 1 จึงจะไดความเขมขน เทากับนมสด นมขนคืนรูปไมหวาน ในปจจุบนมีการนํานมผงขาดมันเนยมา ั ละลายน้ําในอัตราสวนที่นอยกวาปริมาณ น้ําที่มีในนมสดธรรมดาครึ่งหนึ่ง บางยี่หอ ก็เติมไขมันเนยเปนแหลงไขมัน จึงเรียก นมชนิดนี้วา นมขนคืนรูปไมหวาน สวนบางยีหอทีมการเติมน้ามันพืชหรือ ่ ่ ี ํ น้ํามันปาลมลงไปแทนในไขมัน จึงเรียก
นมชนิ ด นี้ ว า นมข น แปลงไขมั น ชนิ ด ไมหวาน นมขนไมหวานทัง 2 ชนิดนีเมือเจือน้า ้ ้ ่ ํ ลงไปประมาณ 1 เท า แล ว จะมี คุ ณ ค า โปรตีน และใหพลังงานใกลเคียงกับนม ธรรมดา แตนมขนแปลงไขมันที่ใชน้ํามัน ปาล ม จะมี ป ริ ม าณกรดไขมั น ที่ จํ า เป น ต่ํากวา จึงไมควรนําไปใชเลี้ยงทารก หรือ เด็กอายุตากวา 2 ป ดังทีเ่ ราจะสังเกตเห็น ่ํ ขอความดังกลาวไดที่ขางกระปอง นมขนหวาน มีกระบวนการผลิตคลายนมขนไมหวาน แตมการเติมน้าตาลลงไปประมาณรอยละ ี ํ 45 ลงไปในกระปองดวย จึงมีการผสมน้ํา ในปริมาณมากกอนบริโภค เนื่องจากนม ชนิดนี้มีรสหวานจัด จึงทําใหคุณคาของ นมขนหวานนี้ต่ํากวาน้ํานมสดอยางมาก จึงไมเหมาะใชในการเลี้ยงทารก ผลิตภัณฑนมสดยูเอชที (Ultra High Temparature) หรือ UHT Milk เป น น้ํ า นมสด ที่ ผ า นกระบวนการ ฆาเชือจุลนทรีย โดยการใชความรอนทีสง ้ ิ ่ ู มาก แตใชเวลาสั้น จึงทําใหน้ํานมยังมี กลิ่นและรสที่ดี ไมมีกลิ่นนมตม บรรจุอยู ในกล อ ง ยู เ อชที เก็ บ ไว ที่ อุ ณ หภู มิ ห อ ง ได น าน 6 เดื อ น วั ส ดุ ที่ ใ ช บ รรจุ มี ค วาม คงทน น้ําหนักเบา สะดวกแกการขนสง
แต ค า ใช จ า ยในการผลิ ต สู ง จึ ง ทํ า ให มี ราคาแพงกวานมสดพาสเจอไรส ประเภทของนมแบงตามปริมาณไขมัน ไดแก นมสดธรรมดา (Whole Milk, full cream milk) ตามพระราชบัญญัติอาหารป พ.ศ. 2522 ไดกาหนดใหนมประเภทนีมปริมาณ ํ ้ ี มันเนยไมต่ํากวารอยละ 3.2 ของน้ําหนัก แตในทองตลาดยังนิยมปรับมันเนยใหอยู ในรอยละ 3.3 - 3.4 กรัม นมสดพรองมันเนย (Low - fat Milk) ตามพระราชบัญญัติอาหารป 2522 ไดกาหนดใหนมประเภทนีมปริมาณมันเนย ํ ้ ี ไมต่ํากวารอยละ 0.1 ของน้ําหนักนมสด ชนิดนี้มักมีรสชาติไมอรอยเหมือนนมสด ประเภทแรก นมสดขาดมันเนย (skimmed MilK) ตามพระราชบัญญัติอาหารป 2522 ไดกาหนดใหนมประเภทนีมปริมาณมันเนย ํ ้ ี ไมเกินกวารอยละ 0.1 ของน้าหนัก นมสด ํ ชนิ ด นี้ มี ร สจื ด ไม มี ค วามมั น อร อ ย ใน ปจจุบันนี้เราเริ่มที่จะไดพบนมผลิตภัณฑ ประเภทนี้แลวในรูปของนมสดพรอมดื่ม ที่ จํ า หน า ยในตู แ ช ทั้ ง ประเภทนมสด พาสเจอไรสและนมกลอง UHT และมัก
43
จะเขียนขางกลองหรือขวดวาไขมัน 0% ประเภทของนมในบรรจุ ภั ณ ฑ ต า ง ๆ นี้ โ ดยเฉพาะนม ประเภทพาสเจอรไรซ และนมประเภทยูเอชทีนจะระบุชนิดของนม ี้ โดยใชสีกลองหรือภาชนะบรรจุเปนตัวบงชี้บอกชนิดของนม เชน สีน้ําเงินหรือสีแสด หมายถึง น้ํานมสดธรรมดา สี ฟ า หมายถึง น้ํานมสดพรองมันเนย สีเขียว หมายถึง นมสดรสหวาน สีน้ําตาล หมายถึง รสช็อคโกแลต สีชมพู หมายถึง รสสตอเบอรี่ ซึงสวนใหญ ่ จะมีนมสดอยูประมาณรอยละ 95 สวนที่เหลือมีการเติมน้ําตาล, กลิ่น, สี ลงไป นมเปรี้ยว นมเปรี้ยว (Cultured Milk) หมายถึงนมหรือผลิตภัณฑ ของนมที่ไดจากน้ํานมหมักดวยจุลินทรียไมทําใหเกิดโรคหรือ ไมใหเกิดพิษ อาจเติมวัตถุอื่นที่จําเปนตอกรรมวิธีการผลิตหรือ ปรุงแตงสี,กลิ่น, รส ดวยก็ได การทํานมเปรี้ยวอาจทําจากนม พรอมมันเนย ,นมพรองมันเนย ,นมขนไมหวาน ,นมผง หรือ อาจใชผสมกัน แตในการผลิตเพื่อเปนการคานิยมใชนมขน ขาดมั น เนยมากที่ สุ ด ส ว นเชื้ อ ที่ ใ ช ใ นการหมั ก คื อ แบคที เ รี ย กลุมสรางกรดแลกติค พวก streptococcus , และ lactobacillus นมเปรี้ยวแบงตามความคงตัวของผลิตภัณฑและกรรมวิธี การผลิตได 3 ชนิดดังนี้ คือ นมเปรียวธรรมดา [plain yogurt] ้ นมเปรียวผลไม [fruit yogurt] ้ นมเปรียวพรอมดืม [drinking yogurt] ้ ่
44
นมเปรี้ยว ธรรมดา ทําไดโดยนําน้านมมา homogenize เพือใหไดนมเปรียวทีมี ํ ่ ้ ่ เนื้อสัมผัสเนียน แลวจึงนําไปพาสเจอรไรซที่อุณหภูมิ 85- 95 องศาเซลเซียส นาน 30 นาที แลวทําใหเย็น แลวใสหัวเชื้อ คือ สเตรปโตคอคคัส หรือ แลกโตบาซิลลัส ลงไปหมักไวประมาณ 4-6 ชั่วโมง เพื่อใหเชื้อนี้มีความเจริญเติบโต ระหวางการหมัก ผลิตภัณฑจะมีความเปนกรด มากยิ่งขึ้น นมเปรี้ยวผลไม ก็คอนมเปรียวธรรมดาแตมการเติมผลไมหรือผลไมเชือมลงไป ื ้ ี ่ รอยละ 14-15 ลงไปในนมเปรี้ยวธรรมดาหลังจากทําใหเย็นแลว 12 ชัวโมง นมเปรียวนีเก็บไวไดนานเพียง 2 สัปดาห ทีอณหภูมิ 4 ่ ้ ้ ุ่ องศาเซลเซียส หลังจากนั้นแลวความเปนกรดจะมีมากขึ้นจน ทําใหนมเปรี้ยวเกิดการแยกชิ้น ซึ่งเปนลักษณะที่ไมเหมาะของ นมเปรี้ยว นมเปรี้ยวพรอมดื่ม มีลกษณะขนกวานมสดเล็กนอยทําใหสามารถดืมไดกรรมวิธี ั ่ ผลิตคลายนมเปรี้ยวธรรมดา เมื่อบมไดกรดตามตองการแลว จึงนํามาผสมกับน้ําผลไมหรือน้ําเชื่อม แลวนําไป homogenize ใหเปนเนือเดียวกัน มี 3 ประเภท คือ ้ 1. นมเปรี้ยวพรอมดื่ม ประเภทเชื้อที่มีชีวิตอยูบรรจุขวด เก็บได 2-3 สัปดาห 2. นมเปรี้ยวพรอมดื่มผานการพาสเจอรไรส 3. นมเปรี้ ย วพร อ มดื่ ม ผ า นกระบวนการ ยู เฮช ที บรรจุกลองกระดาษ เก็บไวไดนาน 6 เดือน โดยไมตอง แชตเย็น แตมประโยชนเชนเดียวกับนมเปรียวทีผานการ ู ี ้ ่ พาสเจอรไรส
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ดั ง นั้ น นมเปรี้ ย วจึ ง จํ า เป น ผลิ ต ภั ณ ฑ ที่ ดี ม ากในบรรดาผลิ ต ภั ณ ฑ น มทั้ ง หลาย เพราะเปนผลิตภัณฑที่เกิดการยอยสลายของจุลินทรีย โดยเปลี่ยนน้ําตาลในน้ํานม ใหเปนกรด และทําใหโปรตีนตกตะกอน ทั้งสองปฏิกิริยานี้มีสวนชวยมนุษยในการ ยอยสลาย ทําใหใชประโยชนจากไขมันโปรตีนไดงายขึ้น โดยเฉพาะผูสูงอายุมักมี ประสิทธิภาพการยอยไมดี การบริโภคนมเปรี้ยวจึงทําใหรางกายไดรับสารอาหาร ที่มีประโยชนที่ยอยสลายมาแลวครั้งหนึ่ง
45
การสํารวจนมผง
46
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
การสํารวจนมผงสําหรับเด็กในทองตลาด ป พ.ศ.2547-2548
สุรางค เชษฐพฤนท* เพือเปนการติดตามสถานการณผลิตภัณฑนมผงสําหรับทารก ่ และเด็ก จึงไดมการสํารวจนมผงทีมขายในทองตลาด เพือจะได ี ่ ี ่ ทราบถึงการเปลี่ยนแปลงของสวนประกอบตาง ๆ ที่เปนน้ําตาล ของนมผง และสัดสวนของนมจืดและนมรสหวานของนมผง ประเภทตางๆ ที่มีในทองตลาด ซึ่งจะเปนสวนหนึ่ง ในการที่จะ สรางสิ่งแวดลอมที่เอื้อตอการลดการบริโภคหวานของเด็กและ เยาวชนในอนาคต
วิธีการ
เก็บขอมูลโดยอานฉลากขางกลองผลิตภัณฑนมผงทุกยี่หอ ที่มีจําหนายในหางสรรพสินคาขนาดใหญ และบันทึกเฉพาะ สวนประกอบของนมผงที่เปนน้ําตาล และสารใหความหวาน ตางๆ การวิเคราะหจะแบงนมเปนประเภทใหญๆ ตามระยะ ตางๆ ของวัยทารกและเด็ก เปน 3 ประเภท คือ 1. นมดัดแปลงสําหรับทารก (Infant formula) หมายความ ว า นมดั ด แปลงที่ มี จุ ด มุ ง หมายใช เ ลี้ ย งทารกตั้ ง แต แรกเกิดจนถึง 12 เดือนแทนหรือทดแทนนมแม เปนนม ดัดแปลงที่มีสารอาหารตางๆ ใกลเคียงนมแมมากที่สุด โดยทัวไปสูตรนีจะใหโปรตีนอยูระหวาง 1.5 -1.8 กรัม/ ่ ้ นม 100 มล. คารโบไฮเดรต สวนใหญเปนน้ําตาล แลคโตส ซึ่งเปนน้ําตาลธรรมชาติในนม
2. นมดั ด แปลงสู ต รต อ เนื่ อ งสํ า หรั บ ทารกและเด็ ก เล็ ก (Follow-up formula) หมายความวานมดัดแปลงที่มี จุดมุงหมายใชเลี้ยงทารกที่มีอายุ 6 เดือนถึง 12 เดือน หรือเด็กทีมอายุตงแต 1 ปถง 3 ป ผลิตภัณฑทพบตาม ่ ี ั้ ึ ี่ ทองตลาดมักระบุวาอาหารเสริมชนิดครบถวนสําหรับเด็ก ปริมาณโปรตีนในสูตรนีจะอยูระหวาง 2.5 - 3.3 กรัม/ ้ นม 100 มล. สวนคารโบไฮเดรตจะเปนน้าตาลแลคโตส ํ และเสริมพวกมอลโตเด็กซตริน คอรนไซรับ และโอลิโก แซคคาไรด ซึ่งเปนคารโบไฮเดรตที่มิใชน้ําตาลแตมี ความหวานเทียบเทาหรือนอยกวาน้ําตาลแลคโตส 3. นมผงชนิดละลายน้ําทันที หรือ นมผงครบสวน (Powdered whole milk) เปนนมสดทีทาใหนาระเหยออก ่ ํ ้ํ ดวยวิธีตางๆ จนเปนผงและมีความชื้นไมเกินรอยละ 5 เปนสูตรทีมโปรตีนสูงขึน คือมากกวา 3.3 กรัม/นม 100 ่ ี ้ กรัม มีการเติมซูโครส(น้าตาลทราย) น้าผึง กลูโคส ํ ํ ้ วิตามินและแรธาตุตางๆ เพื่อเปนจุดขายของผลิตภัณฑ
ผลการสํารวจ
ใน ป พ.ศ.2547 เก็บขอมูลโดยการสํารวจฉลากที่แสดง สวนประกอบทีเ่ ปนน้าตาลของนมผงในหางสรรพสินคาขนาดใหญ ํ จํานวน 33 ตัวอยาง และในป พ.ศ. 2548 จํานวน 67 ตัวอยาง โดยแยกประเภทของนมผงแตละป ดังนี้ พ.ศ.2547 ตัวอยางที่เก็บขอมูลมีทั้งหมดมี 33 ตัวอยาง แบงเปน 3 ประเภท ไดแก 1. นมดั ด แปลงสํ า หรั บ ทารกแรกเกิ ด -1 ป มี จํ า นวน 4 ตัวอยาง นมกลุมนีตามกฎหมายจะไมอนุญาตใหมการ ้ ี
47
เติมน้ําตาล ยกเวนน้ําตาลที่มีในนมตามธรรมชาติ จากขอมูลพบวานมกลุมนี้ มีน้ําตาลแลคโตส ปริมาณตั้งแต 2.23 - 45.1 % โดยอะแลคตา เอ็นเอฟ มีน้ําตาลแลคโตสสูงสุด และมี 3 ตัวอยาง ที่มีน้ําตาลแลคโตส เกิน 8 % (ตาราง 1 ) 2. นมดัดแปลงสูตรตอเนือง (6 เดือน - 3 ป ) มีทงหมด 10 ตัวอยาง เปนนมจืด 7 ่ ั้ ตัวอยาง นมรสหวาน 3 ตัวอยาง คิดเปนสัดสวน นมจืด : นมรสหวาน เทากับ 2.3 : 1 (ตาราง 2-3) นมจืด ทุกตัวอยางมีน้ําตาลแลคโตสทั้งหมดในปริมาณ ตั้งแต 7.52 - 33.35 % นมผงแนนมีน้ําตาลแลคโตสสูงสุด เปนที่นาสังเกตวา มีนมจืดจํานวน 6 จาก 7 ตัวอยาง ทีมนาตาลแลคโตสมากกวา 8 % มี3 ตัวอยาง ่ ี ้ํ ที่มีคอรนไซรับโซลิคและโอลิโกแซคคาไรด ปริมาณตั้งแต 0.55 - 25.83 % โดยนมอะแลคตา เอนเอฟ มีคอรนไซรับโซลิคสูงสุด สวนนมรสหวาน มี 3 ตัวอยาง ทุกตัวอยางมีนาตาลแลคโตส ปริมาณระหวาง 0.71 - 26.5 % แตละ ้ํ ตัวอยางมีนาตาลซูโครส น้าผึง น้าตาลกลูโคส ในปริมาณ 11.4 , 0.54 , 6.8 % ้ํ ํ ้ ํ 3. นมผงชนิดละลายน้าทันที มีจานวน 19 ตัวอยาง เปนนมจืด 7 ตัวอยาง ํ ํ นมรสหวาน 12 ตัวอยาง คิดเปนสัดสวน นมจืด : นมรสหวานเทากับ 1 : 1.7 ในกลุมนมรสจืด 7 ตัวอยาง มี 2 ตัวอยางระบุน้ําตาลแลคโตส ปริมาณ 4.84 และ 5.1 % มี 3 ตัวอยาง ระบุเพียงแตวาเปนนมโคสด 100 % และ 3 ตั ว อย า ง มี ค อร น ไซรั ป โซลิ ค มอลโตเด็ ก ซ ต ริ น และโอลิ โ กแซคคาไรด ปริมาณตังแต 14.3 - 28 % พบวา เอนฟาโกร รสจืด มี คอรนไซรัปโซลิค ้ มอลโตเด็กซตริน และโอลิโกแซคคาไรดสูงสุด (ตาราง 4) สวนนมรสหวาน ที่ สํ า รวจพบมี 12 ตั ว อย า ง มี น้ํ า ตาลซู โ ครสอย า งเดี ย ว 7 ตั ว อย า ง ปริมาณตั้งแต 9.8 - 18 % พบวานมดูมิลค ชนิดปรุงแตงรสหวาน มีน้ําตาล ซูโครสสูงสุด และพบชนิดที่มีน้ําตาลซูโครสและน้ําผึ้งรวมกันเกือบ 20 % จํานวน 3 ตัวอยาง (ตาราง 5)
48
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
พ.ศ.2548 นมผงทีสารวจทังหมดมีจานวน 67 ตัวอยาง แบงเปน ่ ํ ้ ํ 1. นมผงดัดแปลงสําหรับทารกแรกเกิด -1 ป มี 14 ตัวอยาง โดยเป น นมที่ ไ ม เ ติ ม น้ํ า ตาลทั้ ง หมด พบว า มี น้ํ า ตาล แลคโตสตามธรรมชาติ ปริมาณตั้งแต 2.23 - 45.1 % โดยมีนมอะแลคตา เอ็นเอฟ มีน้ําตาลแลคโตสสูงสุด และมี 11 ตัวอยาง ทีมนาตาลแลคโตส เกิน 8 % ยกเวน ่ ี ้ํ แนนเปนนมสําหรับทารกระบบยอยแลคโตสผิดปกติมี มอลโตเด็กซตริน 55.5 % ( ตาราง 6 ) 2. นมผงดัดแปลงสูตรตอเนืองสําหรับเด็ก อายุ 6 เดือน - 3 ่ ป มี 14 ตัวอยาง โดยเปนนมจืด 11 ตัวอยาง นมรส หวาน 3 ตัวอยาง คิดเปนสัดสวน นมจืด : นมหวาน เทากับ 3.7 : 1 ทุกตัวอยางจะมีนาตาลแลคโตส ปริมาณ ้ํ ตังแต 0.71 - 34.41 % และมี 10 ตัวอยาง ทีมนาตาล ้ ่ ี ้ํ แลคโตส เกิน 8 % มีน้ําตาลซูโครส 2 ตัวอยาง คือ มิชชั่น จี-พลัส และซิมิแลค เกน แอดวานซ ปริมาณ ระหวาง 5.03 และ 10.00 % ตามลําดับ มีนาตาลกลูโคส ้ํ 6.8 % คือ เมจิ (เอฟ-ยู) และนมอะแลคตา เอ็นเอฟ มีคอรนไซรัปโซลิคสูงสุด คือ 25.83 % (ตาราง 7) 3. นมผงชนิดละลายน้ําทันที หรือนมผงครบสวน มี 39 ตั ว อย า ง เป น นมจื ด 13 ตั ว อย า ง นมรสหวาน 26 ตัวอยาง คิดเปนสัดสวน นมจืด : นมรสหวาน เทากับ 1 : 2 ในกลุมนมจืด ทุกตัวอยางมีนาตาลแลคโตส ปริมาณ ้ํ ตั้งแต 0.2-17.7 % นมดูเม็กซ Hi-Q 3 พลัส รสจืด สูตรใยอาหาร 2% มีน้ําตาลแลคโตสสูงสุด มีนมที่เติม คอรนไซรัปโซลิค และโอลิโกแซคคาไรดรวมกันเกือบ 30 % จํานวน 2 ตัวอยาง ไดแก เอนฟาคิด รสจืด และ
49
เอนฟาโปร รสจืด (ตาราง 8) ในกลุมนมรสหวาน มีน้ําตาลซูโครสอยางเดียว 12 ตัวอยาง ปริมาณตังแต 10 - 18 % นมดูเม็กซ ดูมลค มีนาตาลซูโครสสูงสุด ้ ิ ้ํ นมทีมนาตาลซูโครสและน้าผึงรวมกัน มีจานวน 12 ตัวอยาง ปริมาณระหวาง ่ ี ้ํ ํ ้ ํ 10.6 - 21.98 % นมดูเม็กซ ดูโกร 1 พลัส รสน้ําผึ้งสูตรแครอทสกัด 0.5 % ใยอาหาร 2 % มีน้ําตาลซูโครสและน้ําผึ้งรวมกันสูงสุด และมี 9 ตัวอยาง ที่มีน้ําตาลซูโครสและน้ําผึ้งรวมกันเกิน 20 % (ตาราง 9) เนื่องจากเครือขายเด็กไทยไมกินหวาน และกรมอนามัยไดผลักดันใหมีการแกไข ประกาศกระทรวงสาธารณสุข ฉบับที156 (พ.ศ.2537) โดยออกเปนประกาศกระทรวง ่ สาธารณสุข ฉบับที่ 286 ( พ.ศ.2547) เพื่อไมใหมีการเติม น้ําตาล น้ําผึ้ง หรือวัตถุ ที่ใหความหวานอื่นใด ยกเวนการเติมน้ําตาลแลคโตสหรือคารโบไฮเดรตอื่น ที่มิใช น้ํ า ตาลที่ มี ค วามหวานเที ย บเท า หรื อ น อ ยกว า น้ํ า ตาลแลคโตส ในนมสู ต รต อ เนื่ อ ง สําหรับเด็กอายุ 6 เดือน -3 ป การแกไขประกาศกระทรวงสาธารณสุขดังกลาว จะมีผล ใหนมผงสูตรตอเนื่องที่จําหนายในทองตลาด ตองปฏิบัติตามประกาศดังกลาวตั้งแต วันที่ 1 เมษายน 2549 เปนตนไป ดังนัน จึงไดมการสํารวจนมผงสําหรับเด็กสูตรตอเนือง ้ ี ่ สําหรับเด็กอายุ 6 เดือน - 3 ป ในวันที่ 25-26 มิถนายน พ.ศ.2549 เฉพาะนมผง ุ ดัดแปลงสูตรตอเนือง จํานวน 10 ตัวอยาง พบวาทุกตัวอยางมีขอความระบุ " ไมควร ่ เติมน้าตาล น้าผึง หรือวัสดุใหความหวานใดๆ อีก เพราะอาจจะทําใหทารกและเด็กเล็ก ํ ํ ้ ฟนผุและเปนโรคอวนได " และเปนนมจืดทุกตัวอยาง และมี 8 ตัวอยางที่มีน้ําตาล แลคโตสเกิน 8 % (ตาราง 10) สําหรับนมผงชนิดละลายน้ําทันที หรือนมผงครบสวน ยังคงเปนนมผงที่สามารถ คําขอบคุณ เติมน้ําตาลได เนื่องจากกฎหมายที่เกี่ยวของกับผลิตภัณฑกลุมนี้ ไมไดมีการระบุหาม ขอขอบคุณ เติมน้ําตาล จึงเปนความเสี่ยงทางหนึ่ง สําหรับเด็กและผูปกครอง หากมิไดเอาใจใส ทพญ.จันทนา อึงชูศกดิ์ และ ้ ั ในการอานฉลากและขาดความรูในการเลือกผลิตภัณฑ อยางไรก็ตาม แมจะมีการ นพ.สุริยเดว ทริปาตี ปรับปรุงระเบียบกฎหมายและมีคําเตือนแลว ยังจําเปนตองมีการรณรงคใหความรู ที่ใหคําปรึกษา อยูเปนระยะๆ เพื่อย้ําเตือนใหผูปกครองเห็นความสําคัญของซื้อหานมชนิดไมเติม และแนะนําในการเก็บขอมูล น้ําตาลมาใหเด็กบริโภค และเขียนรายงานในครั้งนี้
50
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
51
รายละเอียดสวนประกอบ นม น้า ํ และอาหารเสริมสําหรับเด็ก
52
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
สวนประกอบของนมและผลิตภัณฑของนม (Milk and Product)
ลําดับ รายการ ดูเม็กส ไฮคิว 1 พลัส จืด ไมเติมน้าตาล ํ ดูเม็กส ดูฏกรพลัส รสจืด ไมเติมน้าตาล ํ ดูเม็กส ดุโกรพลัส รสจืด ไมเติมน้าตาล ํ เอนฟาคิด รสจืดผสมน้ามันสกัดจากสาหรายทะเล ํ นมอะแลคตา NF ชนิดจืด ดูเม็กส ดูโกร 3 พลัส รสจืด อะแลคตา NF รสจืด นมหมี advance รสจืด 3 plus นมดูเม็กส ดูโกร 3 plus รสจืด นมตราหมี Advance 1 plus รสจืด หนองโพ รสจืด คันทรีเฟรช รสจืด เมจิ รสจืด เมจิ Low fat นมจิตรลดา รสจืด คันทรี Low fat โฟรโมสต ขาดมันเนย 0% Low fat คันทรีเฟรช รสจืด ปริมาณ cc. 180 180 180 180 180 180 180 180 180 180 200 200 200 250 200 250 250 250 ไมมสวนประกอบของน้าตาล ี ํ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “
1. นมรสจืด
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18.
53
ลําดับ 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34.
รายการ โฟรโมสต รสจืด โฟรโมสต Low fat โฟรโมสต รสจืด โฟรโมสต พรองมันเนย นมไทยเดนมารค รสจืด หนองโพ Low fat โฟรโมสต Calcimex แอนมัม อี เอฟ จี พรองมันเนย รสจืด เมจิ พาสเจอรไรซ ขาดมันเนย โฟรโมสต พรองมันเนย Calcimex นมพาสเจอรไรซเทสโก รสจืด นมพรองมันเนยเทสโก นมเมจิ รสจืด นมเมจิ ขาดมันเนย พาสเจอรไรซ นมแพะ ศิรชย ิั รายการ ดูเม็กสไฮคิว 1 พลัส รสน้าผึง ํ ้ ดูเม็กส ดูโกร 1 พลัส รสน้าผึง ํ ้ ดูเม็กส วันพลัส นมปรุงแตง กลินวนิลา ่
ปริมาณ cc. 750 250 250 750 200 180 220 220 200 450 450 400 400 450 450 190 ปริมาณ cc. 180 180 180
ไมมสวนประกอบของน้าตาล ี ํ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ “ ขาดมันเนย 100% ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 2.025 2.025 1.125
2. นมรสหวาน
ลําดับ 1. 2. 3. 54
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ลําดับ 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24.
รายการ ดูเม็กส ดูโกร 1 พลัส กลินวนิลา180 ่ ดูเม็กส รสน้าผึง ดูโกร 3 พลัส รสน้าผึง ํ ้ ํ ้ นมหมี ผสมน้าผึง ํ ้ นมหมี advance รสน้าผึง 6 plus ํ ้ ดูเม็กส ไฮคิว 3 พลัส รสน้าผึงผสมวนิลา ํ ้ ดูเม็กส ไฮคิว 1 พลัส รสน้าผึง ผสมน้ามันปลาใยอาหาร ํ ้ ํ นมอะแล็คตา NF รสน้าผึง ํ ้ นมหมี advance รสน้าผึง 3 plus ํ ้ อะแลคตา NF รสหวาน ดูเม็กส ดูโกร 3 พลัส กลินวนิลา ่ นมหมี Advance 1 plus รสนผึง ้ หนองโพ รสหวาน คันทรีเฟรช รสหวาน เมจิ รสหวาน โฟรโมสต รสหวาน เมจิ รสหวาน หนองโพ รสหวาน คันทรีเฟรช รสหวาน โฟรโมสต รสวนิลา โฟรโมสต รสชาเขียว โฟรโมสต รสหวาน
ปริมาณ cc. 1.125 180 220 200 180 180 180 180 180 180 180 200 200 200 200 250 250 250 250 250 250
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 2.025 3.135 2.5 2.025 1.8 2.10 2.295 1.53 1.125 2.295 2 1.5 1.5 1.5 1.875 2.5 1.875 2.25 2.25 1.875
55
ลําดับ 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34. 35. 36. 37. 38. 39. 40. 41. 42. 43. 44. 45.
รายการ หนองโพ รสกาแฟ ไทยเดนมารค รสหวาน หนองโพ รสชาเขียว เมจิ พรองมันเนย รสชาเขียว Calimex ชาเขียว พรองมันเนย Calimex พรองมันเนย รสหวาน โอวัลติน รสมอลต กลิน ราสเบอรี่ ่ โอวัลติน รสมอลต กลินวนิลา สมูตตี้ ่ นมหมี advance รสชอคโกแลต 6 plus ดูเม็กส ดูโกร รสชอคโกแลต หนองโพ รสชอคโกแลต คันทรีเฟรช รสชอคโกแลต เมจิ รสชอคโกแลต โฟรโมสต รสชอคโกแลต เมจิ รสชอคโกแลต หนองโพ รสชอคโกแลต คันทรีเฟรช รสโกโก โฟรโมสต รสชอคโกแลต หนองโพ Low fat วนิลามอลล Calcimex รสชอคโกแลต พรองมันเนย เมจิโอ รสชอคโกแลตมอลต
ปริมาณ cc. 250 200 180 180 220 220 225 225 200 180 200 200 200 200 250 250 250 250 180 220 200
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 3.31 1.5 1.71 1.26 1.65 1.65 1.85 1.3 8.4 (นมผงขาดมันเนย) 3 3.5 2.5
56
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ลําดับ 46. 47. 48. 49. 50. 51. 52. 53. 54. 55. 56. 57. 58. 59. 60. 61. 62. 63. 64. 65. 66.
รายการ ไมโล เนสทเล ไมโล เนมทเล เมจิ รสหวาน โอวัลติน โฟรโมสต รสชอคโกแลต นมปรุงแตง กลินสตอเบอรี่ เทสโก ่ นมปรุงแตงเทสโก รสหวาน นมเทสโก รสชอคโกแลต นมเมจิ รสหวาน นมเมจิ รสโกโก นมเมจิ รสสตอเบอรี่ นมเมจิ รสกาแฟ นมเมจิโอ รสชอค-มอลต นมเมจิ รสชาเขียว นมเมจิโอ รสชอค-มอลต โอวัลตินรสมอลต กลินทุตตี้ ฟรุตตี้ ่ โอวัลติน รสมอลต กลินวนิลาสมูตตี้ ่ โอวัลติน รสมอลต กลินสวีทเบอรี่ ่ นมปรุงแตงดัชมิลค กลินสตอเบอรี่ ่ นมปรุงแตงดัชมิลค รสชอคกาแฟ นมปรุงแตงโฟรโมสต กลินสตอเบอรี่ ่
ปริมาณ cc. 450 450 200 450 450 400 400 400 450 450 450 450 450 450 450 225 225 225 220 220 220
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 8.77 8.77 2.3 5.625 4.73 4 4 5 5.175 5.4 5.51 5.62 5.62 4.106 7.87 1.85 1.68 1.85 1.95 2
57
ลําดับ 67. 68. 69. 70. 71.
รายการ นมเมจิกลินสตอเบอรี่ ่ นมแพะ รสน้าผึง ํ ้ นมแพะ รสชอคโกแลต นมแพะ รสสตอเบอรี่ นมแพะ รสสม นมเปรียว พรอมดืม UHT ดัชมิลคพลัส รสบลูเบอรี่ ้ ่ (สูตรน้าตาลนอย) ํ นมเปรียว พรอมดืม UHT ดัชมิลคพลัส รสไวลตเบอรี่ ้ ่ (สูตรน้าตาลนอย) ํ นมเปรียวพรอมดืม UHT ดัชมิลค รสผลไมรวม ้ ่ นมเปรียวพรอมดืม UHT ดัชมิลค รสสม ้ ่ นมเปรียวพรอมดืม UHT ดัชมิลค รสสรอเบอรี่ ้ ่ นมเปรียวพรอมดืม UHT ดัชมิลค รสบลูเบอรี่ ้ ่ นมเปรียวพรอมดืม UHT ดัชมิลค ้ ่ นมเปรียวดัชมิลค รสผัผลไมรวม (สูตรน้าตาลนอย) ้ ํ นมเปรียวพรอมดืมดัชมิลค รสธรรมชาติ ้ ่ นมเปรียวพรอมดืมดัชมิลค รสไวลตเบอรี่ ้ ่ เมจิ นมเปรียวพรอมดืม รสผลไมรวม ้ ่ เมจิ นมเปรียวพรอมดืม รสสม 110 ้ ่ เมจิ นมเปยวพรอมดืม รสสตรอเบอรี่ ่
ปริมาณ cc. 220 190 190 108 108 110 110 110 110 110 110 110 180 180 180 110 1.37 110
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 3.325 4.27 3.24 3.24 1.37 1.37 1.32 1.37 2.2 2.2 2.2 2.25 2.25 2.25 1.37 1.37
3. นมเปรียว ้
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13.
58
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ลําดับ 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31. 32. 33. 34.
รายการ เมจิ นมเปรียวพรอมดืม รสมิกซเบอรี่ ้ ่ โยเกริตพรอมดืมดังมิลล รสไวลดเบอรี่ ่ โยเกริตพรอมดืมดัชมิลค รสสม ่ โยเกริตพรอมดืมดัลมิลล รสผลไมรวม ่ นมเปรียว แอนมัม รสสม ้ นมเปรียว แอนลีน ้ ยาคูลท นมเปรียวบีทาเกน สูตรพรองมันเนย ้ นมเปรียว บีทาเกน สูตรพรองมันเนย ้ นมเปรียว บีทาเกน รสบลูเบอรี่ ้ ดัชมิลคโบเกริตพรอมดืม รสสม ่ ดัชมิลค โยเกริตพรอมดืม รสผลไมรวม ่ ดัชมิลค โยเกริตพรอมดืม รสสตอเบอรี่ ่ ดัชมิลคโยเกริตพรอมดืม รสบลูเบอรี่ ่ โยเกริต นมแพะ พรอมดืม ่ นมเปรียว เมจิ ไพเกน ้ นมเปรียว บีทาเกน สูตรนมพรองมันเนย ้ นมเปรียว บีทาเกน รสนมสด ้ นมเปรียว บีทาเกน รสสม ้ นมเปรียว เมจิ ไพเกน ้ นมเปรียว เมจิ ไขมันต่า รสผลไมรวม ้ ํ
ปริมาณ cc. 110 110 110 180 180 80 120 120 120 120 120 120 120 108 450 450 450 450 450
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 1.37 1.37 2.2 2.25 2.25 3.6 4.5 3.45 1.8 2.4 2.4 2.4 2.4 3.24 14.63 12.95 12.93 7.81 9
59
ลําดับ 35. 36. -- 37. 38. 39. 40. 41. 42. 43. 44. 45. 46. 47. 48. 49. 50. 51. 52. 53. 54. 55.
รายการ นมเปรียวดัชมิลล รสสม ้ นมเปรียวเมจิ รสสตอเบอรี่ ้ นมเปรียวเมจิ รสสม ้ นมเปรียวดัชมิลล รสสตอเบอรี่ ้ นมเปรียวดัชมิลค บลูเบอรี่ ้ นมเปรียวดัชมิลค รสสับปะรด ้ นมเปรียว เมจิ รสผักผลไมผสม ้ นมเปรียว ดัชมิลค light รสผักผลไมรวม ้ นมเปรียว Ivy รสสม ้ นมเปรียว Ivy Hi-Calcium รสธรรมชาติ ้ นมเปรียว Ivy รส Mixed fruit ้ นมเปรียว Ivy รสสตอเบอรี่ ้ นมเปรียว Ivy รสบลูเบอรี่ ้ นมเปรียวพรอมดืมคันทรีเฟรชรสแพชชันฟรุตผสมนอยหนา ้ ่ ่ นมเปรียวคันทรีเฟรช รสสตอเบอรี่ ้ นมเปรียวพรอมดืม คันทรีเฟรช รสผลไมรวม ้ ่ นมเปรียวพรอมดืมคันทรีเฟรช รสสม ้ ่ นมเปรียวพรอมดืมคันทรีเฟรช รสผักผลไมรวม ้ ่ นมเปรียวพรอมดืมคันทรีเฟรช รสบลูเบอรี่ ้ ่ นมเปรียว สลิมหนองโพ รสสม ้ นมเปรียว สลิมหนองโพ รสมิกซเบอรี่ ้
ปริมาณ cc. 450 450 450 450 450 450 180 180 180 180 180 180 180 180 180 180 180 180 180 180 180
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 9 9 9 9 9 9 3.6 2.25 4.95 4.95 4.95 4.95 4.95 2.7 4.95 4.5 4.95 2.7 5.18 3.6 3.6
60
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ลําดับ 56. 57. 58. 59.
รายการ นมเปรียว สลิม รสผลไมรวม ้ นมเปรียว เมจิ รสสม ้ นมเปรียว เมจิ รสผลไมรวม 180 ้ นมเปรียว เมจิ รสสตอเบอรี่ 180 ้ นมถัวเหลือง UHT ผสมงาดํา Hi Calcium ดีนา ่ นมถัวเหลือง UHT ดีนา ่ 250 นมถัวเหลือง UHT ไวตามิลค 250 ่ นมถัวเหลือง ไวตามิลค สูตรเจ250 ่ นมถัวเหลือง แลคตาซอย ผสมชาเขียว ่ นมถัวเหลือง แลคตาซอย รสชอคโกแลต ่ นมถัวเหลือง แลคตาซอย Extra 300 ยูเอชที ่ นมถัวเหลือง ไวตามิลค แชมป รสชอคมอสต ่ นมถัวเหลือง Lactasoy ผสมชาเขียว ่ นมถัวเหลือง Lactasoy รสชอคโกแลต ่ นมถัวเหลือง Lactasoy Extra 300 ่ นมถัวเหลือง ไวตามิลค ชนิดขวด ่ นมถัวเหลือง Lactasoy ชนิดขวด ่ นมถัวเหลือง V Soy Hi Calcium (No Sugar) ่ นมถัวเหลือง V Soy Hi Calcium (Low Sugar) ่ นมถัวเหลือง ไวตามิลค (Low Sugar) ่ นมถัวเหลือง แลคตาซอย Soy Milk Light ่
ปริมาณ cc. 180 180 2.25 2.25 110 4.37 5 3.12 250 250 300 180 250 250 5.25 300 300 230 230 250 250
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 3.6 2.25
4. นมถัวเหลือง ่
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 1.37
4.68 4.68 5.25 3.15 4.68 4.68 6 5.25 ไมเติมน้าตาล ํ 2.09 2.81 2.81 61
5. เครื่องดื่มที่มีสูตรน้ําตาลนอย
ลําดับ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. รายการ นมเปรียวพรอมดืม UHT ดัชมิลคพลัส รสบลูเบอรี่ ้ ่ สูตรน้าตาลนอย ํ นมเปรียวพรอมดืม UHT ดัชมิลคพลัส รสไวดเบอรี่ ้ ่ (สูตรน้าตาลนอย) ํ นมเปรียว UHT ดัชมิลค รสผลไมรวม ้ (สูตรน้าตาลนอย) ํ นมเปรียว UHT ดชมิลค light รสธรรมชาติ ้ นมเปรียวพาสเจอรไรซ ดัชมิลค (สูตรน้าตาลนอย)รสสม ้ ํ นมเปรียวพาสเจอรไรซดชมิลค light รสธรรมชาติ ้ ั (สูตรน้าตาลนอย) ํ นมเปรียวพาสเจอรไรซดชมิลค light ้ ั สูตรน้าตาลนอย รสผลไมรวม ํ นมเปรียวพาสเจอรไรซ ดัชมิลค light สูตรน้าตาลนอย ้ ํ รสสตรอเบอรี่ นมถัวเหลือง V Soy Hi Calcium (no sugar) ่ นมถัวเหลือง V Soy Hi Calcium (Low Sugar) ่ ไวตามิลคนมถัวเหลือง Low Sugar ่ นมถัวเหลือง แลคตาซอย Soy milk light ่ เครืองดืมน้านมขาวโพด สูตรไมเติมน้าตาล ่ ่ ํ ํ ปริมาณ cc. 110 110 180 180 180 180 180 180 230 230 250 250 250 ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 1.37 1.37 2.25 2.25 2.25 2.25 2.25 2.25 2.09 2.81 2.81 -
62
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
6. ผลิตภัณฑโยเกิรต
ลําดับ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. รายการ โยเกริตพรอมดืมดัชชี่ รสธรรมชาติ ่ โยเกริตพรอมดืมดัชมิลค รสไวลดเบอรี่ ่ โยเกริตพรอมดืมดัชมิลค รสสม110 ่ โยเกริตพรอมดืมดัชมิลค รสผลไมรวม ่ โยเกริต Calcimex 0% Fat โยเกริต ดัชชี ผสมเมลอน โยเกริต ดัชชี ผสมแอปเปลเขียว โยเกริต ดัชชี่ ธัญญาหารถัวและเมล็ดบัว ่ โยเกริต ขาดมันเนย Calimex ผสมสตอเบอรี่ โยเกริตดชชี่ ผสมสตอเบอรี่ ั โยเกริตดชชีผสมวุนมะพราว ั โยเกริตดชชีรสสตอเบอรี่ ั ่ โยเกริตดชชี่ รสองุน ั โยเกริตดชชี่ รสเผือก ั โยเกริตดชชี่ ไปโอ Low fat ั โยเกริตดชชีไบโอ Low fat ผสมวานหางจระเข ั ่ โยเกริตไขมันต่า LCI Nestle รสแอปเปล ํ โยเกริตไขมันต่า LCI Nestle รส8kikg,] ํ โยเกริต With Cerial Nestle โยเกริต รสธรรมชาติ ปริมาณ cc. 150 140 2.2 150 140 150 150 150 140 150 g. 150 g. 150 g. 150 g. 150 g. 125 125 125 125 125 125 ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 2.5 1.37 4.75 4.7 3 2.7 5.75 5.2 4.5 5 4.5 3.75 4 3.5 3.5 4.25 5 4 2
63
ลําดับ 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30. 31.
รายการ โยเกริต Nestle with Tropical Fruit โยเกริต ผสมวุนมะพราว Tesco โยเกริต ผสมผลไมรวม Tesco โยเกริต ธรรมชาติ Tesco โยเกริต ผสมสตอเบอรี่ Tesco โยเกริต เมจิ รสธรรมชาติ โยเกริต เมจิ รสธัญญาหาร โยเกริต เมจิ รสสตอเบอรี่ โยเกริต เมจิ รสวุนมะพราว โยเกริต foremost ไขมันต่าผสมสตอเบอรี่ ํ โยเกริต Calcimex foremost ไขมันต่า 0% Fat ํ
ปริมาณ cc. 125 150 150 150 150 150 150 150 150 150 150
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 2.75 2.25 2.4 2 2.25 1 8.5 8.25 9.28 5.25 5.25
64
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ตาราง 1
ลําดับ 1. 2. 3. 4. 5. 6.
แสดงปริมาณน้ําตาลในน้ําอัดลมประเภทกลุมน้ําดํา
รายการ เปปซี่ เปปซี่ ลาเต เปปซี่ ทวิสต โคก โคลา โคก - ไล ปริมาณ (มล.) 325 235 325 325 325 325 ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 8.5 8.5 8.5 8 9.3 -
ตาราง 2
ลําดับ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10.
แสดงปริมาณน้ําตาลในน้ําอัดลมประเภทกลุมน้ําสีและนาใส
รายการ ปริมาณ (มล.) 325 325 325 1000 1000 1000 1000 1000 325 325 ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 11 11 14.5 44 49 49 32 30 9.5 7.3 สไปรท แฟนตารสตาง ๆ มิรนดารูทเบียร ิ มิรนดารูทเบียร ิ มิรนดากลินครีมโซดา ิ ่ มิรนดากลินสตรอเบอรี่ ิ ่ มิรนดากลินสม ิ ่ มิรนดากลินองุน ิ ่ กรีนสปอต ชเวปต
65
ลําดับ 11. 12. 13. 14. 15. 16. ลําดับ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 66
รายการ คาพิโกโซดารสนมเปรียว ่ คาพิโก รสเลมมอน เอแอนด ดับเบิลยู ้ เทสโกรสสม เซเวน-อัพ ไบเลยรสตาง ๆ รายการ น้าสม (ขวด) ํ น้าหวานรสตาง ๆ ํ น้าสมผสมบุก (ถวย) ํ เยลลี่ (ถวย) น้าผลไมดอยคํารสตาง ๆ ํ น้ากระปองรสตาง ๆ ํ น้าผลไมรวมทิปโก ํ น้ากาโตะรสตาง ๆ ํ น้ากระเจียบ ํ ๊ น้ามะขาม ํ น้าบวย ํ น้าเกกฮวย ํ น้าสมทิปโก (กลอง) ํ
ปริมาณ (มล.) 325 325 325 325 1000 370 ปริมาณ (มล.) 180 180 200 200 200 240 250 400 500 500 500 500 200
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 10.5 9.7 10.8 10.5 46 ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 5.8 4.8 5.3 10 4-6 3-6 10 12.5 12.5 12.5 12.5 -
ตาราง 3 ตารางแสดงปริมาณน้ําตาลในเครื่องดื่มประเภทน้ําหวาน,น้ําผลไมรสตาง ๆ
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
ลําดับ 14. 15. 16.
รายการ น้าทิปโกรสตาง ๆ ํ น้าผลไมรสตาง ตรามาลี ํ น้าผัก ํ
ปริมาณ (มล.) 200 200 -
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ -
ตาราง 4 ตารางแสดงปริมาณน้ําตาลในเครื่องดื่มประเภทชา
ลําดับ 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. รายการ ชาเย็นสูตรโบราณ (กลอง) ชาเขียวรสมะนาว (กลอง) ชาเขียว โออิชกรีนทีชาเขียวญีปน ิ ่ ุ ชาเขียวพาสเจอรไรซ ชาเขียวรสน้าผึง ํ ้ ชาเขียวกลินบาเลซ ่ ชาเขียวเซ็ยซะ โออิชรสน้าผึง ิ ํ ้ ชาเขียวผสมนม ชาเขียวชิเชนมะลิ ชายูนฟรสตาง ๆ ิ ชาลิปตัน (กระปอง) ชาลิปตันซที ไอซทเี ลมมอน เนสที ปริมาณ (มล.) 180 250 500 350 500 500 500 500 500 500 500 325 325 325 450 ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 3.3 9.5 5.2 15 6.2 7.4 15 18.7 7.5 5 8.4 6.6 8.4 12.3 67
ลําดับ 16. 17. 18. 19.
รายการ กรีนทีกลิน honey เลมมอน ่ กรีนทีกลินมะลิ ่ ชาอูหลง ชาพียวริคุ
ปริมาณ (มล.) 500 500 500
ปริมาณน้าตาลเปนชอนชา ํ 9.5 5 11.2
68
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
69
70
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
71
72
น้ํ า ตาล ความหวานในขนม เครื่องดื่ม นมพรอมดื่ม นมผงสําหรับเด็ก
เนื้อหานี้เผยแพร่ภายใต้ลิขสิทธิ์ ครีเอทีฟ คอมมอนส์ 3.0 ประเทศไทย โดยแสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน


แสดงความคิดเห็น